Badania tarczycy i jod w diecie to warunek zdrowej ciąży :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Zbyt dużo litu w wodzie wywołuje niedoczynność tarczycy

Eksperci: lekarze rodzinni za rzadko zlecają badania tarczycy

Specjaliści o nowych metodach bezpiecznego operowania tarczycy

Wg nowych badań europejskich hormon tarczycy wpływa na widzenie barw

Badania: Ponad 60 proc. dzieci ogląda telewizję kilka godzin dziennie

Prof. Marciniec autorem "Biblii hydrosiliowania"

Niedobory jodu i choroby tarczycy w ciąży mogą prowadzić do poronień, przedwczesnych porodów oraz wad rozwojowych u dzieci, dlatego każda ciężarna powinna przejść badania tarczycy i uzupełniać jod w diecie - mówili lekarze podczas konferencji zorganizowanej w ramach "Tygodnia walki z chorobami tarczycy", który jest obchodzony w dniach 24-28 maja.

Jak wynika z najnowszego badania opinii publicznej, Polki mają małą wiedzę na temat wpływu tarczycy na płodność, przebieg ciąży oraz zdrowie ich dziecka. Badanie przeprowadzono w marcu i kwietniu 2010 r. w grupie kobiet planujących potomstwo, będących w ciąży lub mających dziecko w wieku do pięciu lat. Aż 54 proc. badanych pań nie miała świadomości żadnych wymienionych w ankiecie następstw niedoborów jodu czy nieleczenia chorób tarczycy. I aż 82 proc. z nich nigdy nie była diagnozowana w kierunku zaburzeń czynności tego gruczołu.

Dlatego organizatorzy "Tygodnia Świadomości Chorób Tarczycy" proponują w dniach 24-28 maja 500 paniom bezpłatne badania poziomu hormonów TSH oraz anty-TPO. Zostaną one przeprowadzone w czterech miastach Polski, a zapisywać się na nie można w dniach 17-21 maja na stronie internetowej akcji (www.tarczyca.pl).

Jak podkreślił prof. Janusz Nauman, kierownik Kliniki Endokrynologii Uniwersytetu Medycznego w Warszawie, jod jest niezbędny do produkcji hormonów tarczycy - tyroksyny i trójjodotyroniny, a te pełnią w organizmie bardzo ważne funkcje: regulują metabolizm i prawidłową czynność wszystkich tkanek oraz narządów, kontrolują wzrost młodych organizmów, rozwój płciowy oraz wpływają na rozwój mózgu płodów i małych dzieci.

Niedobory jodu oraz zaburzenia w pracy tarczycy mogą bardzo negatywnie wpływać na przebieg ciąży i przyczyniać się do opóźnienia w rozwoju umysłowym dziecka. W skrajnych przypadkach niedobory jodu prowadzą do dużej niedoczynności tarczycy i w konsekwencji do silnego upośledzenia umysłowego potomstwa.

"Prawidłowy rozwój płodu wymaga dostępności hormonów tarczycowych już od szóstego - siódmego tygodnia ciąży. Płód nie ma wówczas jeszcze własnej tarczycy i jest uzależniony od transmisji hormonów z organizmu matki. Oznacza to, że na tarczycy kobiety ciężarnej spoczywają dodatkowe obowiązki" - tłumaczył endokrynolog.

Według niego, w I trymestrze ciąży tarczyca kobiety zwiększa produkcję hormonów o 30 proc., a w II i III trymestrze nawet o 50 proc. Aby mogła sprostać tym zadaniom, kobiety w ciąży powinny - zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia - zwiększyć dzienną dawkę spożywanego jodu do 250 mikrogramów. "Wraz ze standardową dietą dostarczamy sobie ok. 100-150 mikrogramów tego pierwiastka, zatem w okresie ciąży trzeba zacząć przyjmować w postaci suplementów dodatkowe 150 mikrogramów" - wyjaśnił prof. Nauman.

Według prof. Andrzeja Lewińskiego, prezesa Polskiego Towarzystwa Tyreologicznego, w Polsce dzięki wprowadzeniu w 1997 r. obowiązkowego jodowania soli kuchennej jodkiem potasu, nie stwierdza się dziś niedoborów jodu w populacji dzieci i dorosłych. "Jedynymi osobami, które wymagają suplementacji jodem, są właśnie kobiety w ciąży oraz karmiące piersią, gdyż przeciwwskazane jest u nich zwiększenie spożycia soli" - zaznaczył prof. Lewiński. Dodał jednocześnie, że dzienna dawka jodu w ciąży nie powinna przekraczać 500 mikrogramów.

Jak przypomniał prof. Nauman, badania w wielu krajach świata wskazują, że suplemetacja jodem w okresie ciąży i karmienia piersią korzystnie wpływa na współczynnik inteligencji potomstwa. Dzieci, których matki spożywały dziennie 250 mikrogramów tego pierwiastka, uzyskiwały w testach na inteligencję wyniki o 12 proc. lepsze od rówieśników.

Obecny na konferencji prof. Stanisław Radowicki, krajowy konsultant ds. położnictwa i ginekologii, przypomniał, że odsetek ciężarnych mających problemy z tarczycą wzrasta w ostatnich latach i może dochodzić nawet do 5 proc.

Według specjalisty, bardzo niekorzystne skutki dla przebiegu ciąży i rozwoju płodu ma zarówno nadczynność, jak i niedoczynność tego narządu. Nadczynność tarczycy objawia się m.in. potliwością, chudnięciem, zaburzeniami rytmu serca, obrzękami i drżeniem kończyn, zaburzeniami natury emocjonalnej. Niedoczynność, która jest wywołana bądź niedoborami jodu, bądź chorobą autoagresywną niszczącą tarczycę (choroba Hashimoto), można z kolei rozpoznać po takich symptomach, jak wzmożona senność, cienka, sucha skóra, nietolerancja zimna, tycie, chrapliwy głos.

Obydwa zaburzenia czynności tarczycy w ciąży znacznie zwiększają ryzyko samoistnych poronień, stanu przedrzucawkowego, który zagraża życiu matki i dziecka. Nadczynność opóźnia wewnątrzmaciczny rozwój płodu, zwiększa ryzyko przedwczesnego pęknięcia błon płodowych, a niedoczynność może prowadzić do przedwczesnego oderwania się łożyska i jest przyczyną nieodwracalnych uszkodzeń mózgu płodu.

Dlatego, według prof. Radowickiego, wszystkie kobiety planujące ciążę lub będące w pierwszym okresie ciąży nieplanowanej powinny przechodzić badania tarczycy: badanie fizykalne i USG tarczycy, ocenę stężenia tyreotropiny (TSH) tj. hormonu przysadkowego, który pobudza wydzielanie hormonów tarczycy, stężenia tyroksyny (T4), trójjodotyroniny (T3) oraz przeciwciał przeciwko tyreoperoksydazie (anty-TPO), których poziom rośnie w chorobie Hashimoto.

Obecnie - w Polsce i na świecie - badania takie są zalecane tylko pacjentkom z podwyższonym ryzykiem chorób tarczycy - podkreśliła prof. Małgorzata Karbownik-Lewińska, kierownik Zakładu Endokrynologii Onkologicznej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. Prace naukowe wskazują jednak, że w ten sposób pomija się aż 30 proc. przypadków niedoczynności tarczycy.

PAP - Nauka w Polsce, Joanna Morga

kap

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Nadczynność tarczycy, hipertyreoza (łac. hyperthyreosis lub hyperthyreoidismus) stan chorobowy będący wynikiem nadmiernej produkcji hormonów tarczycy. Rzadziej nadczynność tarczycy powstaje na skutek leczenia nadmiernymi dawkami hormonów tarczycy, zaburzeń w ich obwodowym metabolizmie lub upośledzonej czynności wiążących je receptorów. pełny tekst

Wrodzona pierwotna niedoczynność tarczycy - zaburzenie rozwoju fizycznego i intelektualnego u podłoża którego leży niedobór hormonów tarczycy w okresie prenatalnym i w niemowlęctwie. pełny tekst

Nadczynność tarczycy, hipertyreoza (łac. hyperthyreosis lub hyperthyreoidismus) stan chorobowy będący wynikiem nadmiernej produkcji hormonów tarczycy. Rzadziej nadczynność tarczycy powstaje na skutek leczenia nadmiernymi dawkami hormonów tarczycy, zaburzeń w ich obwodowym metabolizmie lub upośledzonej czynności wiążących je receptorów. pełny tekst

Wrodzona pierwotna niedoczynność tarczycy - zaburzenie rozwoju fizycznego i intelektualnego u podłoża którego leży niedobór hormonów tarczycy w okresie prenatalnym i w niemowlęctwie. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".