Badania ujawniają nowy gen cukrzycy i jego dezaktywator :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Nowa i udoskonalona sekwencja genomu myszy pomaga odróżnić człowieka od myszy

Naukowcy zidentyfikowali nowy gen epilepsji u myszy

Naukowcy identyfikują koniugujące transpozony w mózgu człowieka

Papierosy, a nie tabaka, zwiększają ryzyko zachorowania na stwardnienie rozsiane

Nawykowe drzemki związane z wyższym ryzykiem cukrzycy typu 2

W ramach badań finansowanych ze środków unijnych naukowcy zidentyfikowali gen związany z podwyższonym ryzykiem cukrzycy oraz koniugujący transpozon, który zakłóca jego aktywność i pomaga obniżyć to ryzyko.

Badania, opisane w czasopiśmie Public Library of Science (PLoS) Genetics, otrzymały wsparcie ze środków unijnych w ramach projektu EUGENE2 (Europejska sieć ds. funkcjonalnej genomiki cukrzycy typu 2), który uzyskał dofinansowanie z tematu "Nauki o życiu, genomika i biotechnologia na rzecz zdrowia" Szóstego Programu Ramowego (6PR).

Obecnie około 230 milionów osób na świecie choruje na cukrzycę typu 2. Ryzyko zachorowania zależy częściowo od czynników związanych z trybem życia (takich jak odżywianie), a częściowo od garnituru genetycznego danej osoby. Jeżeli chodzi o ten ostatni, naukowcy zidentyfikowali w minionych latach wiele genów, które mają wpływ na prawdopodobieństwo zachorowania na cukrzycę typu 2.

W ramach najnowszych badań, niemieccy naukowcy zidentyfikowali gen o nazwie Zfp69, który stanowi czynnik ryzyka zachorowania na cukrzycę u myszy. Ponadto odkryto, że odpowiednik tego genu u człowieka (ZNF642) jest szczególnie aktywny u cukrzyków z nadwagą. Zdaniem naukowców gen Zfp69 koduje białko, które wydaje się wpływać na magazynowanie tłuszczu w tkankach tłuszczowych, zwiększając złogi tłuszczu w wątrobie.

"Nasze dane sugerują, że produkt białkowy genu zwiększającego zagrożenie u osób otyłych nasila magazynowanie tłuszczu w komórkach tłuszczowych" - wyjaśnia naczelny autor artykułu, Stephan Scherneck z Wydziału Farmakologii Niemieckiego Instytutu Żywienia Człowieka (DIfE). "W konsekwencji nadmierne ilości tłuszczu gromadzą się w wątrobie, co z kolei przyczynia się do rozwoju cukrzycy."

Naukowcy porównali również dwie odmiany myszy: jedna z problemami z metabolizmem tłuszczu i glukozy, której osobniki szybko zachorowały na cukrzycę typu 2 oraz druga, której osobniki były otyłe, ale mniej podatne na cukrzycę.

Różnica między nimi polegała na obecności tak zwanego "koniugującego transpozonu" w genie Zfp69 u myszy wolnych od cukrzycy. Transpozony to niewielkie sekwencje DNA, które są w stanie "przemieszczać się" w genomie. W tym przypadku transpozon skutecznie dezaktywuje gen i obniża ryzyko zachorowania myszy na cukrzycę.

"Odkryliśmy zatem [...] mechanizm, którego nie opisano dotąd w powiązaniu z dziedzicznością cukrzycy i otyłości" - powiedział Hans-Georg Joost, dyrektor naukowy DIfE, odnosząc się do transpozonu.

"Transpozon ten jest dosyć aktywny i niemal całkowicie dezaktywuje gen Zfp69. Znaleźliśmy oznaki jego aktywności również w innych genach myszy. Z uwagi na fakt, że genom człowieka jest pełny takich fragmentów, jest całkiem możliwe, że odgrywają one większą rolę niż dotąd zakładano."

Naukowcy sugerują, że w przyszłych badaniach należałoby poświęcić większą uwagę nie tylko genom, ale również znajdującym się w ich pobliżu transpozonom.

Źródło: CORDIS

Więcej informacji:

Niemiecki Instytut Żywienia Człowieka Potsdam-Rehbruecke (DIfE)
http://www.dife.de/

PLoS Genetics:
http://www.plosgenetics.org/

EUGENE2:
http://www.eugene2.com/

Źródło danych: Niemiecki Instytut Żywienia Człowieka Potsdam-Rehbruecke (DIfE); PLoS Genetics
Referencje dokumentu: Scherneck, S. et al. (2009) Positional cloning of zinc finger domain transcription factor Zfp69. PLoS Genet 5(7): e1000541. DOI:10.1371/journal.pgen.1000541.

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Insulinooporność to zaburzenie homeostazy glukozy, polegające na zmniejszeniu wrażliwości mięśni, tkanki tłuszczowej, wątroby oraz innych tkanek organizmu na insulinę. Insulinooporność jest jedną z przyczyn cukrzycy typu 2 i cukrzycy ciążowej, zwykle pojawia się też w przebiegu cukrzycy typu 1. pełny tekst

Insulinooporność zaburzenie homeostazy glukozy, polegające na zmniejszeniu wrażliwości mięśni, tkanki tłuszczowej, wątroby oraz innych tkanek organizmu na insulinę. Insulinooporność jest jedną z przyczyn cukrzycy typu 2 i cukrzycy ciążowej, zwykle pojawia się też w przebiegu cukrzycy typu 1. pełny tekst

Pramlintyd - (ang. pramlintide acetate) - to nowy lek hipoglikemiczny stosowany w leczeniu cukrzycy, u pacjentów u których dotychczasowe leczenie insuliną nie przynosi wyrównania kontroli glikemii. Został zarejestrowany i dopuszczony, przez FDA, do stosowania w leczeniu cukrzycy w USA 16 marca 2005 do leczenia cukrzycy 1 i 2 typu . pełny tekst

Cukrzyca typu MODY (MODY akronim od ang. Maturity Onset Diabetes of the Young) grupa rzadkich i uwarunkowanych genetycznie postaci cukrzycy, których objawy pojawiają się u osób w wieku 15-35 lat, a ich przebieg kliniczny jest zbliżony do cukrzycy typu 2. W przeciwieństwie do typu 1, który zawsze wymaga przyjmowania insuliny, chorzy z MODY często mogą przyjmować leki doustne. Stanowią 15% wszystkich przypadków cukrzycy. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".