Badanie wpływu zmian klimatu na drzewo życia :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Przemieszczanie się gatunków morskich i lądowych w obliczu zmian klimatu

Wyniki badań naukowych jako przestroga - do 2050 r. potrzebne jest ograniczenie emisji o 50%, aby osiągnąć cele związane z hamowaniem zmian klimatu

Wyniki badań sugerują odpowiedzialność zmian klimatu za ekstremalne zdarzenia pogodowe

Eksperci wzywają do badań nad wpływem zmian klimatu na zdrowie psychiczne

Zmiany klimatu powiązane z masowym wymieraniem gatunków w minionych epokach

Przetrwanie gatunków w epoce zmian klimatycznych

Czy zmiany klimatu w XXI w. mogą zmienić kształt drzewa życia? Wyniki nowych badań dofinansowanych ze środków unijnych pokazują, że niekoniecznie tak musi być. Analiza drzew filogenetycznych w wysokiej rozdzielczości pokazała, że drzewo może stać się cieńsze w następstwie zmian klimatu, jednak mało prawdopodobna jest utrata całych gałęzi, a zatem jego ogólna budowa pozostanie bez zmian.

Badania, których wyniki zaprezentowano na łamach czasopisma Nature, zostały częściowo dofinansowane z projektu ECOCHANGE (Wyzwania w ocenie i prognozowaniu bioróżnorodności oraz zmian ekosystemów w Europie), który otrzymał 7 mln EUR z tematu "Zrównoważony rozwój, zmiany globalne i ekosystemy" Szóstego Programu Ramowego (6PR).

Międzyrządowy Zespół ds. Zmian Klimatu (IPCC) szacuje, że od około 20% do 30% gatunków na świecie może grozić wyginięcie, jeżeli globalne ocieplenie osiągnie pułap 2,5°C. W przypadku wzrostu do 3,5°C IPCC jest przekonany, że wyginięciu może ulec od 40% do 70% gatunków.

Naukowcy niepokoją się, że zmiany klimatu mogą spowodować niezrównoważoną utratę różnorodności, jeżeli wymieranie gatunków nie będzie losowo rozmieszczone w całym drzewie życia. Opierając się na 6 modelach rozmieszczenia gatunków, 4 scenariuszach emisji i 3 globalnych modelach klimatycznych wysokiej rozdzielczości, zespół przeprowadził modelowanie potencjalnego oddziaływania zmian klimatu w nadchodzących dekadach na 1.280 europejskich roślin, 140 ssaków i 340 ptaków.

"Aby odróżnić wymieranie z powodu zmian klimatu od tego, które zaszłoby naturalnie, stworzyliśmy losowe scenariusze wymierania naturalnego jako scenariusze kontrolne" - wyjaśnia Wilfried Thuiller z Francuskiego Narodowego Centrum Badań Naukowych (CNRS) we Francji, naczelny autor raportu z badań.

W przeciwieństwie do wcześniejszych teorii badania wykazały, że nawet jeżeli drzewa nieco ścienieją, ich budowa pozostanie nienaruszona i nie spowoduje to większej utraty bioróżnorodności. Znaczne straty pojawiłyby się jednie wówczas, kiedy zostałyby całkowicie wyeliminowane lokalne "gałęzie".

"A to dlatego, że podatne gatunki nie mają ani mniej, ani bliższych krewnych niż pozostałe klady" - czytamy w artykule. "Spadki różnorodności filogenetycznej będą większe na południu Europy, a przyrosty są spodziewane w regionach znajdujących się na wysokich stopniach szerokości geograficznej lub dużej wysokości nad poziomem morza. Jednakże straty nie zostaną skompensowane przez przyrosty, a drzewo życia staje w obliczu trendu homogenizacji na całym kontynencie."

Wyniki badań pokazują, że znikanie gatunków w historii planety nie jest niczym nowym, bowiem zmiana jest czymś normalnym w ewolucji. Spośród gatunków, które zamieszkują Ziemię niemal od zarania, nadal żyje tylko 3%. Główny problem polega jednak na tym, że działalność człowieka przyspiesza ten proces. Teraz eksperci zaczynają nabierać przekonania, że istnieje ryzyko, iż zachodzi nowe masowe wymieranie takie jak to, które wywołało zagładę dinozaurów 65 mln lat temu.

Chociaż przewidywania dotyczące liczby gatunków znikających z powodu obecnego kursu zmian klimatu nie pojawiły się w raporcie z badań, dane biją na alarm, wskazując potrzebę opanowania tego zagrożenia i zapewnienia zrównoważenia gatunków.

Miguel Araújo z Uniwersytetu w Évora i Narodowego Muzeum Nauk Przyrodniczych w Madrycie, Hiszpania, powiedział: "To czy losowe wymieranie w całym drzewie życia jest mniej niebezpieczne od wymierania w konkretnych częściach drzewa zależy wyłącznie od poziomu zmian klimatu - jeżeli wymieranie jest łagodzone, utrata konkretnych części drzewa może być bardziej niebezpieczna niż rozproszone wymieranie, choćby dlatego, że wpływa na potencjał ewolucyjny Ziemi. Ale jeżeli proces osiągnie poziom obserwowany w czasie zdarzeń masowego wymierania, wówczas zakrojony na szerszą skalę schemat może być katastrofalny, ponieważ zaprzepaści przyszłość zbyt wielu grup biologicznych."

Różnica między tymi badaniami a pozostałymi polega na tym, że zespół badał skutki zmian klimatu w grupach filogenetycznych a nie taksonomicznych. Te ostatnie dostarczają kluczowych informacji na temat powiązań ewolucyjnych i opierają się na formie i funkcji, a zatem są mniej precyzyjne w zakresie prognozowania przyszłych ewolucji. Natomiast grupy filogenetyczne opierają się na ewolucyjnym pokrewieństwie między gatunkami.

Za: CORDIS

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Reanaliza meteorologiczna (reintegracja) to powtórne przeanalizowanie długich szeregów czasowych pomiarów meteorologicznych (np temperatury ziemi) w skali globu lub w skali regionalnej. Ma na celu odrzucenie błędnych wyników pomiarowych i integrację danych pomiarowych z różnych obserwacji. Reanaliza meteorologiczna umożliwia badanie zmian klimatu na podstawie pomiarów, a nie badanie zmian wynikających z innych czynników takich jak zmiany technik pomiarowych. pełny tekst

Piąty Raport IPCC (The Fifth Assessment Report of the IPCC; w skrócie AR5) - planowany piąty raport podsumowujący zmiany klimatu opracowywany przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC). pełny tekst

Czwarty Raport IPCC (The Fourth Assessment Report of the IPCC; w skrócie AR4) - czwarty raport podsumowujący zmiany klimatu, raporty są publikowane przez Międzyrządowy Zespół do spraw Zmian Klimatu (IPCC). pełny tekst

Konferencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, Kopenhaga 2009 znana z skrócie jako szczyt w Kopenhadze międzynarodowa konferencja poświęcona problematyce zmian klimatu. Odbywała się od 7 do 18 grudnia 2009 w Bella Center w Kopenhadze. Organizował ją Sekretariat Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych ds. zmian klimatu, a gospodarzem konferencji był rząd Danii. Gośćmi spotkania było ponad 190 delegacji rządowych. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".