Unia Europejska przyznała czeskim naukowcom fundusze w kwocie ponad 24 mln EUR na badania nad związkami między stanem środowiska a stanem zdrowia ludzi. Uniwersytet Masaryka (UM), Instytut Badań Weterynaryjnych i Instytut Instrumentów Naukowych przeznaczą te fundusze na zbudowanie nowego ośrodka badawczego i zakup sprzętu. Drzwi do nowego ośrodka mają zostać otwarte w 2012 r.

Wyniki różnych badań pokazały, że wskaźniki zachorowalności i śmiertelności na nowotwory okrężnicy i nerek są w Czechach jednymi z najwyższych na świecie. Profesor Ladislav Dusek z Instytutu Biostatystyki i Analiz przy UM stwierdził, że jednym z pytań, na które ma odpowiedzieć projekt jest to, czy za wyjątkowo wysoki wskaźnik zachorowalności na choroby nowotworowe, jak na przykład w regionie Pilzna, należy winić środowisko. W tym regionie na same tylko nowotwory okrężnicy i nerek choruje więcej osób niż gdziekolwiek indziej.

"Obywa typy nowotworu są związane z przewodem pokarmowym, a powiązanie między nowotworem okrężnicy i nerek w tym regionie może wskazywać na pewien rodzaj oddziaływania środowiska" - wyjaśnia profesor Dusek.

Wiele innych, poważnych chorób można powiązać z toksycznymi substancjami chemicznymi w naszym środowisku. Nowy ośrodek badawczy pozyska dane o zanieczyszczeniu środowiska substancjami toksycznymi i dostarczać będzie informacji na temat zachowań i skutków na podstawie wiedzy zdobytej dzięki doświadczeniom laboratoryjnym, testom toksykologicznym i modelom matematycznym. Naukowcy z ośrodka stworzą kompletną bazę danych na temat zanieczyszczenia na danym obszarze.

Autorzy projektu twierdzą, że Czechy dysponują wynikami wielu badań naukowych i olbrzymią ilością danych na temat liczby zachorowań z jednej strony i na temat środowiska z drugiej, niemniej niewiele uwagi poświęcono powiązaniu tych dwóch dziedzin.

"Bazy danych stanowią jedynie podstawę, a naszym głównym celem jest stworzenie systemu umożliwiającego poszukiwanie i ustalanie powiązania między środowiskiem a problemami zdrowotnymi ludzi" - mówi profesor Holoubek, dyrektor instytutu badawczego RECETOX przy Uniwersytecie Masaryka, kierownik projektu. "Ta wiedza ma ogromne znaczenie dla kompetencji zarządczych i decyzyjnych sektora prywatnego i publicznego."

Naukowcy są przekonani, że immunotoksyczność (sposób, w jaki substancje chemiczne mogą oddziaływać na układ immunologiczny człowieka) jest istotnym elementem zanieczyszczenia środowiska.

Nowy ośrodek skoncentruje się na substancjach toksycznych i ich oddziaływaniu. Naukowcy badać będą na przykład, dlaczego mleko karmiących Czeszek ma najwyższą w Europie zawartość szkodliwego, wytwarzanego przez człowieka związku chemicznego PCB (polichlorowanego bifenylu).

Petr Fiala, profesor UM i rektor, powiedział, że realizacja projektu "przyczyni się do poprawy zdrowia i podwyższenia jakości życia ludzi".

Ponadto Uniwersytet Masaryka prowadzi obecnie przygotowania do projektu CEITEC - europejskiego centrum doskonałości, które powiąże różne dziedziny nauk przyrodniczych, materiałoznawstwa i technologii. Prace budowlane zaplanowano na początek 2011 r.

Za: CORDIS