|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Michał Kusiak, student astronomii Uniwersytetu Jagiellońskiego, w ostatnich dniach roku znowu odkrył komety i ma ich na swoim koniec ponad setkę. Na dodatek odkrył kometę SOHO numer 2000, co zostało odnotowane w artykule na stronie internetowej NASA. M... Tegoroczny luty był bardzo chłodny. Biorąc pod uwagę pomiary z ostatniego trzydziestolecia średnia temperatura lutego znajdowała się znacząco poniżej normy - poinformował Mateusz Barczyk z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej. &q... W Polsce na cukrzycę cierpi ok. 2,6 mln osób, a liczba ta stale wzrasta. Mimo to, 35 proc. Polaków nie potrafi wymienić żadnego z jej powikłań, a jedna piąta nigdy nie badała poziomu glukozy we krwi - wynika z raportu Koalicji Na Rzecz Walki z Cukrzycą. Bad... Do precyzyjnego manipulowania częściowo zmieszanymi płynami najlepiej wykorzystywać odpowiednio zmieniające się pole elektryczne - ustalili naukowcy z Instytutu Chemii Fizycznej PAN. Zbadali też, jakie "elektrowstrząsy" dadzą najlepsze efekty.Jak napisano w ko... Choć naukowcy mogą wskazać cykle w intensywności opadów deszczu, to są one zmienne, dlatego trudno przewidzieć, jak będzie się kształtowała ilość opadów w najbliższych latach - wyjaśnił PAP klimatolog dr hab. Robert Twardosz. "Opady wykazują przejawy cyklicz...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Łupek ilastyCzy wiesz że...? Góry Świętokrzyskie (342.34) – masyw górski położony w południowo-wschodniej Polsce, w centralnej części Wyżyny Kieleckiej. Obok Sudetów jedno z najstarszych pasm górskich w Polsce. Najwyższy szczyt to Łysica (612 m n.p.m.) w paśmie Łysogór. Nazwa gór pochodzi od relikwii Krzyża Świętego przechowywanych w klasztorze na Łysej Górze. Łupek serycytowy - skała metamorficzna powstała z niewielkiego przeobrażenia łupka ilastego bądź mułowca w warunkach niskich temperatur (200–400°C) i niezbyt wysokich ciśnień (bardzo niski i niski stopień metamorfizmu wg. Winklera). Ze względu na pochodzenie często można spotkać nazwy metaiłowiec lub metamułowiec. Łupek ilasty (dawniej Iłołupek) – skała osadowa bardzo drobnoziarnista, o wyraźnej kierunkowości, często laminowana lub warstwowana. Składa się z bardzo drobnych ziarn kwarcu i minerałów ilastych, głównie kaolinitu. Powstaje w wyniku kompakcji i diagenezy iłowców (iłu). Barwa: szara, niebieskoszara, zielonkawoszara, białoszara, żółtawa, żółtobrązowa, czerwona do czarnej, w zależności od różnych domieszek. Charakteryzuje się oddzielnością międzywarstwową lub złupkowaniem. Kompakcja - zmiany fizyczne polegające na zbliżaniu się do siebie cząstek lub ziaren mineralnych na skutek ciężaru warstw nadkładu. Skutkiem kompakcji jest znaczne zmniejszenie objętości i miąższości osadu.
Łupek gruzełkowy – skała metamorficzna powstająca w strefie kontaktowej intruzji magmowej pod wpływem silnego podgrzania skał otaczających intruzję. Tworzy się w pewnym oddaleniu od kontaktu z intruzją, w temperaturach niższych od tych, w których powstają łupki plamiste .Odznacza się gęstą łupkowatością, zwykle bez zaburzeń tektonicznych (fałdów). Cechą wyróżniającą jest doskonała oddzielność, dzięki której skała dzieli się na cienkie płytki. Zwykle występuje z innymi skałami tworzącymi się w warunkach facji hornfelsowej, reprezentowanymi przede wszystkim przez: hornfelsy, łupki hornfelsowe, a także łupki plamiste. Czasami bywał wykorzystywany jako materiał do pokryć dachowych. Ze względu na zastosowanie zaliczanj są jest łupków dachówkowych W trakcie procesów metamorficznych w warunkach metamorfizmu regionalnego powstają z niego łupki serycytowe lub łupki łyszczykowe, a w warunkach metamorfizmu kontaktowego – łupki plamiste, łupki gruzełkowe lub hornfelsy. WystępowanieŁupki ilaste różnego wieku w Polsce występują w Karpatach fliszowych, w Tatrach, w zagłębiu górnośląskim, w Sudetach, na obrzeżeniu Gór Świętokrzyskich oraz w głębokim podłożu Niżu Polskiego. ZastosowanieŁupki ilaste mają zastosowanie w produkcji lekkich bloków budowlanych, papy bitumicznej, środków izolacyjnych i do budowy ulepszonych nawierzchni drogowych. Metamorfizm kontaktowy - zjawiska o charakterze lokalnym, zachodzące na kontakcie intruzji magmowej ze skałami osłaniającymi. Gdy zmiany zachodzą pod wpływem wysokiej temperatury pochodzącej z magmy wówczas nazywamy zjawisko metamorfizmem termicznym, drugi rodzaj zmian związany jest z metasomatozą ściśle związaną z procesami hydrotermalnymi i pneumatolitycznymi. Ten rodzaj metamorfizmu wiąże się z ochładzaniem brzeżnych części intruzji i zazębianiem jej ze skałą otaczająca poprzez powstanie licznych apofiz oraz żył; powiązane z powstawaniem niewielkich i mało licznych kontaktowych migmatytów. Zachodzi on przy stosunkowo wysokich temperaturach (400-800 oC), oraz przy stosunkowo niskich ciśnieniach 0,1-0,3 GPa.
Górnośląskie Zagłębie Węglowe (GZW) - polsko-czeskie zagłębie węglowe, jednolity obszar geologiczno-geograficzny zawierający największe w obu krajach zasoby węgla kamiennego i jego najintensywniejszą eksploatację. Według najnowszych ustaleń, GZW zawiera także duże zasoby metanu. Obszar GZW jest położony na terenie Polski na Górnym Śląsku i w Małopolsce (Zagłębiu Dąbrowskim, Zagłębie Krakowskie), a na terenie Czech w kraju morawsko-śląskim. W przypadku dużej zawartości substancji bitumicznych mogą być przerabiane na produkty naftowe. Jego odmianą jest łupek bitumiczny zawierający bituminy. Zobacz też: ił, skała ilasta, iłowiec
Czy wiesz że...? beta Skały osadowe (sedymentacyjne) – jeden z trzech głównych typów skał (obok skał magmowych i metamorficznych) budujących skorupę ziemską, powstają przez nagromadzenie się materiału przynoszonego przez czynniki zewnętrzne (np. wodę, lodowiec, wiatr), na skutek jego osadzania się lub wytrącania z roztworu wodnego. Nauka zajmująca się powstawaniem skał osadowych to sedymentologia.
Sudety (332) – łańcuch górski na obszarze południowo-zachodniej Polski i północnych Czech, stosunkowo niewielki skrawek znajduje się w Niemczech; najwyższy szczyt Śnieżka, 1602 m n.p.m.; są najwyższą częścią Masywu Czeskiego oraz najwyższymi górami Czech. Ciągną się od Doliny Łaby po Bramę Morawską. Od północnego wschodu obcięte są wyraźnym uskokiem - uskokiem sudeckim brzeżnym od Przedgórza Sudeckiego. Północna granica z Niziną Śląsko-Łużycką na linii Złotoryja - Bolesławiec - Zgorzelec jest umowna. Również południowa granica na obszarze Czech i Moraw jest dość zawikłana.
Metamorfizm regionalny jest rodzajem metamorfizmu obejmującym najwięcej rodzajów skał wyjściowych, oraz zachodzącym na największych obszarach, nawet do wielu tysięcy km2. Zachodzi w warunkach podwyższonej temperatury i ciśnienia, zarówno hydrostatycznego, jak i ciśnienia kierunkowego (stressu) działającego w płytkich strefach litosfery. Metamorfizm regionalny zachodzi w wyniku pogrążania się rozległych kompleksów skalnych w głąb litosfery, np. podczas kompakcji i osiadania osadów na dnach zbiorników sedymentacyjnych (czas spokoju tektonicznego poprzedzający fałdowanie), oraz jak i w czasie fałdowań w strefach orogenicznych. Wraz z głębokością rośnie temperatura i ciśnienie. Zatem przeobrażenia zachodzą w bardzo rozległym zakresie PT (temperaturu od 200 do 1000 oC i ciśnienia od 0,1 do 1,5 GPa). Warunki te odpowiadają okreslonym facjom metamorficznym jak np. facji zeolitowej, glaukofanowej, zieleńcowej, amfibolitowej i granulitowej. Poniżej strefy objetej m.r. zachodzą procesy klasyfikowane jako ultrametamorfizm, natomiast występujące i powstałe tam skału nazywają się migmatytami.
Warstwowanie to cecha skał osadowych polegająca na występowaniu w nich warstw; rozróżnia się skały warstwowane i nie warstwowane; wyróżnia się liczne rodzaje warstwowania powstające w wyniku procesów sedymentacji. Termin warstwowanie może być stosowane jako synonim pojęcia "struktura sedymentacyjna"
Minerały ilaste (nazwa pochodzi od gr. ilos = błoto) – to minerały o chemicznym składzie uwodnionych glinokrzemianów Al, Mg i Fe i charakterystycznej, warstwowej budowie krystalicznej. Minerały ilaste zbudowane są z warstw tetraerdów krzemowo-tlenowych i oktaedrów wodoro-tlenowych. Warstwy łączą się ze sobą w charakterystyczne układy, które decydują o ich właściwościach i stanowią podstawę klasyfikacji minerałów ilastych.
Kaolinit – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do minerałów ilastych (grupa kaolinitu). Minerał bardzo pospolity i wyjątkowo szeroko rozpowszechniony.
Niż Polski - polska część prowincji Niżu Środkowoeuropejskiego; pas nizin między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i pasem wyżyn na południu. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |