Śląski Związek Piłki Nożnej - Polski Serwis Naukowy

Śląski Związek Piłki Nożnej – organ terenowy Polskiego Związku Piłki Nożnej założony w 1920 roku w Bytomiu z siedzibą w Katowicach; jeden z 16 Wojewódzkich Związków Piłki Nożnej w Polsce zarządzający rozgrywkami piłkarskimi w województwie śląskim.

Historia

Początki

Na początku XX wieku na Górnym Śląsku zakładanie związku piłkarskiego rozwijało się wielotorowo. Z jednej strony powstał w roku 1906 w Katowicach niemiecki Kattowitzer Ballspiel-Verband (Katowicki Związek Piłkarski), który w tym samym roku został członkiem Południowo-Wschodniego Niemieckiego Związku Piłki Nożnej (Südostdeutscher Fußball-Verband) i tym samym Niemieckiego Związku Piłki Nożnej. W sesonie 1906/07 odbyły się pierwsze rozgrywki, a pierwszym mistrzem regionu górnośląskiego został FC Preussen 05 Kattowitz (Katowice).

Puchar Anglii (F.A. Cup) - najstarsze narodowe rozgrywki piłkarskie na świecie. Organizatorem jest Angielska Federacja Piłkarska (The Football Association). W rozgrywkach biorą udział wszystkie angielskie kluby piłkarskie zrzeszone w związku.
Mecze derbowe na Górnym Śląsku to głównie spotkania pomiędzy drużynami Górnika Zabrze i Ruchu Chorzów oraz mecze pomiędzy drużynami z górnośląskiej części aglomeracji katowickiej.

Lata międzywojenne

Odpowiednio, tylko 14 lat później powstaje w ówcześnie niemieckim Bytomiu Górnośląski Związek Towarzystw Sportowych, z którego 4 sierpnia 1921 roku ukonstytuował się Górnośląski Związek Okręgowy Piłki Nożnej z siedzibą w Bytomiu, a pierwszym prezesem został Stanisław Flieger. 12 grudnia 1920 rozpoczęły się pierwsze oficjalne rozgrywki o mistrzostwo klasy „A”, czyli o mistrzostwo Górnego Śląska. Pierwszym mistrzem wschodniego (polskiego) (Górnego) Śląska w roku 1922 został Ruch Wielkie Hajduki (Chorzów), który to też awansował do finałów Mistrzostw Polski.

Wojewódzki Związek Piłki Nożnej (niem. "Wojewodschaft Fußballverband") - WFV regionalny niemiecki związek piłki nożnej działający w latach 1922–1923 na terenie wschodniego Górnego Śląska, który po zakończeniu I wojny światowej decyzją rady ambasadorów przypadł Polsce.
Górny Śląsk (, śl-niem. Oberschläsing, niem. Oberschlesien, czes. Horní Slezsko, łac. Silesia Superior) – kraina historyczna położona na terenie Polski i Czech w dorzeczu górnej Odry oraz początkowego biegu Wisły, południowo-wschodnia część Śląska.

W styczniu 1924 roku Górnośląski Okręgowy Związek Piłki Nożnej (OZPN) przejął na mocy porozumienia wszystkie 143 kluby zrzeszone w niemieckim Wojewódzkim Związku Piłki Nożnej (Wojewodschaft Fussbalverband), m.in. 1. FC Kattowitz i VfR Königshütte, nazwane od tego momentu odpowiednio 1. FC Katowice i AKS Królewska Huta (Chorzów), które do tego czasu występowały w rozgrywkach o mistrzostwo i Puchar Niemiec.

Józef Wesołowski (ur. 15 lipca 1948 w Mizernej), biskup katolicki, nuncjusz apostolski w Dominikanie, wcześniej nuncjusz w Kazachstanie, Tadżykistanie, Turkmenistanie i Uzbekistanie.
ROW Rybnik – klub sportowy powstały w 1964 roku w Rybniku z połączenia się dwóch klubów: Górnika Rybnik z Górnikiem Chwałowice (dzielnica Rybnika). W czasach świetności klubu liczył on 13 sekcji, najbardziej popularne: sekcja żużlowa i piłki nożnej. Sekcja żużlowa (od 1994 roku pod nazwą Rybnicki Klub Motorowy) zdobyła 12 mistrzostw Polski oraz 8 wicemistrzostw. Obecnie pod szyldem ROW Rybnik funkcjonują sekcja piłkarska (KS Energetyk ROW Rybnik), grająca w III lidze, oraz pierwszoligowa sekcja koszykówki kobiet pod nazwą KK ROW Rybnik.

Dnia 10 marca 1927 roku Górnośląski OZPN zmienił swoją nazwę na Śląski OZPN.

W roku 1933 Ruch Wielkie Hajduki zdobył pierwsze dla Śląska mistrzostwo Polski.

Okres 1939 - 1945

Po wybuchu II wojny światowej i przyłączeniu polskiego (wschodniego) Górnego Śląska do Niemiec większość klubów górnośląskich, po zmianie nazw, przystąpiło do rozgrywek niemieckich, początkowo w śląskiej (Gauliga Schlesien), a od roku 1941 w górnośląskiej Gaulidze (Gauliga Oberschlesien), należąc do Niemieckiego Związku Piłki Nożnej. Mistrzostwo Śląska wywalczył w latach 1940 i 1941 dwukrotnie Vorwärts-Rasensport Gleiwitz (Gliwice), a Górnego Śląska, w latach 1942, 1943 i 1944, 3-krotnie Germania Königshütte (AKS Chorzów).

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.
Hubert Jerzy Kostka ur. 27 maja 1940 w Markdorf (Markowitz), w powiecie Ratibor – polski piłkarz (bramkarz), reprezentant Polski (także kapitan reprezentacji), mistrz olimpijski 1972, trener piłkarski.

Lata powojenne

Na mocy zarządzenia wojewody śląsko-dąbrowskiego z dnia 17 lutego 1945 roku związek zostaje reaktywowany.

Dnia 23 marca 1949 roku Śląski OZPN zostaje rozwiązany, podobnie jak i inne Okręgowe Związki Piłki Nożnej, a na jego miejsce powstaje Wojewódzki Komitet Kultury Fizycznej (WKKF), a przy nim Sekcja Piłki Nożnej.

W roku 1953 wznowione zostają rozgrywki ligi śląskiej z udziałem 14 zespołów. W tymże roku zostaje otwarta pierwsza w Polsce szkółka piłkarska w Chorzowie, nazwana MKS Zryw Chorzów, która pod kierownictwem sportowym prof. Murgota stanie się wylęgarnią narybku piłkarskich talentów.

Stanisław Oślizło (ur. 13 listopada 1937 w Wodzisławiu Śląskim) - polski piłkarz, obrońca, kapitan reprezentacji Polski i Górnika Zabrze, strzelec jedynej bramki w historii polskiej piłki w finale Pucharu Zdobywców Pucharów w meczu z Manchesterem City.
Richard Herrmann (ur. 28 stycznia 1923 w Katowicach, zm. 27 lipca 1962 we Frankfurcie nad Menem), niemiecki piłkarz, pomocnik i lewoskrzydłowy. Mistrz świata z roku 1954.

W dniu 22 lipca 1956 roku meczem Polska - NRD (0:2) oficjalnie otwarto w Chorzowie Stadion Śląski.

2 października 1962 roku odgórną decyzją władz (nie tylko) sportowych zostają połączeni Śląski z Zagłębiowskim OZPN i powstaje OZPN Katowice (tzw. nowy statut PZPN).

29 kwietnia 1970 roku Górnik Zabrze jako pierwszy i dotychczas jedyny klub występuje w finale europejskich rozgrywek pucharowych, pucharze zdobywców pucharów, przegrywając w Wiedniu ze zdobywcą pucharu Anglii, Manchester City 1:2.

Bytom (niem. Beuthen in Oberschlesien skrót Beuthen O.S., czes. Bitom, łac. Bithomia, Bethania, śląs. Bytůń) – miasto na prawach powiatu położone w południowej Polsce, w województwie śląskim, na Wyżynie Śląskiej, w centrum konurbacji śląskiej.
Roman Stachoń, pseudonimy: Roman, Konrad (ur. 30 czerwca 1912, zm. 24 marca 1987) – inżynier, działacz socjalistyczny, związkowy i sportowy, poseł na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL II, III, IV, V, VI, VII i VIII kadencji.

Podokręgi

Bielsko-Biała

Bytom

Częstochowa

Katowice

Lubliniec

Racibórz

Rybnik

Skoczów

Sosnowiec

Tychy

Zabrze

Żywiec

Sukcesy w kraju

31-krotne zdobycie mistrzostwa Polski

Ruch Hajduki Wielkie/Chorzów (14x), Górnik Zabrze (14x), Polonia Bytom (2x), Szombierki Bytom (1x)

16-krotne zdobycie Pucharu Polski

Górnik Zabrze (6x), Zagłębie Sosnowiec (4x), Ruch Chorzów (3x), GKS Katowice (3x)

Polonia Bytom (pełna nazwa: Klub Sportowy Polonia Bytom Spółka Akcyjna) – polski klub piłkarski, występujący w rozgrywkach Ekstraklasy. Spotkania w roli gospodarza drużyna rozgrywa na Stadionie imienia Edwarda Szymkowiaka, położonym w pobliżu Śródmieścia.
Diana Katowice, Diana Kattowitz – już nieistniejący śląski klub piłkarski utożsamiany z przedwojenną społecznością niemiecką miasta Katowice, mistrz Górnego Śląska z 1912 roku. Z klubu wywodzi się reprezentant Polski w piłce nożnej Paweł Lubina.

3-krotne zdobycie Superpucharu

GKS Katowice (2x), Górnik Zabrze (1x)

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)