Śluby Jana Kazimierza - Polski Serwis Naukowy

Śluby Jana Kazimierza (315x500 cm) – obraz Jana Matejki.

Obraz przedstawia wydarzenie historyczne, które miało miejsce dnia 1 kwietnia 1656 roku we Lwowie – złożenie ślubowania obietnic rozszerzenia praw obywatelskich szlachcie i polepszenia bytu chłopstwu, przez króla Jana Kazimierza.

Król Jan Kazimierz na obrazie znajduje się w jego lewej części, klęcząc przed ołtarzem. Innymi historycznymi postaciami namalowanymi na tym płótnie są: biskup lwowski Jan Tarnowski, stoi na lewo od króla, królowa Maria Ludwika klęcząca tuż za królem, za nią hetman Stefan Czarniecki, obok niego marszałek wielki koronny Jerzy Sebastian Lubomirski, trzymający buławę hetman polny koronny Stanisław Lanckoroński, klęczący hetman wielki koronny Stanisław Rewera Potocki oraz trzymający chorągiew książę Krzysztof Zbaraski. W skrajnej lewej części obrazu stoi oparty o ołtarz wojewoda łęczycki Jan Leszczyński.

Śluby lwowskie – śluby, które złożył 1 kwietnia 1656, w czasie potopu szwedzkiego, król polski Jan II Kazimierz w katedrze lwowskiej podczas mszy świętej odprawianej przez nuncjusza Pietro Vidoniego przed obrazem Matki Bożej Łaskawej.

Stanisław Rewera Potocki herbu Pilawa (ur. w 1579 w Podhajcach - zm. 27 lutego 1667 w Podhajcach) – hetman wielki koronny od 1654, hetman polny koronny od 1652, wojewoda krakowski od 1658, wojewoda kijowski od 1655, wojewoda podolski od 1636, wojewoda bracławski od 1631, kasztelan kamieniecki od 1628, podkomorzy podolski od 1621, starosta halicki, radomski, krasnostawski, ropczycki, medycki, barski, grodecki, kołomyjski, mościcki, drahimski, latyczowski i doliński.

Obraz ten jest ostatnim wielkim płótnem, które namalował Jan Matejko, tworzył go od marca do października 1893 r. Prace nad obrazem przerwała śmierć artysty. O tym że obraz jest niedokończony mogą świadczyć szkicowe przedstawienia niektórych postaci w prawej części obrazu.

Muzeum Narodowe we Wrocławiu - jedno z głównych muzeów Wrocławia, kontynuujące tradycję niemieckich muzeów, istniejących w mieście od XIX wieku. Zbiory muzeum obejmują przede wszystkim malarstwo i rzeźbę, ze szczególnym uwzględnieniem sztuki Śląska.

Jerzy Sebastian Lubomirski herbu Szreniawa bez Krzyża (ur. 20 stycznia 1616, zm. 31 stycznia 1667 we Wrocławiu na Śląsku) – hetman polny koronny od 1657, starosta spiski, marszałek nadworny koronny od 1650, marszałek wielki koronny; przywódca rokoszu.

Przed rokiem 1945 obraz znajdował się w Galerii Narodowej we Lwowie, od roku 1946 znajduje się w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, w galerii sztuki polskiej XVII-XIXw.

Źródła

I. Gołaj, G. Wojturski: Muzeum Narodowe we Wrocławiu. Przewodnik. Wrocław: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 2006. ISBN 83-86766-48-4. (pol.)

Przypisy

Według innych przekazów biskupem przedstawionym na obrazie był biskup krakowski Andrzej Trzebicki.
Postaci hetmana Matejko nadał rysy swojej własnej twarzy.