Śremski Dobosz - Polski Serwis Naukowy

Śremski Dobosz

Śremski Dobosz - pomnik Powstańców Wielkopolskich 1918-1919 znajdujący się w śremskim Parku Miejskim im. Powstańców Wielkopolskich.

Okres międzywojenny

Decyzja o budowie w Śremie pomnika upamiętniającego powstanie wielkopolskie, w którym aktywny udział wzięli również śremianie (walczący w tzw. batalionie śremskim), zapadła w 1923 r., kiedy to powołano komitet ds. budowy pomnika. Jego autorem był rzeźbiarz Władysław Marcinkowski, który w swoim projekcie zdecydował się ukazać zryw powstańczy w postaci dobosza w mundurze wojsk wielkopolskich, wzywającego do walki. Pomnik został odsłonięty 15 listopada 1925 r. jako Pomnik Powstańców i Wolności na rynku w Śremie, gdzie stał do wybuchu wojny. W okresie międzywojennym władze miasta traktowały pomnik jako ważny instrument krzewienia patriotyzmu i wychowania młodzieży, zwłaszcza harcerzy, którzy składali tu przyrzeczenie harcerskie, pełnili wartę honorową i organizowali zbiórki. Rzeźba Dobosza pełniła też ważną rolę w życiu działającej w Śremie Szkoły Podoficerskiej Piechoty nr 2 dla Małoletnich, której elewi w rocznicę wybuchu powstania 27 grudnia odbywali pod nią uroczysty apel, a także spotykali się pod nią po powrocie z manewrów i fotografowali z odwiedzającymi ich rodzinami.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.
Pomnik – dzieło rzeźbiarskie lub rzeźbiarsko-architektoniczne, posąg, obelisk, płyta itp., wzniesione dla upamiętnienia osoby lub zdarzenia historycznego.

Po wybuchu II wojny światowej Niemcy wkroczyli do Śremu 8 września 1939 r. i już 11 września zniszczyli pomnik, a cokół zatopili w bagnach w starorzeczu Warty (na obrzeżu parku miejskiego).

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Elew (fr. élève - uczeń) – tytuł żołnierza zasadniczej służby wojskowej lub kandydata na żołnierza zawodowego, kształcącego się w szkole podoficerskiej.

Park Miejski im. Powstańców Wielkopolskich 1918-1919 w Śremie - największy i najstarszy park miejski w Śremie znajdujący się pomiędzy ulicą Poznańską a ul. Parkową; na jego terenie znajduje się stadion miejski. Obszar parku to ok. 46 ha. W starszej części parku znajdują się głównie drzewa liściaste, sosny występują w okolicy wałów przeciwpowodziowych. Park jest siedliskiem m.in. wiewiórek, zajęcy i saren.

Marek Rezler (ur. 31 lipca 1948 w Gorzowie Wielkopolskim) – polski historyk specjalizujący się w historii wojskowości i badaniu dziejów Polski oraz Wielkopolski XIX i XX wieku, biograf i publicysta regionalny.

Grudziądz (niem. Graudenz, łac. Graudensis, ros. Грудзёндз) – miasto na prawach powiatu w województwie kujawsko-pomorskim nad Wisłą. W latach 1975-1998 miasto leżało w administracyjnych granicach województwa toruńskiego. Liczba mieszkańców miasta wynosi 99 074 co daje mu 4. miejsce pod względem wielkości w województwie i 40. miejsce w Polsce. Miasto ciągnie się w kierunku południkowym ponad 12,5 km, w kierunku równoleżnikowym tylko 6,2 km. Na południe od ujścia Osy wznosi się Kępa Forteczna (86,1 m n.p.m.), zaś na południe od niej – Kępa Strzemięcińska (79,3 m n.p.m.)

Towarzystwo Miłośników Ziemi Śremskiej (daw. Towarzystwo Ku Upiększaniu Miasta, Towarzystwo Miłośników Śremu) - organizacja społeczna powstała 16 lipca 1887 r. z inicjatywy mieszkańców Śremu. Działa w sferach kulturalnych, ekologicznych, historycznych, dydaktycznych. Pierwszym zadaniem wytyczonym przez towarzystwo była budowa promenady na lewym brzegu Warty. W 1888 r. towarzystwo rozpoczęło na własny koszt budowę obecnego Parku im. Powstańców Wielkopolskich 1918-1919. Zaczątkiem parku było stworzenie ogródka zabaw dla dzieci, którego sponsorem był m.in. właściciel drukarni i jednocześnie ówczesny prezes towarzystwa - Herman Schwantes. W czasach współczesnych towarzystwo zajmuje się rozbudową terenów zielonych na obszarze powiatu śremskiego oraz organizowaniem uroczystości związanych z upamiętnieniem ważnych dat i wydarzeń w historii Polski.

Śrem (niem. Schrimm) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie śremskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Śrem, jedno z najstarszych miast w Polsce. Położone w kolanie Warty w Kotlinie Śremskiej. Śrem jest lokalnym ośrodkiem usługowo-przemysłowym, a także węzłem drogowym przy szosie Poznań-Rawicz, z miasta prowadzą drogi do Wrześni, Leszna, Głuchowa i Czempinia. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego.