Środek zaskarżenia - Polski Serwis Naukowy

Środek zaskarżenia – środek prawny przysługujący stronie w celu zmiany orzeczenia rozstrzygającego sprawę na korzystniejsze dla siebie, czyli do zmiany bądź uchylenia orzeczenia.

Konstytucja gwarantuje każdej ze stron prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji (art. 78). Drogą do tego są właśnie środki zaskarżenia.

W postępowaniu cywilnym wśród środków zaskarżenia wyróżnia się środki odwoławcze i inne środki zaskarżenia. Istota podziału polega na kryterium dewolutywności. Środki odwoławcze zmierzają do uchylenia bądź zmiany orzeczenie poprzez postępowanie przed sądem wyższej instancji, podczas gdy pozostałe środki zaskarżenia powodują działanie tego samego lub innego sądu, ale poza tokiem instancji.

Dewolutywność jest to stan prawny przenoszący postępowanie do organu wyższej instancji. Dewolutywność spotykana jest w postępowaniu administracyjnym, sądowoadministracyjnym, oraz cywilnym. Zaskarżony środek rozpatrywany jest przez organ wyższego stopnia w stosunku do tego, który ów środek wydał.

Skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym przysługującym stronie w ramach postępowania cywilnego, uregulowanym w art. 4241 - 42412 kpc. Skarga ta służy zaskarżeniu prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Stwierdzające naruszenie prawa orzeczenie uzyskane na podstawie skargi umożliwia następnie dochodzenie odszkodowania od Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wydaniem prawomocnego orzeczenia.

Pozostałe środki zaskarżenia dzieli się jeszcze według kryterium restytucyjności:

sprzeciw od wyroku zaocznego i sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym powodują ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydanym orzeczeniem,

zarzuty od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym wywołują natomiast postępowanie kontrolne w celu zbadania zaskarżonego orzeczenia - w tym wypadku nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym.

Osobnym środkiem zaskarżenia jest skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Postępowanie cywilne (albo proces cywilny) - zespół norm prawnych regulujących sposób postępowania w sprawach cywilnych (art. 1 k.p.c) o dwojakim charakterze:

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej – najważniejszy akt prawny (ustawa zasadnicza) Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalony 2 kwietnia 1997 roku przez Zgromadzenie Narodowe, zatwierdzony w ogólnonarodowym referendum 25 maja 1997 roku. Ogłoszony w Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, wszedł w życie 17 października 1997. Konstytucja złożona jest z preambuły i 13 rozdziałów, w tym 243 artykuły.

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.