Święty Serwacy - Polski Serwis Naukowy

Święty Serwacy (zm. 384 w Maastricht) - biskup, święty katolicki, jeden z trzech zimnych ogrodników.

Życiorys

Serwacy jest pierwszym biskupem Belgii, o którym nie ma wiarygodnych informacji. Jego imię wskazuje na pochodzenie z Europy Wschodniej lub z Armenii. Już przed 345 r. został biskupem Tongeren w Niderlandach w zachodniej części Cesarstwa Rzymskiego (obecnie Diecezja Liège|. Jako biskup należał do przeciwników arianizmu. Wyróżniał się jako obrońca ortodoksyjnej wiary w Trójcę Świętą na synodzie w Rimini w roku 359. Gościł u siebie św. Atanazego, podczas gdy ten przebywał na jednym ze swych wygnań, w czasie soboru w Kolonii w 346 świadczył przeciwko biskupowi Kolonii mówiąc, że biskup "zaprzecza bóstwu Jezusa Chrystusa. Zdarzyło się to nawet w obecności Atanazego, biskupa Aleksandrii". W 359 r. brał czynny udział w synodzie w Rimini, na którym poparto uchwały Soboru Nicejskiego I potępiające błędy Ariusza. Ufundował i poświęcił dwa kościoły ku czci Matki Bożej w Maastricht i w Tongeren. Wiele podróżował, był m.in. dwa razy w Rzymie (366 i 384).

Normanowie (st. nord. Norrmaen, ludzie północy) – określenie stosowane w zachodniej Europie dla określenia mieszkańców Skandynawii w okresie ich ekspansji handlowej i terytorialnej w VIII-XII wieku. Od IX wieku Normanowie na podbijanych terenach tworzyli nowe organizacje państwowe, np. Normandię czy Islandię.

Kult Świętych - w katolicyzmie i prawosławiu szczególny szacunek do osób zbawionych oraz do świętych aniołów, którzy stawiani są za wzór dla wszystkich żyjących. Do świętych można zwracać się z prośbą o wstawiennictwo do Boga.

Próbował pogodzić Konstancjusza z Magnencjuszem lecz bez skutku. Odbył pielgrzymkę do Rzymu, skąd wrócił przekonany, że Tongres wpadnie w ręce Hunów (najazd Hunów miał miejsce w połowie V wieku). Przeniósł wszystkie relikwie kościelne do Maastricht, gdzie później zmarł. Za datę jego śmierci przyjmuje się 13 maja 384, nie jest jednak pewna. W Tongres nie było później biskupa przez sto lat.

Modlitwa za wstawiennictwem świętego (czasem błędnie rozumiana jako modlitwa do świętego) – rodzaj modlitw katolickich, prawosławnych a także części innych wyznań chrześcijańskich, zanoszonych do Boga za pośrednictwem (przyczyną, wstawiennictwem) świętego, często patronów osób modlących się lub uchodzących za szczególnie skutecznych w danych problemach. Występują w wielu wyznaniach.

Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu, rządzona przez biskupa i patriarchę Rzymu (jako papieża uważanego drogą sukcesji apostolskiej za następcę Świętego Piotra) oraz biskupów pozostających z nim we wspólnocie. Kościół katolicki stanowi jedną z trzech głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.

Kult

Krypta z grobem św. Serwacego w Maastricht

W Polsce święty jest znany głównie, jako jeden z trzech zimnych ogrodników.

Jego wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 13 maja. Relikwie

Na grobie Serwacego wystawiono najpierw kaplicę, następnie kościół, który zniszczyli Normanowie w 881 roku (odbudowano go w 1039). W osobnym relikwiarzu-hermie przechowywana jest czaszka świętego. Kiedyś do jego grobu przybywało wielu pielgrzymów wśród nich byli cesarze: Karol Wielki, Henryk III. W 1496 przybyło 142 000 pątników.

Patron – symboliczny religijny opiekun kraju, miasta, diecezji, przedsięwzięcia, profesji, obiektu budowlanego, zawodów sportowych, ludzi itp. W Kościele katolickim i innych kościołach chrześcijańskich takimi osobami są święci, którzy najczęściej stają się opiekunami świątyń i poszczególnych ludzi noszących ich imię (wezwanie).

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Patronat

Jest patronem stolarzy i uprawiających winorośl, urodzajów, miał chronić przed przymrozkami a także gorączką (febrą) i reumatyzmem. Ikonografia

W ikonografii św. Serwacy przedstawiany jest w biskupich szatach pontyfikalnych. Czasami razem ze św. Piotrem, który według legendy podaje mu srebrny klucz do bram nieba.

Atrybutami są chodaki i smok.

Zimni ogrodnicy (często w dopełniaczu jako zimnych ogrodników, a także jako trzech ogrodników) - zjawisko klimatyczne charakterystyczne dla środkowej Europy, kiedy po okresie utrzymywania się wyżu barycznego nad Środkową i Wschodnią Europą (w tym nad Polską) następuje zmiana cyrkulacji atmosferycznej i przy słabnącym wyżu zaczyna – wraz z niżem barycznym – napływać zimne powietrze z obszarów polarnych. Nazwa pochodzi od imion świętych kościoła katolickiego, których wspomnienia przypadają kolejno 12, 13 i 14 maja (Pankracego, Serwacego, Bonifacego), kiedy to statystycznie najczęściej występuje to zjawisko klimatyczne.

Św. Atanazy Wielki (ur. ok. 295, zm. 2 maja 373) – pisarz wczesnochrześcijański, teolog-apologeta, kaznodzieja, jeden z ojców Kościoła oraz doktor Kościoła. Uznawany za świętego również przez cerkiew prawosławną.

Przysłowia ludowe

Pankracy, Serwacy, Bonifacy – źli na ogrody chłopacy.
Gdy w maju dobry Serwacy, dobry w czerwcu Bonifacy.
Jak się rozsierdzi Serwacy, to wszystko zmrozi i przeinaczy.

Zobacz też

Portal:
Chrześcijaństwo

Portal:
Święci

kult świętych

modlitwa za pośrednictwem świętego

Przypisy

Bonifacy-Winfrid, wspomnienie: 5 czerwca.

Bibliografia

Święty Serwacy, biskup na brewiarz.katolik.pl [ostatnia aktualizacja: 29.04.2010]

Серватий Маастрихтский (Święty Serwacy) -Prawosławna encyklopedia

Pankracy, Serwacy i Bonifacy - przysłowia na maj