Żyła ramienno-głowowa - Polski Serwis Naukowy

serce i wielkie naczynia u człowieka

Żyła ramienno-głowowa (łac. vena brachiocephalica), dawn. żyła bezimienna (vena innominata a. anonyma) – parzyste naczynie żylne przyjmujące krew z obszaru kończyny górnej, szyi oraz głowy. Obie żyły leżą w górnej części klatki piersiowej oraz u podstawy szyi. Powstają przez połączenie ż. podobojczykowej z ż. szyjną wewnętrzną (tzw. kąt żylny), a u swego końca obie zlewają się ze sobą, współtworząc żyłę główną górną. Cechuje je brak zastawek. Różnią się od siebie długością, przebiegiem i nieco odmiennymi dopływami.

Mięsień (łac. musculus) – kurczliwy narząd, jeden ze strukturalnych i funkcjonalnych elementów narządu ruchu, stanowiący jego element czynny. Występuje u wyższych bezkręgowców i u kręgowców. Jego kształt i budowa zależy od roli pełnionej w organizmie.

Mięsień mostkowo-tarczowy (łac. musculus sternothyroideus) - jeden z mięśni szyi, parzysty, należący do grupy mięśni podgnykowych. Obniża lub ustala kość gnykową, może pełnić rolę mięśnia wdechowego.

Żyła ramienno-głowowa prawa

Ma ok. 2,5 cm długości, zaczyna się do tyłu od końca mostkowego obojczyka, i przebiega prawie pionowo. Tworzy ż. główną górną razem z swym odpowiednikiem z przeciwnej strony przy dolnym brzegu pierwszej prawej chrząstki żebrowej, zaraz koło mostka. Od górnej części rękojeści mostka jest oddzielona (tak jak lewa) przyczepami mięśni: mostkowo-obojczykowego i mostkowo-tarczowego oraz grasicą lub jej pozostałością. W stosunku do pnia ramienno-głowowego i prawego n. błędnego leży z przodu i bardziej bocznie. Prawa opłucna, n. przeponowy i t. piersiowa wewnętrzna są umiejscowione z tyłu w jej górnej części, po czym idąc do dołu wysuwają się od boku.

Obojczyk (łac. clavicula) – jest to kość długa, łącząca łopatkę i mostek. Ma kształt podłużny, jest wygięta lekko w kształcie litery S. Ma koniec barkowy (łac. extrermitas acromialis) - boczny i koniec mostkowy (łac. extremitas sternalis) - przyśrodkowy.

Tchawica (łac. trachea) – narząd układu oddechowego, sprężysta cewa, stanowiąca przedłużenie krtani i zapewniająca dopływ powietrza do płuc. Rozpoczyna się na wysokości kręgu szyjnego C6-C7, kończy zaś na wysokości kręgu piersiowego Th4-Th5. U swego dolnego końca, tchawica dzieli się na oskrzela główne prawe i lewe (łac. bronchus principalis dexter et sinister), pod kątem otwartym ku dołowi. Miejsce tego podziału tworzy rozdwojenie tchawicy (bifurcatio tracheae). W tym miejscu znajduje się także ostroga tchawicy (carina tracheae) rozdzielająca powietrze do płuc.

Żyła ramienno-głowowa lewa

W porównaniu do poprzedniej jest prawie trzykrotnie dłuższa (ok. 6 cm), rozpoczynając się podobnie za mostkowym końcem obojczyka, przed workiem opłucnowym. Czasem zdarza się jej przekraczać górny brzeg mostka, co umożliwia wyczucie tętna żylnego we wcięciu szyjnym. Krzyżuje z przodu tętnice: piersiową wewnętrzną, podobojczykową i wspólną szyjną, lewy n. przeponowy, lewy n. błędny, tchawicę i pień ramienno-głowowy. Łuk aorty znajduje się u jej podstawy.

Żyła szyjna wewnętrzna (łac. vena jugularis) — duże parzyste naczynie na szyi. Jest głównym naczyniem żylnym odprowadzającym krew z twarzy, jamy czaszki i szyi.

Pień ramienno-głowowy (łac. truncus brachiocephalicus) - największe naczynie odchodzące z górnego obwodu łuku aorty. Długość cechuje się silną zmiennością osobniczą (od 10 do 55 mm, średnio 30 - 45 mm), zaś grubość waha się w granicach 12 - 15 mm. Jest to pierwsza gałąź łuku, więc odchodzi przy jego początku na wysokości górnego brzegu przyczepu mostkowego II żebra. Kończy się zazwyczaj na wysokości prawego stawu mostkowo-obojczykowego. Do przodu od pnia leży: mostek, żyła ramienno-głowowa lewa, grasica lub jej ciało tłuszczowe oraz początkowe przyczepy mięśnia mostkowo-gnykowego i mięśnia mostkowo-tarczowego, czasem biegną po nim gałęzie sercowe nerwu błędnego. Do tyłu znajduje się tchawica, po lewej tętnica szyjna wspólna lewa, zaś po prawej żyła ramienno-głowowa prawa, żyła główna górna i opłucna.

Dopływy

Jak wspomniano wyżej, żż. ramienno-głowowe biorą swój początek z połączenia żył: szyjnej wewnętrznej i podobojczykowej. Oprócz tych naczyń po drodze przyjmują liczne dopływy zarówno z obszaru szyi jak i klatki piersiowej. Należą do nich:

Ż. tarczowa dolna (v. thyroidea inferior)

Żż. tarczowe najniższe (vv. thyroideae imae)

Ż. kręgowa (v. vertebralis)

Ż. szyjna głęboka (v. cervicalis profunda)

Ż. szyjna zewnętrzna (v. jugularis externa)

Żż. osierdziowo-przeponowe (vv. pericardiacophrenicae)

Żż. piersiowe wewnętrzne (vv. thoracicae internae)

Ż. międzyżebrowa górna (v. intercostalis superior) - tylko lewa

Pierwsza ż. międzyżebrowa tylna (v. intercostalis posterior I) - czasami

Żż. grasicze (vv. thymicae), osierdziowe (pericardiacae), śródpiersiowe (mediastinales) itp. - głównie od lewej strony

Bibliografia

Susan Standring: Gray's Anatomy. Elsevier, 2005, s. 1026. ISBN 0-443-07168-3.

Adam Bochenek, Michał Reicher: Anatomia Człowieka. T. III. Warszawa: PZWL, 1993, s. 394-395. ISBN 83-200-1628-2.

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

Mostek (łac. sternum) – nieparzysta płaska kość stanowiąca środkową część przedniej ściany klatki piersiowej człowieka. U dzieci w miejscu złączenia trzech części mostka występuje chrząstkozrost (łac. synchondrosis), który z wiekiem ulega kostnieniu, zamieniając się w kościozrost. Rzutując mostek na kręgosłup leży na wysokości od 2-3 do 9-10 kręgu piersiowego. Dodatkowo mostek wzmocniony jest silną i bardzo elastyczną błoną (łac. membranum sterni), która ściśle do niego przylegając zapobiega zapadaniu się mostka podczas złamania, a także zapobiega przebiciu płuca przez złamany mostek.

Tętnica podobojczykowa (łac. arteria subclavia) – parzysta tętnica przebiegająca pod obojczykiem, zaopatrująca w krew kończyny górne, oraz wysyłająca gałęzie do klatki piersiowej i głowy.