11 września - Polski Serwis Naukowy

11 września jest 254. (w latach przestępnych 255.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 111 dni.

Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego.

Wałbrzych (niem. Waldenburg, czes. Valdenburk, Valbřich) – miasto położone nad rzeką Pełcznicą w Górach Wałbrzyskich, w województwie dolnośląskim. Po reformie administracyjnej miasto na prawach powiatu. Od 1 stycznia 2003 w powiecie wałbrzyskim (pozbawione statusu powiatu). Aktualnie największe miasto o statusie gminy w Polsce. Obecnie rozpoczęły się starania o przywrócenie Wałbrzychowi praw powiatu grodzkiego. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego.

Święta

imieniny obchodzą: Ademar, Aisza, Bonawentura, Dagna, Diodor, Diodora, Diomedes, Dydym, Dydymus, Emilian, Feliks, Hiacynt, Jacek, Jacenty, Jan, Krzesisław, Krzesława, Naczęsław, Pafnucy, Piotr, Prot, Teodora i Wincenty.

Autokefaliczny Kościół Prawosławny – Ścięcie Św. Jana Chrzciciela

Katalonia – święto narodowe La Diada

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

św. Jan Gabriel Perboyre (męczennik)

święci Prot i Hiacynt (męczennicy)

Wydarzenia w Polsce

1638 – Pożar Krosna.

1780 – Ślub Józefa Wybickiego z Esterą Wierusz Kowalską w Wełnie w Wielkopolsce.

1869 – Została założona warszawska firma cukiernicza Blikle.

1883 – Z okazji 200-lecia odsieczy wiedeńskiej w budynku Sukiennic otwarto Muzeum Narodowe w Krakowie oraz pierwszy w historii miasta zastosowano energię elektryczną, oświetlając Rynek Główny.

1914 – I wojna światowa: zwycięstwo wojsk rosyjskich nad austro-węgierskimi w bitwie pod Rawą Ruską.

1920:

Otwarto Konsulat Generalny Niemiec w Toruniu.

Założono masońską Wielką Lożę Narodową Polski.

1927 – Wisła Kraków wygrała 15:0 z TKS Toruń. Jest to najwyższy wynik w historii polskiej Ekstraklasy.

1932 – Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura zginęli w katastrofie lotniczej na Śląsku Cieszyńskim.

1933 – Pilot Józef Lewoniewski zginął w katastrofie lotniczej.

1934 – Polska odrzuciła Pakt wschodni.

1938 – Otwarto Muzeum Adama Mickiewicza w Nowogródku.

1939 – Kampania wrześniowa:

Kapitulacja tzw. "kotła radomskiego".

Mszczonów został odbity nocnym atakiem 31 pułku Strzelców Kaniowskich, którymi dowodził ppłk. Wincenty Wnuk.

Rozpoczęła się zwycięska bitwa pod Kałuszynem.

W wyniku pożaru wywołanego przez niemieckich dywersantów spłonęła większa część Biłgoraja.

Zakończyła się obrona Jarosławia.

1943 – Zlikwidowano getto w Przemyślu.

1944:

42. dzień powstania warszawskiego.

Armia Czerwona zdobyła Krosno.

Krajowa Rada Narodowa uchwaliła ustawę o organizacji i zakresie działania rad narodowych.

1969 – Premiera 1. odcinka serialu Do przerwy 0:1.

1980 – W Hucie Katowice w Dąbrowie Górniczej podpisano czwarte z porozumień sierpniowych.

1981 – Zwodowano okręt hydrograficzny ORP Heweliusz.

1982 – Oficjalna data powstania zespołu Lady Pank.

1985:

Na Stadionie Śląskim reprezentacja Polski zremisowała bezbramkowo z Belgią i wywalczyła awans na mistrzostwa świata w Meksyku.

W KWK "Thorez" w Wałbrzychu wskutek wyrzutu skał i dwutlenku węgla zginęło 5 górników.

1986 – W ramach trzeciej amnestii po stanie wojennym uwolniono 225 działaczy opozycji.

1990 – Thomas Simons został ambasadorem USA w Polsce.

1995 – W KWK "Polska Wirek" w Rudzie Śląskiej wskutek tąpnięcia zginęło 5 górników. 4 żywych wydobyto po 5 dobach.

2001 – Założono stowarzyszenie Kampania Przeciw Homofobii.

2003 – Starcia górników z policjantami na Placu Trzech Krzyży w Warszawie.

Wydarzenia na świecie

Widok na płonące World Trade Center – 2001

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
11 września

1041 – Wielki pożar Bremy.

1217 – Podpisano angielsko-francuski traktat w Lambeht.

1297 – Powstanie Williama Wallace'a: szkoccy powstańcy odnieśli pierwsze sukcesy zwyciężając w bitwie o most Stirling.

1541 – Spływ błotny z wulkanu Volcán de Agua zniszczył miasto Ciudad Vieja, pierwszą stolicę Gwatemali.

1609:

Henry Hudson odkrył wyspę Manhattan.

Król Filip III wydał edykt o wypędzeniu wszystkich 300 tysięcy morysków z Hiszpanii.

1649 – Kampania Cromwella w Irlandii: wojska parlamentu zdobyły miasto Drogheda.

1697 – W bitwie pod Zentą wojska cesarskie księcia Eugeniusza Sabaudzkiego rozgromiły armię turecką.

1709 – Wojna o sukcesję hiszpańską: połączone armie Wielkiej Brytanii, Holandii i Austrii pokonały Francję w bitwie pod Malplaquet.

1714 – Wojna o sukcesję hiszpańską: wojska hiszpańsko-francuskie zdobyły Barcelonę.

1777 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: podczas bitwy pod Brandywine Kazimierz Pułaski uratował życie Jerzemu Waszyngtonowi.

1814 – Wojna brytyjsko-amerykańska: stoczono bitwę pod Plattsburgh.

1822 – Święte Oficjum w Rzymie obwieściło, że nauka Mikołaja Kopernika o obrocie Ziemi wokół Słońca może być rozpowszechniana.

1855 – Wojna krymska: wojska brytyjsko-francusko-tureckie zdobyły Sewastopol.

1857 – Wojna w Utah: mormoni i Pajutowie dokonali masakry ponad stu udających się do Kalifornii osadników z Arkansas.

1905 – W japońskim porcie Sasebo zatonął po eksplozji w rufowej komorze amunicyjnej pancernik Mikasa; zginęło 339 członków załogi.

1906 – Uruchomiono komunikację tramwajową w szwedzkiej Uppsali.

1909 – Niemiecki astronom Max Wolf odkrył dzięki fotografii powracającą Kometę Halleya.

1919:

Li Syng Man stanął na czele emigracyjnego Koreańskiego Rządu Tymczasowego z siedzibą w Szanghaju.

Wojska amerykańskie dokonały inwazji na Honduras.

1922:

Palestyna ogłoszona brytyjskim terytorium mandatowym.

W Salzburgu powołano Międzynarodowe Towarzystwo Muzyki Współczesnej (ISCM).

Założono brytyjską firmę motoryzacyjną Jaguar.

1924 – Ahmad Tajuddin został sułtanem Brunei.

1926 – Anarchista Gino Lucetti usiłował w Rzymie dokonać zamachu na Benito Mussoliniego, rzucając bombę na jego limuzynę.

1928 – Założono Uniwersytet Aarhus (Dania).

1932 – Wystartowała najwyższa francuska liga piłkarska Ligue 1.

1941:

Rozpoczęto budowę Pentagonu w Waszyngtonie.

W Niemczech opatentowano metadon.

1944:

Front zachodni: w nalocie dywanowym Royal Air Force na Darmstadt zginęło 11,5 tys. osób.

W wyniku eksplozji metanu w kopalni węgla kamiennego w niemieckim Bergkamen zginęło 107 górników, głównie rosyjskich robotników przymusowych.

1948 – Henri Queuille został premierem Francji.

1952 – Cesarz Etiopii Haile Selassie I podpisał akt federacji Etiopii i Erytrei.

1960 – Zakończyły się XVII Letnie Igrzyska Olimpijskie w Rzymie.

1961 – Powstała międzynarodowa organizacja ekologiczna World Wildlife Fund (WWF).

1967 – Amerykańska sonda Surveyor 5 wylądowała na Księżycu.

1968 – 95 osób zginęło w katastrofie samolotu Sud Aviation Caravelle 3 pod Antibes we Francji.

1971:

Bahrajn i Katar zostały przyjęte do Ligi Państw Arabskich.

Doszło do włamania do oddziału Lloyds Bank w Londynie. Nieustaleni nigdy sprawcy wydrążyli 15-metrowy tunel do skarbca i zrabowali ze skrytek depozytowych biżuterię i pieniądze wartości wielu milionów funtów.

Radziecka sonda Łuna 18 rozbiła się na Księżycu.

W referendum została przyjęta nowa konstytucja Egiptu.

1972 – Zakończyły się XX Letnie Igrzyska Olimpijskie w Monachium.

1973 – W Chile doszło do przewrotu wojskowego. Generał Augusto Pinochet Ugarte obalił Salvadora Allende Gossensa, legalnie wybranego prezydenta.

1974:

Charles Kowal odkrył Ledę, księżyc Jowisza.

Powstała brytyjska grupa muzyczna The Stranglers.

W katastrofie samolotu DC-9 w Karolinie Północnej zginęło 70 osób.

Premiera 1. odcinka serialu Domek na prerii.

1978:

W londyńskim szpitalu zmarł bułgarski pisarz i dysydent Georgi Markow, ugodzony 4 dni wcześniej zatrutym rycyną parasolem.

Zmarła 40-letnia brytyjka Janet Parker, ostatnia znana śmiertelna ofiara czarnej ospy.

1980:

Attache misji Kuby przy ONZ w Nowym Jorku Félix García Rodríguez zginął w zamachu przeprowadzonym przez organizację terrorystyczną Omega 7.

Została przyjęta w referendum konstytucja Chile.

1982 – W katastrofie amerykańskiego śmigłowca wojskowego CH-47 Chinook pod Mannheim zginęło 46 osób.

1985:

Sonda ICE przeleciała w pobliżu komety 21P/Giacobini-Zinner.

W zderzeniu pociągów w portugalskim Nelas zginęło 118 osób.

1987:

Zakończyła się wojna libijsko-czadyjska.

Został zastrzelony jamajski muzyk reggae Peter Tosh.

1989 – Władze Węgier zdecydowały o otwarciu granicy z Austrią dla uchodźców z byłej NRD.

1991:

Prezydent Michaił Gorbaczow ogłosił zamiar wycofania wojsk radzieckich z Kuby.

W Estonii wykonano ostatni wyrok śmierci.

1995 – W południowej wieży nowojorskiego WTC rozpoczął się mecz o szachowe mistrzostwo świata, między Garri Kasparowem z Rosji a Viswanathanem Anandem z Indii.

1997:

74% mieszkańców Szkocji wypowiedziało się w referendum za ponownym utworzeniem po blisko 300 latach własnego parlamentu.

Amerykańska sonda Mars Global Surveyor osiągnęła orbitę Marsa.

1998 – Jewgienij Primakow został premierem Rosji.

2001:

Blisko 3 tys. osób zginęło w serii największych w historii ataków terrorystycznych na World Trade Center w Nowym Jorku oraz Pentagon i Kapitol (udaremniony) w Waszyngtonie, dokonanych przez członków Al-Kaidy przy użyciu uprowadzonych samolotów pasażerskich.

Zespół Slayer wydał swój ósmy studyjny album God Hates Us All.

2004 – 17 osób, w tym prawosławny patriarcha Aleksandrii Piotr VII, zginęło w katastrofie wojskowego śmigłowca CH-47 Chinook, lecącego z Aten na Górę Athos.

2005:

Izrael oficjalnie ogłosił koniec 38-letniej okupacji Strefy Gazy.

W Japonii odbyły się przedterminowe wybory parlamentarne.

2006 – Jerzy Tupou V zaprzysiężony jako piąty król Tonga.

2007 – Przeprowadzono pierwszy test rosyjskiej bomby paliwowo-lotniczej, zwanej ojcem wszystkich bomb.

2009:

Były prezydent Tajwanu Chen Shui-bian został skazany na dożywotnie więzienie za sprzeniewierzenie funduszy państwowych.

Chorwacja i Słowenia zawarły porozumienie w sprawie spornej granicy morskiej na Zatoce Pirańskiej.

2009 – Prezydent Mołdawii Władimir Woronin ustąpił ze stanowiska. Tymczasowym prezydentem został przewodniczący parlamentu Mihai Ghimpu.