121 Eskadra Myśliwska - Polski Serwis Naukowy

Godło 121 eskadry myśliwskiej

121 Eskadra Myśliwska – pododdział lotnictwa myśliwskiego Wojska Polskiego II RP.

Eskadra była pododdziałem 2 Pułku Lotniczego, stacjonującym na lotnisku Kraków-Rakowice. Wraz z 122 i 123 Eskadrą Myśliwską tworzyła III/2 Dywizjon Myśliwski.

W kampanii wrześniowej walczyła w składzie lotnictwa i obrony przeciwlotniczej Armii "Kraków". 1 września 1939 roku eskadra dysponowała 10 samolotami PZL P.11c, z których sześć operowało z lotniska w Balicach, a cztery w Aleksandrowicach, gdzie 20 sierpnia powstała zasadzka myśliwska. Piloci zasadzki w Aleksandrowicach 1 września zestrzelili Do 17 w rejonie Cieszyna oraz uszkodzili Ju 87 w rejonie Kęt oraz Hs 126 w rejonie Pszczyny. Jeden PZL P.11 rozbito przy lądowaniu z powodu odniesionych uszkodzeń. 1 września około godz. 17, 3 maszyny odleciały na lotnisko Igołomia dołączając do swojej macierzystej eskadry. Zasadzka w Aleksandrowicach działała od 20 sierpnia do 1 września 1939. W ramach uzupełnień otrzymano jeden PZL P.11c.

Lotnisko Bielsko-Biała Aleksandrowice (kod IATA: QEO, kod ICAO: EPBA) – lotnisko sportowe położone u stóp Beskidów w Bielsku-Białej. Jest bazą Aeroklubu Bielsko-Bialskiego.

Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.

Obsada etatowa eskadry

dowódca – kpt. pil. Tadeusz Sędzielowski

zastępca dowódcy – ppor. pil. Wacław Król (od 9 IX dowódca eskadry)

oficer techniczny – ppor. techn. Jerzy Glębocki

szef mechaników – st. majster wojsk. Józef Żak

szef administracyjny eskadry – st. sierż. Józef Skoskiewicz

pilot – ppor. Tadeusz Wilhelm Kowalewski

pilot – ppor. Tadeusz Nowak

pilot – ppor. Władysław Gnyś

pilot – pchor. Władysław Chciuk

pilot – pchor. Ryszard Koczor

pilot – pchor. Franciszek Surma

pilot – plut. Leopold Flanek

pilot – kpr. Jan Kremski

pilot – kpr. Piotr Zaniewski

pilot – st.szer. Tadeusz Arabski

pilot – st.szer. Marian Futro

Zwycięstwa pilotów 121 eskadry

Zestawieni chronologiczne wg danych Biura Historycznego Lotnictwa w Londynie

Cieszyn (czes. Těšín, łac. Tessin, niem. Teschen) – miasto powiatowe w województwie śląskim, nad rzeką Olzą, na Pogórzu Śląskim. Historyczna stolica Śląska Cieszyńskiego. Miasto leży na granicy z Republiką Czeską i do czasu wprowadzenia postanowień układu z Schengen (21 grudnia 2007) było tam zlokalizowane największe drogowe przejście graniczne południowej Polski.

Dornier Do 17 – niemiecki lekki bombowiec, samolot rozpoznawczy i nocny myśliwiec produkowany w zakładach Dornier Flugzeugwerke początkowo jako samolot pasażerski, jednak po odrzuceniu przez niemieckie linie lotnicze jako zbyt wąski zaadoptowany do roli bombowca na wniosek Ministerstwa Lotnictwa Rzeszy. Ze względu na charakterystyczny kształt kadłuba nazywany przez załogi Bleistift (niem. - ołówek). Używany przez Luftwaffe na początku II wojny światowej. W nieznacznie zmodyfikowanej wersji eksportowej znany jako Dornier Do 215, poprzednik samolotu Dornier Do 217.

01.09.1939

– ppor. Władysław Gnyś – 1 Ju 87 uszkodzony, Kraków

– ppor. Tadeusz Wilhelm Kowalewski – 2 Do 17 zestrzelone, Żurada

– ppor. Wacław Król i st. szer. Kowala 112 Eskadra Myśliwska – 1 Hs 126 uszkodzony, Pszczyna

– plut. Leopold Flanek – 1 Ju 87 uszkodzony, Kęty

– kpr. Jan Kremski – 1 Do 17 zestrzelony, Cieszyn

03.09.1939

Lotnisko Kraków-Rakowice-Czyżyny – dawne, rozformowane lotnisko znajdujące się w krakowskiej dzielnicy Czyżyny opodal dzielnicy Rakowice, od 2003 ponownie czynne okazjonalnie na części swojego pierwotnego obszaru jako lądowisko Rakowice-Czyżyny Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.

Heinkel He 111 — podstawowy średni bombowiec niemieckiej Luftwaffe wykorzystywany w początkowej fazie II wojny światowej i prawdopodobnie najbardziej charakterystyczna niemiecka maszyna bombowa wykorzystywana podczas bitwy o Anglię. He 111 został opracowany jeszcze przed wybuchem wojny w wytwórni Heinkel i znajdował się na wyposażeniu Luftwaffe do 1942 roku, chociaż w produkcji pozostał aż do 1944.

– ppor. Tadeusz Nowak – 1/2 He 111 uszkodzony, Kłaj

– plut. Leopold Flanek – 1/2 He 111 uszkodzony, Kłaj

– kpr. Jan Kremski – 1/2 He 111 zestrzelony, Kłaj

05.09.1939

– ppor. Tadeusz Nowak – 1/2 Bf 110 uszkodzony, Dęblin

09.09.1939

– ppor. Władysław Gnyś, plut. Leopold Flanek, st. szer. Tadeusz Arabski – 1 He 111 zestrzelony, Kielce

Eskadra w wyniku działań bojowych straciła 5 samolotów.

Zobacz też

Polskie Lotnictwo Wojskowe 1939

Bibliografia

Izydor Koliński, Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 9, Regularne jednostki Wojska Polskiego (lotnictwo), formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek lotniczych, Warszawa, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1978.