12 listopada - Polski Serwis Naukowy

12 listopada jest 316. (w latach przestępnych 317.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 49 dni.

Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego.

Kunibert — imię męskie pochodzenia germańskiego, oznaczające "dzielny i lśniący, jaśniejący", od germ. kuoni — "dzielny, odważny", i beraht — "jasny, lśniący". Patronem tego imienia jest św. Kunibert, biskup Kolonii (VII wiek).

Święta

imieniny obchodzą: Arsacjusz, Aureliusz, Cibor, Czcibor, Emilian, Gabriel, Jan, Jonasz, Jozafat, Kunibert, Nila, Nilus, Publiusz, Renat, Renata, Witold i Witolda.

Liberia – Dzień Pamięci

międzynarodowe – Dzień GWR (Światowy Dzień Bicia Rekordów)

Tajwan – Urodziny Sun Jat-sena

Timor Wschodni – Dzień Santa Cruz

wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:

św. Anastazy-Astryk

św. Emilian Cucullatus († 574, męczennik)

św. Jozafat Kuncewicz

św. Kunibert († 660,biskup Kolonii)

św. Lebuin (apostoł Fryzów)

Wydarzenia w Polsce

1454 – W Nieszawie król Kazimierz IV Jagiellończyk wydał przywilej na mocy którego wszelkie ważne decyzje państwowe były uzależnione od szlacheckich sejmików.

1594 – Gimnazjum Akademickie w Toruniu podniesiono do rangi trzyletniej uczelni wyższej.

1596 – W Krakowie odbył się pogrzeb królowej Polski Anny Jagiellonki.

1648 – Powstanie Chmielnickiego: po wypłaceniu okupu Kozacy zakończyli oblężenie twierdzy Zamość.

1655:

Potop szwedzki: zawarto układ w Ryńsku.

Wojna polsko-rosyjska: zakończyła się bitwa pod Jezierną.

1669 – Po raz pierwszy zerwano Sejm koronacyjny.

1674 – Kapitulacja Turków w Barze przed wojskami Jana III Sobieskiego.

1905 – Proklamowano Republikę Sławkowską.

1911 – W Warszawie odsłonięto pomnik Michaiła Skobielewa.

1922 – Pierwsze w historii wybory do Senatu (w wyborach do Sejmu głosowano 5 listopada).

1925 – Powstało Polskie Towarzystwo Antropologiczne.

1929 – Nad poznańskim lotniskiem Ławica, podczas kręcenia sceny pojedynku powietrznego do filmu Gwiaździsta eskadra, doszło do kolizji samolotów Spad 61C1 i Potez XV, w wyniku czego zginęli pilot i obserwator z drugiej maszyny.

1935 – Spadł meteoryt Łowicz.

1939 – Zderzenie dwóch pociągów w Sukowicach na Opolszczyźnie, w wyniku którego zginęło kilkadziesiąt osób.

1944 – Powołano Centralny Komitet Żydów Polskich.

1948 – Ordynariusz lubelski ks. bp Stefan Wyszyński otrzymał nominację na arcybiskupa gnieźnieńskiego i warszawskiego oraz prymasa Polski.

1949 – Zainaugurował działalność Teatr Nowy w Łodzi.

1962 – Premiera filmu O dwóch takich, co ukradli księżyc.

1981 – Zwodowano kadłub Daru Młodzieży.

1982 – Lech Wałęsa został zwolniony z internowania.

1985 – Powołano rząd Zbigniewa Messnera.

1989 – W Krzyżowej na Dolnym Śląsku odbyła się Msza Pojednania, w której udział wzięli premier Tadeusz Mazowiecki i kanclerz Niemiec Helmut Kohl.

2003 – W Warszawie polscy piłkarze wygrali w meczu towarzyskim z Włochami 3:1.

2004 – Przeprowadzono pierwszy Lekarski Egzamin Państwowy.

2006 – Odbyły się Wybory samorządowe, w tym I tura bezpośrednich wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast.

Wydarzenia na świecie

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
12 listopada

954 – Lotar został koronowany na króla zachodniofrankijskiego.

1028 – Odbył się ślub bizantyjskiej pary cesarskiej Zoe i Romana III.

1037 – Harold I został królem Anglii.

1094 – Król Szkocji Duncan II zginął w bitwie pod Monthechin.

1202 – Waldemar II został królem Danii.

1459 – Założono Uniwersytet Bazylejski.

1614 – Zawarto pokój w Xanten kończący wojnę sukcesyjną w niemieckich Zjednoczonych Księstwach Jülich-Kleve-Berg.

1802 – John Dalton zademonstrował sformułowane przez siebie prawo stosunków wielokrotnych.

1841 – I wojna brytyjsko-afgańska: wojska afgańskie rozpoczęły oblężenie Dżalalabadu.

1847 – Brytyjczyk James Young Simpson po raz pierwszy użył do znieczulenia chloroformu.

1858 – Jan II został księciem Liechtensteinu.

1893 – Tzw. Linia Duranda została przyjęta jako granica między brytyjskimi posiadłościami w Indiach a Afganistanem.

1908 – 348 górników zginęło w wyniku eksplozji w kopalni węgla kamiennego w niemieckim Hamm.

1909 – W Wiedniu odbyła się premiera operetki Hrabia Luksemburg Ferenca Lehára.

1912 – Na Lodowcu Rossa (Antarktyda) znaleziono zamrożone ciała Roberta Scotta i jego ekipy.

1914 – Turcja wypowiedziała wojnę państwom ententy.

1918 – Austria została republiką.

1920 – Na mocy Traktatu z Rapallo utworzono Wolne Miasto Rijeka.

1921 – Rozpoczęła się Konferencja waszyngtońska.

1927 – Lew Trocki został wydalony z WKP(b).

1933:

Hugh Gray jako pierwszy sfotografował rzekomego potwora z Loch Ness.

W wyborach do Reichstagu NSDAP otrzymała 92% poparcia.

1940 – II wojna światowa w Afryce: wojska Wolnej Francji zajęły Gabon kontrolowany przez rząd Vichy.

1942:

II wojna światowa w Afryce: wojska alianckie zdobyły Tobruk.

Wojna na Pacyfiku: rozpoczęła się I bitwa pod Guadalcanalem.

1943 – Kampania śródziemnomorska: rozpoczęła się bitwa o Leros.

1944 – Bombowce Royal Air Force zatopiły w norweskim Tromsø niemiecki pancernik Tirpitz.

1948:

Międzynarodowy Trybunał Wojskowy dla Dalekiego Wschodu w Tokio skazał wszystkich japońskich wojskowych oskarżonych za zbrodnie popełnione w czasie II wojny światowej.

Zlikwidowano komunikację tramwajową w czeskiej Igławie.

1949 – Na konferencji prasowej w Wolfsburgu został zaprezentowany Volkswagen Transporter.

1952 – Dokonano oblotu samolotu bombowego Tu-95.

1956 – Sudan i Tunezja zostały członkami ONZ.

1958 – Zakończyła się brytyjsko-islandzka I wojna dorszowa.

1962 – Na japońskiej wyspie Honsiu utworzono Park Narodowy Hakusan.

1964 – Po abdykacji swej matki Szarlotty, książę Jan został wielkim księciem Luksemburga.

1965 – W kierunku Wenus wystrzelono radziecką sondę Wenera 2.

1968 – Gwinea Równikowa została przyjęta do ONZ.

1970:

Dokonano oblotu samolotu transportowego Kawasaki C-1.

We Wschodnim Pakistanie (ob. Bangladesz) około pół miliona osób zginęło po uderzeniu cyklonu Bhola.

1971 – W amerykańskim stanie Utah utworzono Park Narodowy Arches.

1974 – USA i Algieria wznowiły stosunki dyplomatyczne, zerwane w 1967 roku.

1975 – Komory zostały członkiem ONZ.

1979:

Prezydent Jimmy Carter wstrzymał import ropy naftowej z Iranu w związku z wydarzeniami w amerykańskiej ambasadzie w Teheranie.

Süleyman Demirel został po raz czwarty premierem Turcji.

1980 – NASA: sonda Voyager 1 zbliżyła się do Saturna i wykonała pierwsze fotografie jego pierścieni.

1981 – Rozpoczą się drugi doświadczalny lot STS-2 wahadłowca Columbia.

1982 – Jurij Andropow został wybrany na sekretarza generalnego KPZR.

1984 – Ukazał się album Madonny Like a Virgin.

1989 – Papież Jan Paweł II kanonizował brata Alberta Chmielewskiego i Agnieszkę Przemyślidkę.

1990 – Akihito został koronowany na 125. cesarza Japonii.

1991 – Indonezyjska armia otworzyła ogień do studentów biorących udział w pogrzebie kolegi na cmentarzu Santa Cruz w Dili na Timorze; zginęło 270 osób, a 250 uznano za zaginione.

1994 – Chandrika Kumaratunga została zaprzysiężona na stanowisku prezydenta Sri Lanki.

1995 – Obywatele Azerbejdżanu przyjęli w referendum nową konstytucję.

1996 – Boeing 747 należący do Saudi Arabian Airlines i kazachski transportowy Ił-76 zderzyły się koło Nowego Delhi; zginęło 349 osób.

1998 – Daimler-Benz połączył się z Chryslerem, tworząc korporację Daimler-Chrysler.

1999 – W trzęsieniu ziemi w Düzce (Turcja) zginęły 894 osoby, 4948 zostało rannych.

2001 – Airbus A300 należący do American Airlines rozbił się krótko po starcie z lotniska im. Johna F. Kennedy'ego w Nowym Jorku; zginęło 260 osób.

2003:

Aleksander Kwaśniewski jako pierwszy polski prezydent przybył z oficjalną wizytą do Albanii.

Nasirijja, Irak: w samobójczym zamachu bombowym zginęły 23 osoby, w tym 19 włoskich karabinierów.

2004 – Pogrzeb Jasera Arafata w jego kwaterze w Ramallah na Zachodnim Brzegu Jordanu.

2006:

Gerald Ford został najdłużej żyjącym byłym prezydentem USA.