12 października - Polski Serwis Naukowy

12 października jest 285. (w latach przestępnych 286.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 80 dni.

Nikita Siergiejewicz Chruszczow (ros. Ники́та Серге́евич Хрущёв, ukr. Микита Сергійович Хрущов; ur. 17 kwietnia 1894 w Kalinówce koło Kurska, zm. 11 września 1971 w Moskwie) – radziecki polityk, działacz partyjny i państwowy, I sekretarz KC Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (KPZR) w latach 1953-1964 i premier ZSRR w latach 1958-1964.

Prezydent Stanów Zjednoczonych – głowa państwa, szef administracji federalnej, naczelny dowódca sił zbrojnych, szef rządu, a także lider swojej partii. Konstytucja nadała mu wiele prerogatyw, co sprawia, iż zajmuje on kluczowe miejsce w systemie politycznym Stanów Zjednoczonych.

Święta

imieniny obchodzą: Cyriak, Edwin, Edwina, Eustachiusz, Eustachy, Feliks, Grodzisław, Grzymisław, Maksymilian, Maksymiliana, Marcin, Serafin, Wilfryd, Witold i Witolda.

państwa Ameryki – Columbus Day (Dzień Kolumba)

Bahamy – Rocznica Odkrycia

Brazylia

Dzień Dziecka

Matki Bożej z Aparecidy (Nossa Senhora da Aparecida)

Gwinea Równikowa – Święto Niepodległości (święto narodowe)

Hiszpania – rocznica odkrycia Ameryki (święto narodowe)

Laos – Dzień Wyzwolenia od Francji

Malawi – Dzień Matki

Polska:

dawn. święto LWP (1950-1989)

Dzień Bezpiecznego Komputera (od 2004)

wspomnienia i święta Kościoła katolickiego obchodzą:

bł. Jan Beyzym (prezbiter)

św. Edwin (król)

św. Maksymilian z Lorch

bł. Radzim Gaudenty (pierwszy arcybiskup gnieźnieński; również 14 października)

św. Serafin z Montegranaro (kapucyn)

św. Wilfryd (biskup z Yorku; Kościół Anglii)

Wydarzenia w Polsce

1520 – Wojna pruska: wojska krzyżackie zbombardowały Międzyrzecz, zmuszając miasto do kapitulacji.

1900 – Otwarto Synagogę Wielką w Katowicach.

1901 – Wmurowano kamień węgielny pod budowę kościoła Najświętszego Zbawiciela w Warszawie.

1909 – Zwodowano Dar Pomorza.

1914 – I wojna światowa: rozpoczęła się rosyjsko-niemiecka bitwa o Pruszków.

1918 – Rada Regencyjna objęła władzę zwierzchnią nad wojskiem.

1919 – Założono Polski Komitet Olimpijski.

1920:

Generał Lucjan Żeligowski proklamował utworzenie Litwy Środkowej.

Wojna polsko-bolszewicka: podpisano rozejm.

1921 – Liga Narodów podjęła decyzję o podziale Górnego Śląska.

1935 – Premier Walery Sławek podał się do dymisji.

1938 – Założono miasto Stalowa Wola.

1939 – Adolf Hitler podpisał dekret o utworzeniu Generalnego Gubernatorstwa.

1953 – Uwięziony przez władze komunistyczne prymas Stefan Wyszyński został przeniesiony z Rywałdu do Stoczka Klasztornego.

1961 – Premiera filmu Ogniomistrz Kaleń.

1962 – Uruchomiono pierwszy blok Elektrowni Halemba.

1963:

FSC w Lublinie rozpoczęła seryjną produkcję transportera opancerzonego SKOT.

W Warszawie odsłonięto Pomnik Żołnierza 1. Armii Wojska Polskiego.

1968 – Premiera filmu Ostatni po Bogu.

1969 – W Beskidzie Śląskim odkryto Jaskinię Salmopolską.

1980 – Odsłonięto Pomnik Artylerii Polskiej w Toruniu.

1990 – Sejm RP przyjął ustawę o utworzeniu Straży Granicznej.

1996 – Częściowe zaćmienie Słońca.

2006 – Uruchomiono platformę cyfrową n.

2010 – 18 osób zginęło w zderzeniu przepełnionego busa z ciężarówką pod Nowym Miastem nad Pilicą.

Wydarzenia na świecie

Pomnik Chrystusa Odkupiciela – Rio de Janeiro

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
12 października

539 p.n.e. – bitwa pod Opis pomiędzy wojskami perskimi Cyrusa II, a wojskami babilońskimi Nabonida.

633 – Stoczono bitwę pod Hatfield.

1279 – Nichiren Daishōnin napisał Gohonzon.

1322 – I wojna o niepodległość Szkocji: zwycięstwo Szkotów w bitwie pod Old Byland.

1398 – Wielki książę litewski Witold podpisał z Krzyżakami pokój na wyspie Salin.

1435 – Agnes Bernauer, żona dziedzica księstwa Bawarii-Monachium Albrechta, została utopiona w Dunaju, na rozkaz swego teścia księcia Ernesta.

1459 – Wojna Dwóch Róż: zwycięstwo Lancasterów nad Yorkami w bitwie pod Ludlow.

1492 – Krzysztof Kolumb dopłynął do archipelagu Bahamów; oficjalna data odkrycia Ameryki.

1576 – Rudolf II został cesarzem rzymsko-niemieckim.

1582 – Ze względu na reformę kalendarza gregoriańskiego tego dnia nie było w Italii, Hiszpanii, Portugalii i Polsce.

1617 – Gustaw II Adolf został koronowany na króla Szwecji.

1654 – W wyniku wybuchu składu prochu strzelniczego w holenderskim Delft zginęło około 1200 osób.

1681 – Jedna z mieszkanek Londynu została publicznie wychłostana "za zaangażowanie się w politykę".

1711 – Karol VI został cesarzem rzymsko-niemieckim.

1773 – W stanie Wirginia otwarto pierwszy amerykański szpital psychiatryczny.

1792 – W Nowym Jorku obchodzono pierwszy raz Dzień Kolumba (ang. Columbus Day).

1810 – Odbył się pierwszy Oktoberfest w Monachium; bawarska para królewska zaprosiła obywateli Monachium do wspólnego świętowania godów weselnych księcia Ludwika i księżniczki Teresy von Sachsen-Hildburghausen.

1822 – Piotr I został ogłoszony brazylijskim cesarzem. Brazylia stała się formalnie niepodległa od Portugalii.

1825 – Wojna brazylijsko-argentyńska: zwycięstwo powstańców urugwajskich nad brazylijską milicją w bitwie pod Sarandi.

1841 – Wilhelm II nadał Luksemburgowi pierwszą konstytucję.

1847 – Założono Zakład Budowy Telegrafów Siemens&Halske, obecnie Siemens AG.

1859 – Joshua A. Norton ogłaszając się cesarzem Stanów Zjednoczonych nakazał rozwiązanie Kongresu.

1884 – Założono miasto Ushuaia na Ziemi Ognistej (Argentyna).

1901 – Prezydent Theodore Roosevelt oficjalnie ustalił nazwę swej siedziby na Biały Dom.

1915 – I wojna światowa: brytyjska pielęgniarka Edyta Luiza Cavell została rozstrzelana przez niemiecki pluton egzekucyjny za pomoc udzieloną żołnierzom alianckim w ucieczce z Belgii.

1928:

W bostońskim szpitalu dziecięcym w użyto pierwszy raz żelaznego płuca.

W Moskwie, w Centralnym Domu Armii Czerwonej im. Frunzego odbył się pierwszy koncert Chóru Armii Czerwonej, dyrygował Aleksander Aleksandrow.

1931 – W Rio de Janeiro odsłonięto pomnik Chrystusa Odkupiciela.

1933 – Więzienie wojskowe na wyspie Alcatraz zostało zakupione przez rząd federalny w celu przekształcenia go w federalny zakład karny.

1940 – W Japonii w miejsce rozwiązanych partii politycznych utworzono Stowarzyszenie Wspierania Władzy Cesarskiej.

1941 – W ukraińskim Dniepropietrowsku hitlerowcy rozpoczęli mord na 11 tys. miejscowych Żydów. Okupację przetrwało jedynie 15 z nich.

1943 – Front wschodni: rozpoczęła się bitwa pod Lenino.

1944 – Wojska brytyjskie wyzwoliły Ateny.

1946 – Pieśń Bracia Włosi została ustanowiona hymnem Włoch.

1949 – W Monachium założono Niemieckie Zrzeszenie Związków Zawodowych (DGB).

1951 – W Kostaryce założono Partię Wyzwolenia Narodowego.

1954 – Przyjęto flagę Somalii.

1957 – Ukraiński działacz emigracyjny Lew Rebet został zamordowany w Monachium przez agenta KGB Bohdana Staszynskiego.

1960:

Nikita Chruszczow uderzał własnym butem w pulpit w auli ONZ, by wyrazić swoją dezaprobatę dla komentowania polityki, którą ZSRR prowadził wobec krajów Wschodniej Europy.

Przewodniczący Japońskiej Partii Socjalistycznej Inejirō Asanuma, podczas odbywającej się w tokijskiej Hibiya Hall i transmitowanej przez telewizję debaty poprzedzającej wybory parlamentarne, został zamordowany mieczem wakizashi przez 17-letniego zamachowca Otoyę Yamaguchi.

1961 – Z wyspy Tristan da Cunha na południowym Atlantyku z powodu formowania się nowego wulkanu ewakuowano drogą morską do Kapsztadu wszystkich 290 mieszkańców.

1964:

Rozpoczęła się pierwsza wieloosobowa misja kosmiczna Woschod 1.

W Düsseldorfie rozpoczęto proces zbrodniarzy z Treblinki.

1967 – W katastrofie brytyjskiego samolotu De Havilland Comet na greckiej wyspie Rodos zginęło 66 osób.

1968:

Gwinea Równikowa (jako Gwinea Hiszpańska) proklamowała niepodległość.

W mieście Meksyk rozpoczęły się XIX Letnie Igrzyska Olimpijskie.

1969 – Rozpoczęła się załogowa misja kosmiczna Sojuz 7.

1971 – Na Broadwayu odbyła się premiera rock opery Jesus Christ Superstar.

1973 – Juan Perón został po raz drugi prezydentem Argentyny.

1975 – Oliver Plunkett został kanonizowany przez papieża Pawła VI.

1979 – Na północnym Pacyfiku odnotowano najniższe w historii ciśnienie atmosferyczne (870 hPa).

1982 – Rozpoczął pracę radziecki system nawigacji satelitarnej GLONASS.

1984 – W hotelu w Brighton, w którym przebywała brytyjska premier Margaret Thatcher wybuchła bomba podłożona przez IRA. Zginęło 5 osób, 34 zostały ranne.

1988 – Ladislav Adamec został premierem Czechosłowacji.

1990 – Niemiecki minister spraw wewnętrznych Wolfgang Schäuble, w czasie spotkania wyborczego w Oppenau został dwukrotnie postrzelony przez zamachowca, wskutek czego został częściowo sparaliżowany.

1992 – W trzęsieniu ziemi w Kairze zginęło 545 osób, 6512 zostało rannych, a 50 tys. straciło dach nad głową.

1994 – W katastrofie samolotu Fokker F28 w środkowym Iranie zginęło 66 osób.

1995 – Wojna w Bośni: podpisano zawieszenie broni.

1999:

Według szacunków ONZ urodził się sześciomiliardowy mieszkaniec Ziemi.

W Pakistanie generał Pervez Musharraf przeprowadził bezkrwawy zamach stanu, aresztując premiera Nawaza Sharifa i rozwiązując parlament.

2000 – 17 marynarzy zginęło, a 39 zostało rannych w wyniku samobójczego ataku z użyciem łodzi wypełnionej materiałami wybuchowymi na amerykański niszczyciel USS Cole w porcie Aden w Jemenie.

2002 – Doszło do zamachu bombowego na indonezyjskiej wyspie Bali. Zginęły 202 osoby, ponad 300 zostało rannych.

2003 – Niemiec Michael Schumacher został po raz szósty mistrzem świata Formuły 1.

2005 – Wystrzelono drugi chiński załogowy statek kosmiczny Szenzhou VI.

2007 – Były wiceprezydent USA Al Gore i Międzyrządowy Zespół ds. Zmian Klimatu zostali laureatami Pokojowej Nagrody Nobla.

2008 – Na Litwie odbyły się wybory parlamentarne połączone z referendum w sprawie zamknięcia Ignalińskiej Elektrowni Atomowej.

2010:

45 osób zginęło, a 9 zostało rannych w zderzeniu autobusu z lokomotywą regionalnych Kolei Naddniestrzańskich na niestrzeżonym przejeździe w mieście Marganiec na Ukrainie.

Filipiny zostały zaatakowane przez tajfun Megi.

Rozpoczęła się akcja uwalniania górników uwięzionych w chilijskiej kopalni miedzi i złota w Copiapó.