14 lutego - Polski Serwis Naukowy

14 lutego jest 45. dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostało 320 (w latach przestępnych 321) dni.

Grzegorz VII zwany też Odkupicielem, brat Hildebrand (ur. ok. 1015 w Sovana w Toskanii, zm. 25 maja 1085 w Salerno) – święty Kościoła katolickiego, papież w latach 1073-1085.

Chińska Republika Ludowa (skr. ChRL; chiń. trad. 中華人民共和國, uproszcz. 中华人民共和国; pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó; posłuchaj po chińsku ?/i; pop. Chiny, trad. 中國,uproszcz. 中国, pinyin: Zhōngguó) – państwo w Azji wschodniej, obejmujące historyczne Chiny (bez Tajwanu) oraz Tybet i inne ziemie w Azji Środkowej zamieszkane w sumie przez 56 grup etnicznych. Chiny to najludniejsze państwo świata o populacji przekraczającej 1,3 mld osób. Pod względem powierzchni jest 4. na świecie, a pod względem wielkości gospodarki (PKB nominalny) – 3. (w 2007 r., po USA, i Japonii lub też 2. (PKB realny) po USA. Prawdopodobnie w 2010 roku Chiny staną się największą gospodarką na świecie po USA.

Święta

imieniny obchodzą: Abraham, Adolf, Adolfa, Antonin, Auksencja, Auksencjusz, Auksenty, Cyryl, Dionizja, Dionizy, Dobiesława, Eleukadia, Eleukadiusz, Flawian, Florentyn, Jan Chrzciciel, Jerzy, Jordan, Józef, Konrad, Konrada, Krystyna, Lilla, Maro, Maron, Metody, Mikołaj, Modest, Niedamir, Niedomira, Niemir, Nostrian, Piotr, Teodozja, Teodozjusz, Teodozy, Walenty, Walentyn, Wincenty, Witalis i Zenon.

międzynarodowe – Walentynki

państwa bałkańskie – Trifon Zarezan

Polska – Dzień Chorego na Padaczkę

wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:

św. Walenty (biskup, męczennik)

św. Cyryl i św. Metody (patroni Europy)

Wydarzenia w Polsce

1831 – powstanie listopadowe: w bitwie pod Stoczkiem polska dywizja Józefa Dwernickiego pokonała wojska rosyjskie pod dowództwem Fiodora Geismara.

1901 – uruchomiono wodociągi miejskie w Krakowie.

1907 – otwarto Lwowską Galerię Obrazów.

1909 – założono Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu.

1919 – rozpoczęła się wojna polsko-bolszewicka.

1937 – rozegrano pierwsze zawody na skoczni narciarskiej Skalite w Szczyrku.

1942 – II wojna światowa: nastąpiło przekształcenie Związku Walki Zbrojnej w Armię Krajową.

1945:

Armia Czerwona wyzwoliła obóz koncentracyjny Gross-Rosen.

powołano Biuro Odbudowy Stolicy.

armia radziecka zajęła Piłę.

Armia Czerwona wyzwoliła Chojnice.

1946:

przeprowadzono pierwszy po wojnie spis powszechny.

rozpoczęto akcję wysiedlania ludności niemieckiej z terytorium Polski.

1948 – w Warszawie odbył się pierwszy mecz reprezentacji Polski w piłce siatkowej kobiet (z Czechosłowacją).

1950 – ogłoszono wyroki w sprawie oskarżonych o szpiegostwo obywateli polskich i francuskich (Sprawa Robineau).

1973 – premiera filmu Kopernik.

1977 – oddano do użytku pierwszy blok mieszkalny na największym opolskim osiedlu im. ZWM (obecnie Armii Krajowej).

1992 – Lech Kaczyński został prezesem NIK.

1993 – w Zakopanem zakończyła się 16. Uniwersjada Zimowa.

1995 – odbył się pogrzeb szczątków króla Stanisława Augusta Poniatowskiego w katedrze św. Jana w Warszawie.

1998 – 7 osób zginęło w wyniku rozbicia śmigłowca Mi-2 o taflę jeziora Śniardwy.

Wydarzenia na świecie

Bitwa o Arica – największa z bitew chilijsko-boliwijskiej wojny o saletrę na obrazie Juana Lepiani

14 lutego 1956 rozpoczął się XX Zjazd KPZR na którym Nikita Chruszczow wygłosi referat krytykujący kult jednostki. Na zdjęciu Nikita Chruszczow (po lewej) i Józef Stalin (po prawej)

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
14 lutego

44 p.n.e. – Gajusz Juliusz Cezar został obwołany przez senat Republiki Rzymskiej dyktatorem wieczystym, najwyższym kapłanem, imperatorem i ojcem ojczyzny.

842 – Ludwik Niemiecki i Karol II Łysy sprzysięgli się w Strasburgu przeciwko swojemu bratu Lotarowi.

1014 – papież Benedykt VIII uznał Henryka II królem Niemiec.

1076 – papież Grzegorz VII nałożył klątwę na króla Niemiec Henryka IV.

1130 – inauguracja pontyfikatu papieża Innocentego II.

1349 – w Strasburgu dokonano masakry około 2 tys. Żydów. 900 z nich zostało spalonych żywcem.

1556 – Thomas Cranmer został ogłoszony heretykiem.

1743 – Henry Pelham został wybrany premierem Zjednoczonego Królestwa.

1779 – James Cook został zabity przez tubylców na Sandwichu Południowym.

1797 – Brytyjczycy pokonali flotę hiszpańską w bitwie koło Przylądka św. Wincentego.

1803 – prezes Sądu Najwyższego USA John Marshall ogłosił, iż jakakolwiek uchwała Kongresu USA, która byłaby sprzeczna z konstytucją, nie ma mocy prawnej.

1804 – w Serbii wybuchło powstanie antytureckie pod wodzą Jerzego Czarnego.

1814 – wojny napoleońskie: zdecydowane zwycięstwo wojsk francuskich nad Prusakami w bitwie pod Vauchamps.

1849 – w Nowym Jorku zrobiono po raz pierwszy w historii zdjęcie amerykańskiemu prezydentowi (Jamesowi Polkowi).

1854 – Teksas został połączony linią telegraficzną z resztą kraju.

1859 – Oregon stał się 33. stanem USA.

1876 – Alexander Graham Bell zgłosił w biurze patentowym swój wynalazek – telefon.

1879 – wojska chilijskie zajęły boliwijską Antofagastę; początek tzw. wojny saletrzananej.

1880 – w Filadelfii został założony Związek Narodowy Polski; jedna z najstarszych organizacji polonijnych w USA.

1895 – premiera w londyńskim St. James's Theatre komedii Oscara Wilde'a Bądźmy poważni na serio (ang. The Importance of Being Earnest).

1896 – Teodor Herzl opublikował traktat Państwo Żydowskie, będący podstawą ideologiczną syjonizmu.

1900 – początek kontrofensywy wojsk brytyjskich w czasie drugiej wojny burskiej.

1903 – utworzono Departament Handlu Stanów Zjednoczonych.

1912 – Arizona stała się 48. stanem USA.

1918 – ZSRR przyjął oficjalnie kalendarz gregoriański (1 lutego wg kalendarza juliańskiego).

1919 – prezydent USA Woodrow Wilson przedstawił projekt Ligi Narodów.

1920 – w Chicago została założona League of Women Voters.

1929 – masakra w Dzień św. Walentego (ang. St. Valentine's Day massacre) – banda Al Capone dokonała zbiorowego morderstwa na członkach rywalizującego z nimi gangu Bugsy Morana.

1939 – w Hamburgu zwodowano niemiecki pancernik Bismarck.

1942 – wojna na Pacyfiku: wojska japońskie zaatakowały Sumatrę,

1943:

II wojna światowa w Afryce: w pobliżu przełęczy Faid w Tunezji oddziały amerykańskie gen. Kennetha Andersona zostały zaatakowane przez wojska niemieckie pod dowództwem Erwina Rommla.

front wschodni: został wyzwolony Rostów nad Donem.

1944 – wybuchło powstanie antyjapońskie na Jawie.

1945 – prezydent Franklin Roosevelt i król Arabii Saudyjskiej Abd al-Aziz ibn Saud spotkali się na pokładzie okrętu USS Quincy, podpisując m.in. porozumienie o nawiązaniu stosunków dyplomatycznych.

1946:

rząd Clementa Attlee znacjonalizował Bank of England.

na Uniwersytecie Pensylwanii został zaprezentowany ENIAC, komputer skonstruowany w latach 1943-1945 przez J.P. Eckerta i J. W. Mauchly'ego.

1949 – w Jerozolimie odbyło się pierwsze w historii posiedzenie parlamentu izraelskiego – Knesetu.

1950 – Moskwa: podpisano radziecko-chiński traktat sojuszniczy.

1952 – otwarto VI Zimowe Igrzyska Olimpijskie w Oslo.

1956 – rozpoczął się XX Zjazd KPZR.

1961 – w laboratorium w Berkeley w USA został po raz pierwszy otrzymany w sposób syntetyczny pierwiastek chemiczny (lorens).

1966 – zdewaluowano walutę australijską.

1967 – podpisano Traktat o zakazie broni jądrowej w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach.

1970 – założono linie lotnicze Air Nauru.

1972:

ChRL i Meksyk nawiązały stosunki dyplomatyczne.

odkryto diament Gwiazda Sierra Leone o wadze 968,9 karata.

została wystrzelona radziecka sonda księżycowa Łuna 20.

1974 – Somalia została przyjęta do Ligi Państw Arabskich.

1975:

ustanowiono najwyższe australijskie odznaczenie – Order of Australia.

wybuchł pożar w północnej wieży World Trade Center w Nowym Jorku.

1979 – w Kabulu ekstremiści muzułmańscy porwali ambasadora USA w Afganistanie Adolpha Dubsa. Dyplomata został śmiertelnie zraniony w czasie strzelaniny pomiędzy porywaczami a siłami policji.

1981 – 48 osób zginęło, a 214 zostało rannych w pożarze klubu nocnego The Stardust w Dublinie.

1985 – reporter CNN Jeremy Levin został wypuszczony z libańskiego więzienia.

1988 – trzech członków OWP zginęło w zamachu bombowym na Cyprze.

1989:

ajatollah Chomeini ogłosił fatwę nakazującą muzułmanom zabić Salmana Rushdiego, autora powieści Szatańskie wersety.

na orbicie okołoziemskiej został umieszczony pierwszy z 24 satelitów z systemu GPS.

1990:

92 osoby zginęły w katastrofie indyjskiego samolotu Airbus A320 pod Bangalore

sonda kosmiczna Voyager 1 wykonała ostatnią serię zdjęć Układu Słonecznego.

1992 – 16-letni fiński skoczek Toni Nieminen zdobył złoty medal na igrzyskach olimpijskich w Albertville, stając się tym samym najmłodszym mistrzem olimpijskim w historii olimpiad zimowych.

1993 – Algirdas Brazauskas zwyciężył w pierwszych bezpośrednich wyborach prezydenckich na Litwie.

1994 – wykonano wyrok śmierci na ukraińskim seryjnym mordercy Andrieju Czikatiło.

1996 – katastrofa chińskiej rakiety Długi Marsz 3B; zginęło 5 osób, 57 zostało rannych.

1998 – Kamerun: 220 osób zginęło w wyniku eksplozji cystern kolejowych z benzyną.

2002 – ogłoszono nową konstytucję Bahrajnu; emirat przekształcono w monarchię konstytucyjną.

2003:

17 osób zginęło, a 30 zostało rannych w wyniku eksplozji materiałów wybuchowych w kolumbijskim mieście Neiva w trakcie rajdu policji na domniemaną kryjówkę Rewolucyjnych Sił Zbrojnych Kolumbii (FARC).

uśpiono owcę Dolly, pierwszego sklonowanego ssaka.

2004 – w Moskwie zawalił się dach ogromnego krytego parku wodnego; zginęło 25 osób, ponad 100 zostało rannych.

2005:

były premier Libanu Rafiq Hariri zginął wraz z 22 osobami w zamachu w Bejrucie.

powstał serwis internetowy YouTube.

w zamachach bombowych w stolicy Filipin Manili oraz miastach Davao i General Santos zginęło 12 osób, ponad 130 zostało rannych.

2007 – 11 osób zginęło w zamachu bombowym na autobus Gwardii Republikańskiej w mieście Zahedan w południowo-wschodnim Iranie.

2008 – na Northern Illinois University w mieście DeKalb szaleniec zastrzelił 5 i ranił 16 osób, a następnie popełnił samobójstwo.