15 sierpnia - Polski Serwis Naukowy

15 sierpnia jest 227. (w latach przestępnych 228.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 138 dni.

Mateusz Bartczak (ur. 15 sierpnia 1979 w Legnicy) – piłkarz, grający na pozycji pomocnika, mistrz Polski w sezonie 1999/2000 z Polonią Warszawa oraz 2006/2007 z Zagłębiem Lubin, w którym występuje do dzisiaj.

Stefan I Święty, zw. Węgierskim (ur. ok. 969, zm. 15 sierpnia 1038) - książę Węgier od 997 roku, król od 1000 roku z dynastii Arpadów. Pierwszy węgierski władca koronowany na króla. Założyciel dwóch arcybiskupstw w Ostrzyhomie i Kalocsy oraz ośmiu biskupstw. Kanonizowany w 1083 roku.

Święta

imieniny obchodzą: Alipiusz, Armida, Arnolf, Arnulf, Julianna, Maria, Napoleon, Stefan, Tarsycjusz i Trzebiemir.

Hiszpania – ogólnokrajowe święto religijne, różne nazwy w zależności od miejsca, dzień wolny

Indie, Kongo – Dzień Niepodległości

Korea Południowa, Korea Północna – Dzień Wyzwolenia

Kostaryka – Dzień Matki

Liechtenstein – święto narodowe

Polska – Święto Wojska Polskiego

Włochy – Ferragosto

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

św. Alipiusz (zm. 430, biskup Tagasty, towarzysz św. Augustyna)

św. Mechtylda z Magdeburga

św. Tarsycjusz (męczennik)

Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny: (w Polsce dzień wolny od pracy)

w Czechach: Matki Boskiej Korzennej

w Kongo: Matki Boskiej Znakomitej

w Polsce: Matki Boskiej Zielnej i Matki Boskiej Zwycięskiej

Wydarzenia w Polsce

Polscy żołnierze ze zdobytymi na bolszewikach sztandarami – 1920

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
15 sierpnia

1317 – Władysław I Łokietek nadał Lublinowi prawa miejskie oparte na prawie magdeburskim.

1649 – Powstanie Chmielnickiego: rozpoczęła się bitwa pod Zborowem.

1732 – Została uruchomiona Fontanna Orła Białego w Szczecinie.

1760 – Wojna siedmioletnia: Prusacy pokonali Austriaków w bitwie pod Legnicą.

1843 – Do Szczecina wjechał pierwszy pociąg z Berlina, inaugurując kolej na Pomorzu.

1873 – Otwarto most kolejowy w Toruniu.

1887 – W Kalwarii Zebrzydowskiej ukoronowano obraz Matki Bożej czczonej w tamtejszym klasztorze oo. bernardynów.

1905 – Oddano do użytku Halę Targową w Chorzowie.

1906 – Organizacja Bojowa PPS przeprowadziła akcję "Krwawa środa".

1917 – Powstał Komitet Narodowy Polski.

1918 – Poświęcenie mariawickiej Świątyni Miłosierdzia i Miłości w Płocku.

1919 – W Mysłowicach Niemcy dokonali masakry polskich górników, ich żon i dziecka, co doprowadziło do wybuchu I powstania śląskiego.

1920 – Podczas bitwy warszawskiej polskiej armii udało się powstrzymać ofensywę bolszewicką.

1922 – Załoga polskiego hydroplanu Lübeck-Travemünde F4 przypadkowo zrzuciła bombę w tłum obserwujący pokazy lotnicze w Pucku. Zginęło 9 osób, 18 zostało ciężko, a 19 lekko rannych.

1930 – W Łodzi odsłonięto pomnik ku czci ks. Ignacego Skorupki.

1937 – Stronnictwo Ludowe proklamowało strajk chłopski.

1939 – 5 harcerzy i ich opiekun zginęli od uderzenia pioruna i wywołanej tym paniki na szczycie Świnicy w Tatrach Wysokich.

1940:

Do obozu Auschwitz przywieziono pierwszy transport więźniów z Warszawy. Było w nim 513 więźniów z Pawiaka oraz 1153 schwytanych w łapankach ulicznych.

Ukazało się pierwsze wydanie Biuletynu Żołnierskiego

1941 – W nocy z 14 na 15 sierpnia hitlerowcy zamordowali ok. 250 przedstawicieli polskiej inteligencji ze Stanisławowa (mord w Czarnym Lesie).

1943 – Krajowa Reprezentacja Polityczna ogłosiła deklarację programową.

1944 – 15. dzień powstania warszawskiego: uroczystości związane z rocznicą Cudu nad Wisłą, świętem Matki Boskiej Zielnej i Żołnierza Polskiego.

1975 – Premiera filmu Znikąd donikąd.

1978 – Powołano Związek Narodowy Katolików.

1988:

Premiera filmu Kogel-mogel.

Stanęła KWK "Manifest Lipcowy" w Jastrzębiu-Zdroju, strajki objęły w sumie 14 kopalń węgla kamiennego. W Jastrzębiu-Zdroju powstał Miedzyzakładowy Komitet Strajkowy (strajki w Polsce 1988).

1993 – Na antenie Polsatu ukazało się premierowe wydanie serwisu informacyjnego Informacje.

2000 – Oficjalnie uruchomiono pierwszy polski komunikator internetowy – Gadu-Gadu.

2005 – Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji wprowadziła 5 nowych polskich oznaczeń telewizyjnych.

2008 – Nad Polską przeszły silne trąby powietrzne

2009 – Na lotnisku Bemowo odbył się się pierwszy polski koncert Madonny.

Wydarzenia na świecie

778 – W bitwie w wąwozie Roncevaux zginął hrabia Roland.

927 – Saraceni zdobyli i zniszczyli Taranto.

982 – Cesarz Otto II został pokonany przez Saracenów w bitwie pod Cabo Colonna.

1057 – Król Szkocji Makbet zginął w bitwie pod Lumphanan koło Aberdeen.

1118 – Jan II został cesarzem bizantyjskim.

1135 – Odbył się zjazd w Merseburgu – spotkanie Bolesława Krzywoustego z cesarzem Lotarem III.

1209 – wojny albigeńskie: krzyżowcy zdobyli Carcassonne.

1248 – Rozpoczęto budowę katedry w Kolonii.

1286 – Henryk II Cypryjski koronował się na ostatniego króla Jerozolimy.

1461 – Ludwik XI został koronowany w Reims na króla Francji.

1461 – Mehmed II anektował Cesarstwo Trapezuntu.

1510 – Portugalczycy założyli faktorię handlową w Goa (Indie).

1519 – Założono miasto Panama.

1534 – Ignacy Loyola założył Towarzystwo Jezusowe – zakon Jezuitów (został zaakceptowany przez papieża dopiero w 1540 roku).

1537 – Założono Asunción, obecną stolicę Paragwaju.

1540 – Założono miasto Arequipa w Peru.

1599 – Irlandzka wojna dziewięcioletnia: rebelianci pokonali siły angielskie w bitwie pod Curlew Pass.

1702 – Hiszpańska wojna sukcesyjna: nierozstrzygnięta austriacko-francuska bitwa pod Luzzarą.

1761 – Zawarto przymierze francusko-hiszpańskie (tzw. trzeci pakt familijny) skierowane przeciwko Wielkiej Brytanii.

1799 – II koalicja antyfrancuska: wojska francuskie poniosły klęskę w bitwie pod Novi.

1843 – W Kopenhadze otwarto Ogrody Tivoli.

1870 – Wojna prusko-francuska: rozpoczęła się bitwa pod Strasburgiem.

1914 – Otwarto Kanał Panamski.

1928:

Piełagieja Szajn odkryła planetoidę Polonia.

Zwodowano francuski transatlantyk SS Liberté.

1940 – Kampania śródziemnomorska: włoski okręt podwodny zatopił grecki, pomimo obowiązującego między oboma krajami pokoju, grecki lekki krążownik Elli. Zginęło 9 członków załogi, a 24 zostało rannych.

1943 – Wojna na Pacyfiku: zakończyły się walki o Wyspy Aleuckie.

1944 – Alianci dokonali desantu we francuskiej Prowansji (Operacja Anvil-Dragoon).

1945:

Cesarz Hirohito ogłosił w przemówieniu radiowym kapitulację Japonii w II wojnie światowej; akt bezwarunkowej kapitulacji został podpisany 2 września.

Korea została wyzwolona spod okupacji japońskiej.

1947 – Indie uzyskały niepodległość (od Wielkiej Brytanii).

1948 – Korea Południowa proklamowała niepodległość.

1950 – Trzęsienie ziemi w Asam (Indie) zabiło 1526 osób.

1954 – Generał Alfredo Stroessner objął urząd prezydenta Paragwaju.

1957 – Założono chilijski klub piłkarski Coquimbo Unido.

1958 – W katastrofie samolotu Tu-104 w mieście Czyta na Syberii zginęły 64 osoby.

1960 – Kongo proklamowało niepodległość (od Francji).

1961 – W Izraelu odbyły się wybory parlamentarne.

1962 – Zakończyły się załogowe misje kosmiczne Wostok 3 (Andrijan Nikołajew) i Wostok 4 (Paweł Popowicz).

1969:

Powstała Indyjska Organizacja Badań Kosmicznych.

Rozpoczął się festiwal w Woodstock.

1971:

Bahrajn uzyskał niepodległość.

Prezydent Richard Nixon zawiesił wymienialność dolara na złoto.

1974:

Podczas obchodów dnia wyzwolenia w Seulu, północnokoreański agent usiłował zastrzelić prezydenta Park Chung-hee; w zamachu zginęła jego żona.

Uruchomiono pierwszą linię seulskiego metra.

1975 – Przewrót wojskowy w Bangladeszu; zamordowany został prezydent Sheikh Mujibur Rahman i jego rodzina.

1976 – W katastrofie samolotu Vickers Viscount w ekwadorskich Andach zginęło 59 osób.

1977 – W ramach projektu poszukiwania cywilizacji pozaziemskich SETI odebrano tzw. Sygnał Wow!

1979:

Afgańska tajna policja dokonała masakry 300 Hazarów, podejrzanych o sprzyjanie mudżahedinom.

Premiera filmu Czas apokalipsy.

1984:

37 osób udusiło się dwutlenkiem węgla wydostającym się z jeziora Monoun w Kamerunie.

Rebelianci z Partii Pracujących Kurdystanu (PKK) rozpoczęli separatystyczne powstanie antytureckie.

1985 – Yasuhiro Nakasone jako pierwszy japoński premier odwiedził kontrowersyjną świątynię Yasukuni w Tokio, upamiętniającą poległych żołnierzy japońskich.

1986 – Premiera filmu Mucha.

1989:

Frederik Willem de Klerk został prezydentem RPA.

W Santiago de Compostela rozpoczęły się 3. Światowe Dni Młodzieży.

1990 – Prezydent Michaił Gorbaczow przywrócił obywatelstwo radzieckie Aleksandrowi Sołżenicynowi, wydalonemu z kraju w 1974 roku.

1995 – Zbuntowani żołnierze na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej zajęli pałac prezydencki i uwięzili prezydenta Miguela Trovoadę. Poddali się tydzień później za obietnicę amnestii.

1998 – Real IRA dokonała zamachu bombowego w Omagh (Irlandia Północna). Zginęło 31 osób (w tym nienarodzone bliźnięta), a około 220 zostało rannych.

2000 – W Rzymie rozpoczęły się 8. Światowe Dni Młodzieży.

2004:

22 osoby zginęły (w większości dzieci) w zamachu bombowym w szkole w Dhemaji w indyjskim stanie Asam.

58% głosujących opowiedziało się w referendum przeciwko odwołaniu prezydenta Wenezueli Hugo Cháveza.

2005:

Przedstawiciele Indonezji i rebeliantów z prowincji Aceh podpisali w Helsinkach porozumienie pokojowe.

Rozpoczęła się przymusowa ewakuacja wszystkich 21 żydowskich osiedli ze Strefy Gazy i 4 ze 120 z Zachodniego Brzegu Jordanu.

2006 – Czarnogóra i USA nawiązały stosunki dyplomatyczne.

2007:

514 osób zginęło a 1090 zostało rannych w trzęsieniu ziemi w centralnym Peru.

6 Włochów zostało zastrzelonych w niemieckim Duisburgu w porachunkach mafijnych.