Drugi List do Tesaloniczan [2 Tes] – list najprawdopodobniej autorstwa św. Pawła, zaadresowany do gminy w Tesalonice, będący księgą Nowego Testamentu. List powstał prawdopodobnie około 51 roku po Chr., w niedługim czasie po wysłaniu przez Pawła do Tesaloniczan pierwszego listu. Powodem jego napisania była postawa mieszkańców Tesaloniki, którzy uznali, że skoro i tak niedługo Chrystus ma ponownie przybyć na ziemię, to wszelka praca nie ma sensu. Paweł gani bezczynne życie, a także uzupełnia wiedzę Tesaloniczan o paruzji. List zachęca adresatów do wytrwania wśród prześladowań, dodając im otuchy nadzieją na sprawiedliwy sąd Boży. Paweł prosi Tesaloniczan, by nie dali się zwieść, jakoby już nadchodził dzień Pański, najpierw bowiem musi przyjść odstępstwo i objawić się syn zatracenia wśród znaków i fałszywych cudów. Apostoł zachęca więc adresatów, by raczej pracując ze spokojem jedli własny chleb.

W XX wieku wychodząc od podobieństw pomiędzy 1. a 2. Listem do Tesaloniczan oraz wskazując na budzące wątpliwości różnice między nimi część badaczy zakwestionowała Pawłowe autorstwo Listu.

Okoliczności powstania Listu

Z treści Listu wynika, że niektórzy spośród Tesaloniczan tak bardzo byli pochłonięci wyczekiwaniem na przyjście Pana, że zaniedbali codzienne obowiązki oddając się bezczynności (2 Tes 3, 6-16). Stan ten pogarszał jeszcze fakt, że na zebraniach liturgicznych pojawili się ludzie roszczący sobie pretensje do daru proroctwa, pozostający rzekomo pod wpływem Ducha Świętego. Zaczęto też rozpowszechniać sfałszowany list Pawła (2 Tes 2, 1-2). W tej sytuacji Apostoł doszedł do wniosku, że musi interweniować.

Autor, czas i miejsce powstania

Miejscowości związane z 2. Listem do Tesaloniczan

Większość badaczy przyjmuje, że autorem Listu jest święty Paweł, a samo pismo powstało niedługo po 1 Liście do Tesaloniczan, w kilka tygodni, a najdalej w kilka miesięcy później, w Koryncie. Za tak ścisłym związkiem czasowym pomiędzy obydwoma listami, oprócz treści, przemawia fakt, że współautorem obydwu był Sylwan, który, jak się wydaje, towarzyszył Pawłowi tylko w trakcie drugiej podróży misyjnej (Dz 15, 40 – 18, 5). W zależności od sposobu datowania 1 Tes, 2 List do Tesaloniczan jest datowany na 51 lub 52 rok. Nieliczni autorzy proponują nawet rok 50.

W związku z wątpliwościami co do okoliczności powstania Listu, pojawiły się również propozycje przeniesienia daty powstania Listu na okres trzeciej podróży misyjnej, na koniec pobytu świętego Pawła w Efezie, a nawet przypisania autorstwa uczniowi Pawła, który miałby napisać List na zlecenie Apostoła.

Część badaczy przyjęła stanowisko jeszcze dalej idące odmawiając w ogóle autorstwa Apostołowi Pawłowi. Przyjmują oni, że List powstał po śmierci Pawła, najpóźniej pod koniec I wieku. Terminem granicznym jest rok 110, ze względu na wzmianki o 2 Tes, które podają Polikarp ze Smyrny (zm. 155) i prawdopodobnie Ignacy Antiocheński (zm. 110). Szerokie ramy czasowe dla powstania Listu (lata ok. 62-110), które narzuca to stanowisko, powodują, że jego przdstawiciele nie potrafią uzgodnić, gdzie i do kogo faktycznie List mógł zostać napisany.

Układ Księgi