21 kwietnia - Polski Serwis Naukowy

21 kwietnia jest 111. (w latach przestępnych 112.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 254 dni.

Antônio Carlos Cerezo znany jako Toninho Cerezo (ur. 21 kwietnia 1955 w Belo Horizonte) - były brazylijski piłkarz grający na pozycji pomocnika, a obecnie trener piłkarski.

Trockizm, czasem określany jako marksizm-leninizm-trockizm – nazwa koncepcji ideologiczno-politycznej głoszonej przez Lwa Trockiego, powstała w ZSRR w toku sporu o taktykę partii bolszewickiej i światowego ruchu komunistycznego po śmierci Włodzimierza Lenina.

Święta

imieniny obchodzą: Aleksandra, Anastazy, Anzelm, Apollina, Apollon, Apoloniusz, Bartłomiej, Bartosz, Dobrosułka, Drogomił, Feliks, Konrad, Konrada i Żelisław

Brazylia – Tiradentes

Starożytny Rzym – Parilia (rocznica założenia Rzymu)

Ruch Rastafari – Święto Przybycia Cesarza Haile Selassie do Jamajki

wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:

św. Anastazy I z Antiochii, Anastazy Synaita (zm. 599)

św. Anastazy Synajski (Synaita) (zm. 700)

św. Anzelm z Canterbury (benedyktyn, biskup i doktor Kościoła)

św. Apelles (biskup)

św. Konrad z Parzham (bawarski kapucyn)

Wydarzenia w Polsce

1368 – Król Kazimierz III Wielki wydał Statut żupny.

1734 – Wojna o sukcesję polską: wojsko polskie dowodzone przez wojewodę lubelskiego Jana Tarłę poniosło klęskę w bitwie z Rosjanami pod Wyszecinem.

1809 – Na niespełna trzy tygodnie Toruń został stolicą Księstwa Warszawskiego.

1831 – Powstanie listopadowe: w bitwie pod Sokołowem Podlaskim szwadron kawalerii polskiej z 1. pułku ułanów rozbił rosyjski oddział strzelców konnych.

1863 – Powstanie styczniowe: oddział Zygmunta Sierakowskiego pobił Rosjan w bitwie pod Ginietynami.

1920 – Podpisano umowę polityczną pomiędzy polskim rządem i Petlurą, uznanie prawa Ukrainy do niezawisłości.

1931 – Ukazało się pierwsze wydanie krakowskiego tygodnika sportowego Raz, Dwa, Trzy.

1936 – Uchwalono ustawę o stosunku państwa do Muzułmańskiego Związku Religijnego w RP.

1939 – Bolesław Czuchajowski został prezydentem Krakowa.

1940 – Utworzono Komitet Porozumiewawczy Organizacji Niepodległościowych.

1944 – Rzeź wołyńska: UPA dokonała w dniach 19-21 kwietnia masakry ok. 500 Polaków i polskich Ormian w Kutach.

1948 – Założono Morski Klub Sportowy Pogoń Szczecin.

1952 – Zatwierdzono projekt architektoniczny Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie.

1956 – W Krakowie odbył się pierwszy w kraju oficjalny mecz brydżowy.

1957 – Powstał klub piłkarski Hutnik Warszawa.

1961 – Premiera filmu Odwiedziny prezydenta.

1979 – Józef Glemp otrzymał sakrę biskupią.

1980 – 7 górników zginęło w katastrofie w KWK "Barbara-Chorzów".

1985 – W Sudetach Wschodnich została odkryta Jaskinia Załom.

1988 – W krakowskim więzieniu Montelupich wykonano ostatni w Polsce wyrok śmierci.

2001 – Powstała Liga Polskich Rodzin.

2004 – Józef Oleksy został wybrany na marszałka Sejmu, zastępując Marka Borowskiego.

2006 – Premiera filmu Wszyscy jesteśmy Chrystusami.

2009 – Andruty kaliskie zostały wpisane na listę produktów regionalnych o chronionym oznaczeniu geograficznym.

Wydarzenia na świecie

Sam Houston pod San Jacinto na obrazie H.A. McArdle'a

753 p.n.e. – Romulus i Remus założyli Rzym.

43 p.n.e. – Wojny domowe Rzymu: zwycięstwo wojsk senackich nad zwolennikami Cezara w bitwie pod Mutiną.

1503 – II wojna włoska: zwycięstwo wojsk hiszpańskich nad francuskimi w bitwie pod Cerignolą.

1509 – Henryk VIII został królem Anglii.

1519 – Hernán Cortés wylądował z flotą 11 statków w miejscu dzisiejszego miasta Veracruz w Meksyku.

1526 – W bitwie pod Panipatem książę tamurydzki Babur odniósł decydujące zwycięstwo nad wojskami sułtanatu delhijskiego.

1632:

Przywódcy holenderskich mennonitów przyjęli Dordrechckie Wyznanie Wiary.

Założono Uniwersytet w Tartu w Estonii.

1782 – Został założony Bangkok.

1796 – Wojny napoleońskie: zwycięstwo Francuzów nad wojskami królestwa Sardynii w bitwie pod Mondovi.

1809 – Zwycięstwo wojsk francuskich nad austriackimi w bitwie pod Landshut.

1831 – W Bremie została stracona seryjna trucicielka Gesche Gottfried.

1836 – W bitwie pod San Jacinto armia amerykańska pod dowództwem Samuela Hustona pokonała wojska meksykańskie generała Antonia Lópeza de Santa Anny.

1878 – Papież Leon XIII wydał encyklikę Inscrutabili Dei consilio.

1896 – Został ustanowiony Królewski Order Wiktorii.

1918 – I wojna światowa: niemiecki pilot Manfred von Richthofen (znany jako Czerwony Baron) został zestrzelony nad Francją.

1930 – Premiera filmu Na Zachodzie bez zmian.

1931 – W Paryżu powstało Francusko-Polskie Towarzystwo Kolejowe S.A. mające wybudować i eksploatować magistralę węglową Śląsk-Gdynia.

1935:

Andrej Toszew został premierem Bułgarii.

W trzęsieniu ziemi na Tajwanie zginęło 3276 osób, a ponad 12 tys. zostało rannych.

1936:

MS Batory wypłynął w pierwszy rejs wycieczkowy na trasie Wenecja-Gdynia.

W Mandacie Palestyny wybuchły antyżydowskie rozruchy.

Zwodowano włoski krążownik Giuseppe Garibaldi.

1937 – Założono chilijski klub piłkarski Universidad Católica Santiago.

1942:

Front wschodni: zwycięstwem Niemców zakończyła się trwająca od 8 lutego bitwa pod Demiańskiem.

Front zachodni: w nocy z 21/22 siły brytyjsko-kanadyjskie dokonały rajdu na pozycje niemieckie we francuskiej nadmorskiej miejscowości Hardelot (Operacja Abercrombie).

1943 – Założono francuski klub piłkarski FC Nantes.

1944 – Kobiety we Francji uzyskały prawo do głosowania.

1945:

Kampania włoska: została wyzwolona Bolonia.

Rozpoczęła się bitwa pod Budziszynem.

W Moskwie podpisano polsko-radziecki traktat o przyjaźni i współpracy.

1946 – W radzieckiej strefie okupacyjnej powstała Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec (SED).

1948 – Wojna domowa w Mandacie Palestyny: po wycofaniu brytyjskiego kontyngentu wojskowego z portu Hajfa, żydowska organizacja bojowa Hagana zaatakowała tego samego miasto, powodując ucieczkę 100 tys. Arabów i przejmując nad nim kontrolę po dwóch dniach walk.

1949 – We Francji dokonano oblotu pierwszego samolotu z silnikiem strumieniowym Leduc 010.

1953 – Rozpoczęły się ostatnie wspólne wybory parlamentarne w Danii i na Wyspach Owczych.

1958 – Lecący do Denver samolot Douglas DC-7 należący do United Airlines zderzył się nad Nevadą z myśliwcem F-100 Super Sabre. Zginęło 49 osób.

1960 – Stolica Brazylii została przeniesiona z Rio de Janeiro do Brasilii.

1961 – Holenderski minister spraw zagranicznych Dirk Stikker został sekretarzem generalnym NATO.

1964:

Amerykańskie wojskowe satelity technologiczne Transit 5BN-3 i Transit 5E-4 spłonęły w atmosferze wraz z generatorem RTG po awarii rakiety nośnej.

Dokonano oblotu niemieckiego samolotu transportowego HFB 320 Hansa.

1966 – Andriej Gromyko jako pierwszy radziecki dyplomata odwiedził Watykan.

1967:

24 osoby zginęły, ponad 300 zostało rannych po przejściu tornada nad Belvidere (Illinois).

Pułkownik Jeorios Papadopulos przeprowadził w Grecji na kilka dni przed zaplanowanymi wyborami udany zamach stanu, ustanawiając dyktaturę wojskową.

1970 – Księstwo Hutt River ogłosiło secesję od Australii.

1971:

19-letni Jean-Claude Duvalier został prezydentem Haiti, najmłodszym w historii na świecie.

Przechowywany w Kopenhadze zbiór staroislandzkich rękopisów Codex Regius został zwrócony do Reykjavíku.

1972 – Apollo 16 wylądował na Księżycu.

1974 – W Londynie powołano trockistowski Komitet na rzecz Międzynarodówki Robotniczej.

1975:

W obliczu klęski w wojnie z Wietnamem Północnym, prezydent Wietnamu Południowego Nguyễn Văn Thiệu zrezygnował z urzędu i wyemigrował na Tajwan.

Wprowadzono Europejską Jednostkę Rozrachunkową (EUA).

Został wydany album ABBA grupy ABBA.

1976 – Ziaur Rahman został prezydentem Bangladeszu.

1985 – Radziecka interwencja w Afganistanie: kompania Specnazu wpadła w zasadzkę mudżahedinów na przełęczy Marawara.

1990 – Rozpoczęła się 46. podróż apostolska Jana Pawła II do Czechosłowacji.

1991 – Klub Paryski zredukował o 50% polski dług zagraniczny.

1992:

Otwarto szybką kolej Madryt-Sewilla.

Reprezentacja Polski w futsalu rozegrała w hiszpańskim Burjasot swój pierwszy oficjalny mecz, remisując z Rosją 7:7.

1993 – Stacja CBS rozpoczęła emisję serialu Strażnik Teksasu.

1995:

Izrael został członkiem Światowej Organizacji Handlu (WTO).

Premiera filmu Ja cię kocham, a ty śpisz.

1996 – W rosyjskim ataku rakietowym zginął prezydent Czeczenii Dżochar Dudajew.

1997:

Inder Kumar Gujral został premierem Indii.

Odbyły się cztery pierwsze kosmiczne pogrzeby zorganizowane przez amerykańską firmę Celestis.

2000 – Rosja ratyfikowała Traktat o całkowitym zakazie prób z bronią jądrową (CTBT).

2002 – We Francji odbyła się pierwsza tura wyborów prezydenckich.

2004 – W wyniku wybuchu samochodu-pułapki w irackiej Basrze zginęły 74 osoby, a ponad 100 zostało rannych.

2007 – Umaru Yar'Adua wygrał w pierwszej turze wybory prezydenckie w Nigerii.

2009 – Została uruchomiona Światowa Biblioteka Cyfrowa.

2010 – D.M. Jayaratne został premierem Sri Lanki.

Urodzili się

1774 – Jean-Baptiste Biot, francuski fizyk, matematyk (zm. 1862)

1795 – Wincenty Pallotti, święty, włoski ksiądz katolicki (zm. 1850)

1816 – Charlotte Brontë, angielska pisarka (zm. 1855)

1828 – Hippolyte Taine, francuski filozof, historyk (zm. 1893)

1864 – Max Weber, niemiecki socjolog, historyk, ekonomista, prawnik, religioznawca (zm. 1920)

1865 – Stanisław Gall, polski duchowny katolicki, biskup polowy Wojska Polskiego, sufragan warszawski (zm. 1942)

1882 – Percy Williams Bridgman, amerykański fizyk, filozof, laureat Nagrody Nobla (zm. 1961)

1886 – Julian Brun, polski krytyk literacki, działacz społeczny (zm. 1942)

1889 – Roman Grodecki, polski historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (zm. 1964)

1890 – Josef Lenzel, niemiecki ksiądz katolicki, przeciwnik narodowego socjalizmu (zm. 1942)

1897 – Aiden Wilson Tozer, amerykański pastor, pisarz (zm. 1963)

1907 – Antoni Szałowski, polski kompozytor (zm. 1973)

1908 – Jerzy Hryniewiecki, polski architekt, urbanista (zm. 1989)

1909 – Stanisław Tarnowski (krajoznawca), ekonomista, łódzki działacz PTTK (zm. 1980)

1915 – Anthony Quinn, amerykański aktor (zm. 2001)

1917:

Mira Jaworczakowa, polska pisarka (zm. 2009)

Jan Mitręga, polski polityk, minister górnictwa i energetyki, wicepremier (zm. 2007)

1921 – Jan Ptasiński, polski polityk, działacz komunistyczny, publicysta, wiceminister bezpieczeństwa publicznego

1923:

Gustaw Holoubek, polski aktor, reżyser teatralny (zm. 2008)

Kazimierz Świtała, polski, polityk, minister spraw wewnętrznych (zm. 2011)

1926 – Elżbieta II, królowa Wielkiej Brytanii

1929 – Zachariasz Łyko, polski publicysta, pastor Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego (zm. 2008)

1931 – Ferdynand Matysik, polski aktor

1932 – Angela Mortimer, brytyjska tenisistka

1936 – Andrzej Twerdochlib, polski pisarz (zm. 1991)

1940 – Zdzisław Wardejn, polski aktor

1943 – Philippe Séguin, francuski polityk, minister, przewodniczący Zgromadzenia Narodowego (zm. 2010)

1944 – Tadeusz Walendowski, polski dziennikarz, filmowiec (zm. 2004)

1951:

Jean-Pierre Dardenne, belgijski reżyser filmowy

Piotr Mowlik, piłkarz polski, bramkarz

Vladimír Špidla, czeski polityk, członek Komisji Europejskiej

1953 – Wojciech Waglewski, polski gitarzysta i wokalista zespołu Voo Voo

1954 – Russell Smith, amerykański producent filmowy

1955 – Toninho Cerezo, brazylijski piłkarz

1958 – Andie MacDowell, amerykańska aktorka, modelka

1959:

Jerry Only, amerykański basista rockowy

Robert Smith, brytyjski muzyk zespołu The Cure

1961 – Ronald Florijn, holenderski wioślarz

1962 – Sławomir Maciejewski, polski aktor

1963:

Ken Caminiti, amerykański baseballista (zm. 2004)

John Cameron Mitchell, amerykański aktor, reżyser, scenarzysta, producent filmowy

1964:

Alex Baumann, kanadyjski pływak

Ludmiła Engquist, rosyjska płotkarka

Richard Schallert, austriacki skoczek narciarski, trener skoków narciarskich

1965:

Ed Belfour, kanadyjski bramkarz hokejowy

Christina Plate, niemiecka aktorka

Robert Tondera, polski aktor

Pierbattista Pizzaballa, Kustosz Ziemi Świętej

1966 – Andrzej Korycki, polski wokalista szantowy

1968 – Peter van Vossen, holenderski piłkarz

1969 – Marzanna Graff-Oszczepalińska, polska pisarka, aktorka

1971:

Anna Grönlund Krantz, szwedzka polityk

Eric Mabius, amerykański aktor

1972:

Stefan Brogren, kanadyjski aktor

Richard Chelimo, kenijski biegacz długodystansowy

Gwendal Peizerat, francuski łyżwiarz figurowy

Vidar Riseth, norweski piłkarz

1973:

Ágnes Farkas, węgierska piłkarka ręczna

Jorge de Silva, meksykański aktor

1974 – Abdelilah Saber, marokański piłkarz

1975:

Cristian Sebastián Cejas, argentyński piłkarz, bramkarz

Danyon Loader, nowozelandzki pływak

Hubert Radzikowski, polski dziennikarz

1976 – Damian Aleksander, polski aktor musicalowy, piosenkarz, tancerz

1977 – Tomasz Kot, polski aktor

1978:

Marcin Brzozowski, polski aktor

Jukka Nevalainen, fiński perkusista zespołu Nightwish

Julia Pieczonkina, rosyjska lekkoatletka, płotkarka

1980:

Vincent Lecavalier, kanadyjski hokeista

Capucine Rousseau, francuska tenisistka

1983:

Paweł Brożek, polski piłkarz

Piotr Brożek, polski piłkarz

1986 – Rodney Stuckey,amerykański koszykarz

1988:

Ricky Berens, amerykański pływak

Mia Permanto, fińska piosenkarka (zm. 2008)

2007 – Isabella (księżniczka Danii)

Zmarli

1109 – Anzelm z Canterbury, włoski święty, filozof i teolog (ur. 1033/1034).

1352 – Bolesław III Rozrzutny, książę wrocławski, legnicki i brzeski (ur. 1291)

1509 – Henryk VII, król Anglii (ur. 1457)

1574 – Cosimo I de' Medici, Wielki Książę Toskanii (ur. 1519)

1652 – Pietro della Valle, włoski podróżnik (ur. 1586)

1699 – Jean Baptiste Racine, francuski dramatopisarz (ur. 1639)

1792 – Jean Jacques Caffieri, francuski rzeźbiarz (ur. 1725)

1878 – Temistocle Solera, włoski kompozytor, librecista (ur. 1815)

1910 – Mark Twain, amerykański pisarz (ur. 1835)

1913 – Raymond Callemin, belgijski anarchista (ur. 1890)

1918 – Manfred von Richthofen, niemiecki lotnik, as myśliwski (ur. 1892)

1922 – Alessandro Moreschi, włoski śpiewak (ur. 1858)

1924:

Marie Corelli, brytyjska pisarka (ur. 1855)

Eleonora Duse, włoska aktorka (ur. 1858)

1929 – Józef Londzin, polski działacz narodowy, ksiądz, historyk, bibliograf, senator (ur. 1862)

1937 – William Davidson, amerykański przedsiębiorca, założyciel firmy Harley-Davidson

1938 – Henryk Kliem, polski inżynier, ewangelicki działacz kościelny (ur. 1878)

1941 – Karel Kašpar, czeski duchowny katolicki, kardynał, arcybiskup Pragi (ur. 1870)

1946 – John Maynard Keynes, brytyjski ekonomista (ur. 1883)

1954 – Emil Leon Post, polski matematyk (ur. 1897)

1965 – Edward Victor Appleton, angielski fizyk, laureat Nagrody Nobla (ur. 1892)

1966 – Josef Dietrich, niemiecki wojskowy (ur. 1892)

1970 – Włodzimierz Boldireff-Strzemiński, – polski inżynier dróg i mostów, działacz turystyczny Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego (PTT) w Łodzi, towarzysz wypraw taternickich Mieczysława Karłowicza (ur. 1883)

1973 – Merian Cooper, amerykański reżyser filmowy, pilot wojskowy (ur. 1893)

1976 – Michał Boruciński, polski malarz, grafik (ur. 1885)

1978 – Sandy Denny, brytyjska wokalistka zespołu Fairport Convention (ur. 1947)

1982 – Halina Rudnicka, polska pisarka, publicystka, autorka podręczników (ur. 1909)

1985 – Tancredo Neves, brazylijski polityk, prezydent Brazylii (ur. 1910)

1992 – Väinö Linna, fiński pisarz (ur. 1920)

1994:

Jacek Stwora, polski pisarz, autor audycji radiowych (ur. 1918)

Bogdan Wojdowski, polski pisarz, krytyk literacki i teatralny, publicysta (ur. 1930)

1996 – Dżochar Dudajew, czeczeński polityk, prezydent Czeczeńskiej Republiki Iczkerii (ur. 1944)

2003:

Aleksander Gawroński, polski aktor (ur. 1939)