22 grudnia - Polski Serwis Naukowy

22 grudnia jest 356. (w latach przestępnych 357.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 9 dni.

Roger II de Hauteville (ur. 22 grudnia 1095, zm. 26 lutego 1154) – syn Rogera I i Adelajdy del Vasto, brat Szymona. W latach 1101-1130 hrabia, a od 1130 pierwszy król Sycylii (ukoronowany przez antypapieża Anakleta II). W trakcie swego panowania dbał o rozwój nauki, sprowadził na Sycylię wielu uczonych arabskich.

Otto Hahn (ur. 8 marca 1879 we Frankfurcie nad Menem, zm. 28 lipca 1968 w Getyndze) – niemiecki fizykochemik. Laureat Nagrody Nobla (chemia, 1944) za prace nad rozszczepieniem jądra atomu. Czasem uważany za "ojca" współczesnej technologii jądrowej.

Święta

Imieniny obchodzą: Beata, Dobrosułka, Drogomir, Dziesława, Dziwisław, Flawian, Franciszka, Franciszka Ksawera, Gryzelda, Honorata, Ischyrion, Judyta, Ksawera, Luboradz, Zenon i Zenona.

Przesilenie zimowe, początek astronomicznej zimy, najkrótszy dzień w roku na półkuli północnej przypadający na 21-22 grudnia; dawn. Święto Godowe (etniczne święto słowiańskie)

Hiszpania – Loteria Świąteczna (hiszp. Lotería de Navidad)

Wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:

św.Franciszka Ksawera Cabrini (pierwsza obywatelka amerykańska kanonizowana przez Kościół katolicki w roku 1946)

bł. Judyta z Disibodenbergu (benedyktynka)

Wydarzenia w Polsce

1655 – Potop szwedzki: wojska szwedzkie zdobyły Elbląg.

1659 – Skapitulowała szwedzka załoga twierdzy Gdańska Głowa.

1900 – Henryk Sienkiewicz otrzymał akt własności majątku w Oblęgorku, ufundowanego przez społeczeństwo z okazji 25-lecia pracy literackiej.

1906 – Rozpoczął się tzw. lokaut łódzki, podczas którego bez pracy pozostawało 30 tys. ludzi.

1912 – W Zabrzu otwarto najstarsze na Górnym Śląsku Kino Roma (jako Kino Lichtspielhaus).

1914 – I wojna światowa: stoczono bitwę pod Łowczówkiem.

1942 – Członkowie komórki krakowskiej Żydowskiej Organizacji Bojowej obrzucili granatami kawiarnię Cyganeria (wówczas "tylko dla Niemców"), w wyniku czego zginęło wg różnych szacunków od 7 do 10 niemieckich oficerów.

1944 – 82 Polaków zostało zamordowanych przez UPA w Toustobabach na Wołyniu.

1958 – Oddano do użytku most obrotowy w Wolinie.

1960 – Sejm PRL uchwalił poprawkę w Konstytucji, określając liczbę posłów na 460.

1962 – Premiera filmu Klub kawalerów.

1964 – Przed III oddziałem NBP w Domu pod Orłami w Warszawie, nieustaleni nigdy sprawcy zastrzelili konwojenta i zrabowali ponad 1 mln 300 tys. złotych utargu z Centralnego Domu Towarowego.

1965 – Podpisano umowę licencyjną z Fiatem na produkcję w kraju modelu 125p.

1970:

Premiera filmu Pogoń za Adamem.

W Szczecinie strajkujący podpisali porozumienie z władzami wojewódzkimi, co stanowiło koniec wydarzeń grudniowych.

1980 – W związku z tzw. aferą na Okęciu Ryszard Kulesza został zdymisjonowany z funkcji selekcjonera piłkarskiej reprezentacji Polski.

1984 – Powstała Inspekcja Robotniczo-Chłopska.

1985 – 18 górników zginęło w wyniku wybuchu metanu w KWK "Wałbrzych".

1990 – Lech Wałęsa został zaprzysiężony na funkcji prezydenta RP.

1995 – Koniec prezydentury Lecha Wałęsy.

2000 – Leszek Balcerowicz został prezesem NBP.

2005 – Koniec prezydentury Aleksandra Kwaśniewskiego.

Wydarzenia na świecie

Brama Brandenburska (Berlin)

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
22 grudnia

401 – Innocenty I został wybrany na papieża.

1135 – Stefan I został koronowany na króla Anglii.

1248 – Rekonkwista: Ferdynand III zdobył Sewillę.

1386 – Wojska Timura zdobyły Tyflis (ob. Tbilisi).

1522 – Kapitulacja joannitów przed wojskami tureckimi na wyspie Rodos.

1561 – Czeskie Kladno uzyskało prawa miejskie.

1573 – Założono Uniwersytet w Ołomuńcu.

1603 – Ahmed I został sułtanem Imperium osmańskiego.

1636 – Ferdynand III został królem Niemiec.

1666 – Powstała Francuska Akademia Nauk.

1711 – Karol VI Habsburg został koronowany w katedrze we Frankfurcie nad Menem na cesarza rzymsko-niemieckiego.

1789 – W wyniku reformy administracyjnej we Francji prowincje zostały zastąpione przez departamenty.

1790 – VI wojna rosyjsko-turecka: generał Aleksander Suworow zdobył turecką twierdzę Izmaił.

1793 – Wojna Francji z pierwszą koalicją: zwycięstwo francuskiej Armii Mozeli nad wojskami pruskimi w bitwie pod Froeschwiller.

1807 – W USA uchwalono ustawę o embargu na handel zagraniczny.

1808 – W Wiedniu odbyło się prawykonanie V symfonii Ludwiga van Beethovena pod dyrekcją kompozytora.

1840 – Adam Mickiewicz rozpoczął wygłaszanie prelekcji paryskich.

1845 – I wojna brytyjsko-sikhijska: zwycięstwo wojsk brytyjskich w bitwie pod Ferozeshah.

1847 – Abd al-Kadir, przywódca algierskich walk niepodległościowych, został zmuszony do kapitulacji i trafił do francuskiej niewoli.

1849 – Stojący przed plutonem egzekucyjnym Fiodor Dostojewski i inni członkowie Koła Pietraszewskiego, zostali w ostatniej chwili ułaskawieni przez cara Mikołaja I.

1882 – W domu przyjaciela Thomasa Edisona w Nowym Jorku zapłonęły pierwsze elektryczne lampki na choince.

1885 – Hirobumi Itō został pierwszym premierem Japonii.

1892 – Założono angielski klub piłkarski Newcastle United.

1894 – Po trzydniowym procesie, oskarżony o zdradę na rzecz Niemiec Alfred Dreyfus został skazany na dożywotnie zesłanie do francuskiej kolonii karnej na Wyspie Diabelskiej.

1902 – Oddano do użytku pierwszy odcinek kolei wąskotorowej w Zagłębiu Ostrawsko-Karwińskim.

1904 – Powstała Chorwacka Partia Chłopska (HSS).

1907 – Giacomo della Chiesa (późniejszy papież Benedykt XV) został mianowany przez papieża Piusa X biskupem Bolonii.

1917 – Zawieszenie broni na froncie wschodnim i początek rokowań państw centralnych z Rosją w Brześciu.

1920:

W Königs Wusterhausen (Brandenburgia) rozpoczęła nadawanie pierwsza niemiecka stacja radiowa.

W Rosji Radzieckiej uchwalono plan elektryfikacji kraju GOELRO.

1937 – Otwarto Tunel Lincolna łączący nowojorski Manhattan z New Jersey.

1938 – Niemiecki fizyk Otto Hahn przeprowadził pierwszą próbę rozszczepienia jądra atomowego.

1939 – Na dworcu kolejowym w Genthin w zderzeniu dwóch pociągów zginęło 196 osób. Tego samego dnia na linii Bodenseegürtelbahn, między Markdorf a Kluftern, pociąg towarowy zderzył się z pasażerskim, w wyniku czego zginęło 101 osób. Był to najtragiczniejszy dzień w historii niemieckiego kolejnictwa.

1940 – Bitwa o Anglię: 684 osoby zginęły, a 2364 zostały ranne, w wyniku dwóch nocnych nalotów Luftwaffe na Manchester z 22/23 i 23/24 grudnia.

1941 – Wojna na Pacyfiku: wojska japońskie wylądowały na filipińskiej wyspie Luzon.

1946 – Rozpoczęła się tzw. konferencja hawańska z udziałem najważniejszych bossów amerykańskiego świata przestępczego (tzw. Syndykatu).

1947 – Uchwalono Konstytucję Włoch.

1949 – Japonia zażądała od USA zwrotu Okinawy.

1952 – Senat Stanów Zjednoczonych ogłosił raport w sprawie zbrodni katyńskiej.

1954 – Założono klub piłkarski Bałtika Kaliningrad.

1956 – Ewakuacja oddziałów brytyjskich i francuskich z Egiptu podczas wojny sueskiej.

1958 – Louis Beel został premierem Holandii.

1963 – 330 mil na północ od Madery doszło do eksplozji i pożaru na greckim statku pasażerskim TSMS Lakonia w wyniku czego zginęło 128 osób. Uszkodzony statek zatonął tydzień później.

1964 – Dokonano oblotu amerykańskiego samolotu zwiadowczego Lockheed SR-71 Blackbird.

1965:

Premiera filmu Doktor Żywago.

Założono niemiecki klub piłkarski 1. FC Magdeburg.

1971 – Dakka została ogłoszona stolicą Bangladeszu.

1973 – W katastrofie belgijskiego samolotu Sud Aviation Caravelle w pobliżu marokańskiego miasta Tetuan zginęło 106 osób.

1974:

W katastrofie samolotu DC-9 w wenezuelskim mieście Maturin zginęło 77 osób.

W referendum przeprowadzonym na czterech wyspach archipelagu Komorów, za niepodległością opowiedzieli się mieszkańcy wysp Anjouan, Mohéli i Wielki Komor, Majotta pozostała pod panowaniem Francji.

1976 – Dokonano oblotu samolotu pasażerskiego Ił-86.

1977 – Dokonano oblotu samolotu transportowego An-72.

1978 – Ukraiński seryjny morderca Andriej Czikatiło zabił swoją pierwszą ofiarę.

1979 – Katalonia i Kraj Basków uzyskały autonomię.

1984:

37-letni Bernhard Goetz zastrzelił w samoobronie w pociągu nowojorskiego metra czterech czarnoskórych napastników.

Na leżącej u brzegów Antarktydy Wyspie Króla Jerzego otwarto urugwajską stację badawczą Artigas.

1989:

35 osób zginęło, a 41 zostało rannych w wyniku czołowego zderzenia dwóch autobusów na autostradzie pod Kempsey w australijskim stanie Nowa Południowa Walia.

Obalony rumuński dyktator Nicolae Ceauşescu uciekł helikopterem z Pałacu Prezydenckiego. Władzę przejął Front Ocalenia Narodowego z Ionem Iliescu na czele.

Otwarto ponownie Bramę Brandenburską w Berlinie.

1990 – Uchwalono Konstytucję Chorwacji.

1992:

W komisariacie w stolicy Paragwaju Asunción znaleziono tzw. archiwa terroru.

W trakcie podchodzenia do lądowania na lotnisku w Trypolisie Boeing 727 libijskich linii lotniczych Libyan Airlines zderzył się z MiG-23; zginęło 157 osób.

1997 – 45 Indian z wioski Acetal zostało zmasakrowanych w kościele przez paramilitarny gang, w trakcie antyzapatystowskiej kampanii rządowej w meksykańskim stanie Chiapas.

1999:

Cała czteroosobowa załoga zginęła w Katastrofie lotu Korean Air Cargo 8509 pod Londynem.

Tandja Mamadou został prezydentem Nigru.

2001:

Hamid Karzaj został tymczasowym szefem rządu Afganistanu.

W lecącym z Paryża do Miami samolocie American Airlines został obezwładniony przez współpasażerów brytyjski muzułmanin Richard Reid, który usiłował zdetonować ładunek wybuchowy ukryty w bucie.

W Teksasie urodziła się pierwsza sklonowana kotka o imieniu CC.

2002 – Janez Drnovšek został prezydentem Słowenii.

2008 – Emil Boc został premierem Rumunii.

2009:

Rebelia szyitów w Jemenie: rebelianci odparli atak wojsk saudyjskich w bitwie na granicy saudyjsko-jemeńskiej, zabijając 64 żołnierzy.

Serbia złożyła wniosek o przyjęcie do Unii Europejskiej.

2010 – Były dyktator Argentyny Jorge Rafael Videla został skazany na karę dożywotniego więzienia za zbrodnie przeciwko ludzkości.