23 marca jest 82. (w latach przestępnych 83.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 283 dni.

Święta

• imieniny obchodzą: Adrianna, Benedykt, Eberhard, Feliks, Józef, Oktawian, Nikon, Pelagia, Piotra, Rebeka, Turybiusz, Wiktorian, Wiktoriana, Wiktorianna i Zbysław.
• Światowy Dzień Meteorologii
• Pakistan – Święto Rewolucji Pakistańskiej
• Polska:
  • święto 7 Pułku Ułanów Lubelskich – rocznica dekoracji sztandaru pułkowego Orderem Virtuti Militari w 1921 roku
  • Dzień Przyjaźni Polsko-Węgierskiej (Polska, Węgry)
• wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą,:
  • św. Turybiusz de Mogrovejo (biskup)

Wydarzenia w Polsce

Zdjęcie powierzchni Tytana wykonane przez sondę Huygens – 2005

  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
23 marca

• 1343 – położony został kamień węgielny pod budowę murów obronnych gdańskiego Głównego Miasta.
• 1609 – wojna o Inflanty: zwycięstwo floty polskiej nad szwedzką w bitwie pod Salis, stoczonej w nocy z 23 na 24.
• 1660 – wojna polsko-rosyjska: wojska rosyjskie rozpoczęły oblężenie Lachowicz.
• 1768 – Rada Senatu podjęła uchwałę o wezwaniu wojsk rosyjskich w celu stłumienia konfederacji barskiej.
• 1915 – I wojna światowa: po prawie pięciu miesiącach oblężenia skapitulowała austriacka Twierdza Przemyśl.
• Alexander Uninsky z ZSRR został laureatem I nagrody II Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina.
• 1935 – Sejm uchwalił konstytucję kwietniową, miesiąc później podpisaną przez prezydenta Ignacego Mościckiego.
• 1935 – trzęsienie ziemi o sile 4,3 stopni w skali Richtera w okolicach Czarnego Dunajca.
• 1936 – w Krakowie doszło do rozruchów antysanacyjnych. Policja otworzyła ogień do manifestujących, zabijając 10 i raniąc 45 osób.
• 1945 – wojska radzieckie zdobyły Sopot.
• 1971 – 18 górników zginęło w katastrofie w KWK Rokitnica w Zabrzu.
• 1980 – odbyły się wybory do Sejmu.
• 1999 – pistolet WIST-94 wszedł na wyposażenie Sił Zbrojnych RP.
• 2001 – premiera filmu W pustyni i w puszczy.

Wydarzenia na świecie

•   752 – Stefan II został wybrany na papieża-elekta. Zmarł przed konsekracją.
• 1530 – hiszpański król Karol V podpisał akt, na mocy którego Malta została przekazana zakonowi joannitów.
• 1534 – konkwistadorzy pod dowództwem Francisca Pizarra zdobyli Cuzco w Peru.
• 1648 – Francja i Holandia dokonały podziału karaibskiej wyspy Saint Martin/Sint Maarten.
• 1655 – Christiaan Huygens odkrył Tytana, największy księżyc Saturna.
• 1752 – ukazało się pierwsze wydanie Halifax Gazette, najstarszej gazety w Kanadzie.
• Edward Pigott po raz pierwszy opisał galaktykę M64.
• 1781 – Peru: Hiszpanie rozgromili w bitwie pod Pucacasa armię powstańczą Tupaca Amaru II.
• 1782 – we Francji została wydana powieść epistolarna Pierre'a Choderlosa de Laclosa Niebezpieczne związki.
• 1836 – rozpoczęto bicie monet przez mennicę amerykańską przy użyciu maszyny parowej.
• 1847 – wielki pożar Bukaresztu.
• 1849 – zakończyła się bitwa pod Novarą.
• 1868 – założono Uniwersytet Kalifornijski.
• 1881 – podpisano traktat pokojowy kończący I wojnę burską.
• 1882 – utworzono Biuro Wywiadu Marynarki Wojennej USA.
• 1903 – bracia Wright złożyli wniosek o przyznanie patentu na ich sposób sterowania maszynami latającymi.
• 1919 – Benito Mussolini założył we Włoszech faszystowską organizację kombatantów Fasci del Combattimento.
• 1931 – Józef Piłsudski zakończył trzymiesięczny wypoczynek na Maderze.
• 1939 – atakiem na Słowację Węgry rozpoczęły wojnę węgiersko-słowacką.
• 1943 – Islandia: otwarto lotnisko w Keflavíku, wybudowane przez armię amerykańską.
• 1949 – I wojna izraelsko-arabska: zawarto porozumienie o zawieszeniu broni między Izraelem a Libanem.
• 1949 – brytyjski parlament uchwalił Akt nowofundlandzki, który potwierdził warunki unii pomiędzy odrębnymi dotychczas dominiami Kanady i Nowej Fundlandii.
• 1956 – Pakistan jako pierwszy kraj islamski został proklamowany republiką.
• 1956 – ukazał się debiutancki album Elvisa Presleya pt. Elvis Presley.
• 1965 – rozpoczęła się załogowa misja kosmiczna Gemini 3.
• 1983 – telewizyjne orędzie prezydenta USA Ronalda Reagana zapowiadające SDI, ze słynnym pytaniem „Czy nie byłoby lepiej ratować życie ludzi, zamiast mścić ich śmierć?”
• 1987 – Willy Brandt ustąpił z funkcji przewodniczącego SPD.
• 1987 – w USA został wyemitowany pierwszy odcinek Mody na sukces.
• 1994 – 75 osób zginęło w katastrofie rosyjskiego Airbusa A310 na Syberii.
• Luis Donaldo Colosio, kandydat na prezydenta z ramienia meksykańskiej partii rządzącej PRI, został zamordowany podczas kampanii w Tijuanie.
• 1998 – film Titanic Jamesa Camerona zdobył 11 statuetek podczas 70. ceremonii wręczenia Oscarów.
• 2000 – papież Jan Paweł II odprawił mszę św. w Wieczerniku w Jerozolimie.
• 2001 – zakończyła działalność stacja orbitalna Mir.
• 2009 – katastrofa lotnicza w Butte: samolot Pilatus PC-12 rozbił się na terenie cmentarza w Butte w Montanie. Zginęło 14 osób.
• 2009 – katastrofa lotu FedEx Express 80: dwóch pilotów samolotu transportowego zginęło podczas lądowania w porcie lotniczym Narita pod Tokio.

Urodzili się

• 1291 – Bolesław III Rozrzutny, książę wrocławski, legnicki i brzeski (zm. 1352)
• 1429 – Małgorzata Andegaweńska, królowa angielska, żona Henryka VI (zm. 1482)
• 1565 – Eilhardus Lubinus, niemiecki geograf (zm. 1621)
• 1749 – Pierre Simon de Laplace, francuski matematyk (zm. 1827)
• 1754 – Jurij Vega, słoweński matematyk i fizyk (zm. 1802)
• 1791 – Stanisław Chołoniewski, polski hrabia, kaznodzieja, publicysta, pisarz (zm. 1846)
• 1824 – Zygmunt Miłkowski – polski pisarz i polityk niepodległościowy, jeden z założycieli Ligi Polskiej (zm.1915)
• 1862 – Bolesław Markowski, polski prawnik, ekonomista, minister (zm. 1936)
• 1875 – Sahachiro Hata, japoński bakteriolog (zm. 1938)
• 1878 – Hipolit Gliwic, polski ekonomista, inżynier górnik, polityk, minister (zm. 1943)
• 1878 – Roman Hubczenko, polski aktor (zm. 1958)
• 1881 – Roger Martin du Gard, francuski pisarz (zm. 1958)
• 1881 – Ireneusz Wierzejewski, ojciec polskiej ortopedii (zm. 1930)
• 1882 – Emmy Noether, niemiecka matematyk (zm. 1935)
• 1884 – Joseph Boxhall, Brytyjski Marynarz, Czwarty Oficer na RMS Titanicu (zm. 1967)
• 1887 – Juan Gris, hiszpański malarz (zm. 1927)
• 1887 – Feliks Jusupow, rosyjski książę, zabójca Grigorija Rasputina (zm.1967)
• 1892 – Otton Laskowski, polski historyk wojskowości, major Wojska Polskiego (zm. 1953)
• Kazimierz Wilamowski, polski aktor (zm. 1978)
• 1900 – Erich Fromm, amerykański filozof, psychoanalityk (zm. 1980)
• 1903 – Zdzisław Karczewski, polski aktor (zm. 1970)
• 1904 – Joan Crawford, amerykańska aktorka (zm. 1977)
• 1910 – Jakob Bender, niemiecki piłkarz (zm. 1981)
• 1910 – Akira Kurosawa, japoński reżyser filmowy (zm. 1998)
• Bohdan Hamera, polski pisarz, dziennikarz (zm. 1974)
• 1912 – Wernher von Braun, niemiecki konstruktor rakiet (zm. 1977)
• 1912 – Roman Pisarski, polski pisarz, autor książek dla dzieci (zm. 1969)
• 1915 – Michał Szopski, polski śpiewak operowy
• 1916 – Harkishan Singh Surjeet, indyjski polityk, sekretarz generalny Komunistycznej Partii Indii (zm. 2008)
• 1920 – Czesław Mroczek, polski aktor
• 1923 – Gunnar Nilsson, szwedzki bokser, medalista olimpijski (zm. 2005)
• 1925 – David Watkin, angielski operator filmowy (zm. 2008)
• Zygmunt Pikulski, polski pisarz, felietonista, dziennikarz
• 1929 – Roger Bannister, angielski lekkoatleta
• 1930 – Zygmunt Hübner, polski aktor (zm. 1989)
• 1931 – Jerzy Krzysztoń, polski pisarz (zm. 1982)
• 1932 – Andrzej Tomecki, polski aktor
• 1933 – Andrzej Trzaskowski, polski pianista, dyrygent, kompozytor, muzykolog, pedagog i krytyk muzyczny (zm. 1998)
• 1938 – Józef Zych, polski polityk, marszałek Sejmu III RP
• 1940 – Ferdynand Rymarz, polski prawnik, przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej
• 1942 – Michael Haneke, niemiecki reżyser filmowy
• 1944 – Michael Nyman, brytyjski kompozytor
• 1945 – Arkady Radosław Fiedler, polski polityk, poseł na Sejm, pisarz
• 1952 – Marek Oramus, polski pisarz fantastycznonaukowy
• 1952 – Sławomir Kryński, polski reżyser filmowy
• 1955 – Stepan Senczuk, ukraiński polityk (zm. 2005)
• 1955 – Moses Malone, amerykański koszykarz
• 1956 – José Manuel Durão Barroso, portugalski polityk
• 1964 – Beata Sawicka, polska polityk, poseł na Sejm RP
• 1965 – Aneta Kręglicka, polska modelka, Miss Świata 1989
• 1965 – Agata Młynarska, polska dziennikarka, prezenterka telewizyjna
• 1966 – Robert Kurek, polski siatkarz (zm. 2006)
• 1966 – Hubert Urbański, polski prezenter telewizyjny i aktor
• 1967 – Rafał Kubacki, polski judoka
• 1967 – Jarosław Kulczycki, polski dziennikarz telewizyjny
• 1971 – Leszek Możdżer, polski pianista jazzowy
• 1972 – Jonas Björkman, szwedzki tenisista
• 1972 – Joe Calzaghe, walijski bokser
• 1972 – Abdeljalil Hadda, marokański piłkarz
• 1973 – Jerzy Dudek, polski piłkarz, były bramkarz reprezentacji Polski
• 1973 – Marcin Miotk, polski alpinista
• 1975 – Maria Seweryn, polska aktorka teatralna i filmowa
• 1975 – Rita Grande, włoska tenisistka
• 1976 – Keri Russell, amerykańska aktorka, tancerka
• 1980 – Ryan Day, walijski snookerzysta
• 1981 – Takeshi Honda, japoński łyżwiarz figurowy
• 1983 – Karolina Borkowska, polska aktorka
• 1985 – Bethanie Mattek-Sands, amerykańska tenisistka
• 1990 – Jaime Alguersuari, hiszpański kierowca Formuła 1

Zmarli

• 1103 – Odo I, książę Burgundii (ur. ok. 1058)
• 1555 – Juliusz III, papież (ur. 1487)
• 1589 – Marcin Kromer, polski historyk i kronikarz (ur. 1512)
• 1750 – Samuel Mikovíni – słowacki inżynier, matematyk, geodeta, kartograf, astronom, rytownik i pedagog (ur. 1686)
• 1801 – Paweł I Romanow, cesarz Rosji, wielki mistrz zakonu maltańskiego (ur. 1754)
• 1842 – Stendhal, francuski pisarz (ur. 1783)
• 1844 – Bruno Kiciński, polski dziennikarz, wydawca, poeta i tłumacz (ur. 1797)
• 1847 – Jan Majorkiewicz, polski historyk literatury, filozof (ur. 1820)
• 1849 – Andrés Manuel del Río, hiszpański mineralog, odkrywca wanadu (ur. 1764)
• 1909 – Wojciech Dzieduszycki, polski polityk, pisarz i filozof (ur. 1848)
• 1933 – Leon Wałęga, polski duchowny katolicki, biskup tarnowski (ur. 1859)
• Ludwik Christelbauer, polski działacz sportowy (ur. 1873)
• 1938 – Thomas Walter Scott, kanadyjski polityk, premier Kanady (ur. 1867)
• 1941 – Tadeusz Tański, polski konstruktor samochodowy, inżynier mechanik (ur. 1892)
• 1943 – Karol Ludwik Koniński, polski pisarz, filozof (ur. 1891)
• 1946 – Gilbert Newton Lewis, amerykański fizyk, chemik (ur. 1875)
• 1948 – Nikołaj Bierdiajew, rosyjski filozof (ur. 1874)
• 1950 – Emmanuel Mounier francuski filozof (ur. 1905)
• 1953 – Raoul Dufy, francuski malarz, grafik (ur. 1877)
• 1955 – Paul Arndt – niemiecki duchowny ewangelicko-reformowany, historyk (ur. 1868)
• 1957 – Patrick Abercrombie, brytyjski architekt i urbanista (ur. 1879)
• 1957 – Juliusz Kleiner, polski historyk literatury polskiej (ur. 1886)
• 1957 – Andrzej Wróblewski, polski malarz (ur. 1927)
• 1958 – Florian Znaniecki, polski filozof, socjolog (ur. 1882)
• 1960 – Edward Pepłowski, polski inżynier, polityk, minister, senator (ur. 1880)
• 1964 – Peter Lorre, amerykański aktor (ur. 1904)
• Del Lord, amerykański reżyser filmowy (ur. 1894)
• Seweryn Skulski, polski pisarz i poeta, działacz społeczny i polityczny (ur. 1894)
• 1976 – Stanisław Kopański, polski generał dywizji, szef Sztabu Naczelnego Wodza (ur. 1895)
• 1977 – Aleksander Dzwonkowski, polski aktor (ur. 1907)
• 1978 – Tadeusz Romer, polski polityk, minister (ur. 1894)
• 1992 – Friedrich Hayek, austriacki ekonomista (ur. 1899)
• 1994 – Giulietta Masina, włoska aktorka (ur. 1921)
• 1994 – Álvaro del Portillo, prałat Opus Dei, Sługa Boży (ur. 1914)
• 2000 – Antony Padiyara, indyjski duchowny katolicki, kardynał (ur. 1921)
• 2003 – Hans Hermann Groër, austriacki duchowny katolicki, kardynał (ur. 1919)
• 2004 – Rupert Hamer, australijski polityk (ur. 1916)
• 2006 – Satcam Boolell, maurytyjski polityk (ur. 1920)
• Eloy de la Iglesia, hiszpański reżyser filmowy (ur. 1944)
• 2007 – Paul Cohen, amerykański matematyk (ur. 1934)
• 2008 – Alina Edelman, polska lekarka i działaczka społeczna (ur. 1922)
• 2008 – Adolfo Antonio Suárez Rivera, meksykański duchowny katolicki, arcybiskup Monterrey, kardynał (ur. 1927)
• 2009 – Irina Gabashvili, gruzińska gimnastyczka (ur. 1960)
• 2009 – Elżbieta Malicka, polska profesor, lekarz weterynarii (ur. 1938)
• 2009 – Lloyd Ruby, amerykański kierowca wyścigowy Formuły 1 (ur. 1928)
• 2009 – Paweł Wieczorkiewicz, polski historyk, sowietolog (ur. 1948)

Przypisy