24 października - Polski Serwis Naukowy

24 października jest 297. (w latach przestępnych 298.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 68 dni.

Nowy Kurier Warszawski - niemiecki dziennik polskojęzyczny wydawany w Warszawie, a po powstaniu warszawskim w Łodzi, przez władze okupacyjne Generalnego Gubernatorstwa od października 1939 r. do stycznia 1945 r.

Mallika Sherawat (hindi: मल्लिका शेरावत, urodz. 24 października 1976)[1] jako Reema Lamba w Karnal, w stanie Haryana, Indie) to popularna indyjska aktorka i modelka. Znana ze swej otwartości w wypowiedziach, uchodzi w Indiach za symbol seksu. Za rolę w filmie Murder nominowana do Nagrody Zee Cine dla Najlepszej Aktorki.

Święta

Imieniny obchodzą: Alojzy, Antoni, Areta, Aretas, Boleczest, Feliks, Filip, Jan, January, Józef, Marcin, Marek, Pamfilia, Prokles, Prokul, Rafał, Septym i Walentyna.

Egipt – Święto Zwycięstwa Suezu

Międzynarodowe:

Dzień Narodów Zjednoczonych – rocznica wejścia w życie Karty Narodów Zjednoczonych w 1945, obchodzone od 1948 (w 1971 roku Zgromadzenie Ogólne ONZ zaleciło państwom członkowskim, aby uznały ten dzień za państwowe święto)

Światowy Dzień Informacji na temat Rozwoju

Rozpoczyna się Tydzień Rozbrojenia (trwa do 30 października)

Dzień Walki z Otyłością (z inicjatywy WHO, Europejskiej Konferencji Ministerialnej w sprawie Walki z Otyłością; Europejski Dzień Walki z Otyłością obchodzony jest 22 maja od 2010 roku)

Zambia – Święto Niepodległości

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

bł. Alojzy Guanella (zakonnik)

św. Antoni Maria Claret (zm. 1870, biskup)

bł. Jan Balicki (prezbiter)

Wydarzenia w Polsce

1795 – Rosja, Prusy i Austria podpisały akt III rozbioru Polski.

1844 – Ksiądz Piotr Ściegienny został aresztowany przez carską policję po wystąpieniu na wiecu we wsi Krajno pod Kielcami, mającym poprzedzać wybuch planowanego powstania chłopskiego.

1861 – Otwarto linię kolejową Toruń-Bydgoszcz.

1914 – I wojna światowa: wojska rosyjskie odbiły Skierniewice z rąk niemieckich.

1934 – Prezydent Ignacy Mościcki wydał rozporządzenie o utworzeniu ZUS.

1938 – Minister spraw zagranicznych Joachim von Ribbentrop przedstawił niemieckie żądania wobec Polski, w tym żądanie eksterytorialnego korytarza do Prus Wschodnich.

1942:

Gwardia Ludowa dokonała pierwszego zamachu bombowego na Café Club w Warszawie w ramach odwetu za publiczną egzekucję pięćdziesięciu więźniów Pawiaka.

Obrzucono granatami niemiecką restaurację Mitropa na Dworcu Głównym i drukarnię gadzinowego dziennika Nowy Kurier Warszawski.

1943 – Oddział Gwardii Ludowej im. gen. J. Bema stoczył całodzienną bitwę z obławą hitlerowską w lasach na Diablej Górze na Kielecczyźnie;

1945:

Do Gdyni powrócił Dar Pomorza internowany w czasie wojny w Szwecji.

Polska wstąpiła do ONZ.

1947 – Założono Teatr Nowy w Warszawie.

1956 – Odwilż gomułkowska: Władysław Gomułka wygłosił przemówienie do kilkuset tysięcy osób podczas wiecu na Placu Defilad w Warszawie.

1965 – Telewizja Polska wyemitowała premierowy odcinek serialu Wojna domowa.

1974 – Sejm przyjął ustawę Prawo wodne.

1991 – Ukazał się pierwszy numer dziennika Super Express.

1992 – Wystartował kanał satelitarny do Polaków za granicą TV Polonia.

1999 – Zakończenie kariery sportowej przez Duńczyka Hansa Nielsena podczas zawodów żużlowych w Pile.

2003 – Premiera filmu Zmruż oczy.

2005 – Rafał Blechacz wygrał XV Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina.

Wydarzenia na świecie

Tłum na Wall Street – Czarny czwartek 1929

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
24 października

69 – W pobliżu Cremony zwolennicy Wespazjana pokonali armię cesarza rzymskiego Witeliusza.

1147 – Król Portugalii Alfons I Zdobywca odbił Lizbonę z rąk muzułmańskich.

1149 – Hrabowie Barcelony i Urgell odbili Lleidę z rąk muzułmańskich.

1260:

Poświęcono katedrę w Chartres (Francja).

Sułtan Egiptu z dynastii Mameluków Kutuz został zamordowany przez Bajbarsa, który zajął jego miejsce.

1360 – Wojna stuletnia: ratyfikowano kończący pierwszą fazę wojny francusko-angielski traktat w Brétigny.

1526 – Ferdynand I Habsburg został królem Czech.

1531 – II wojna kappelska: zwycięstwo szwajcarskich kantonów katolickich nad protestanckimi w bitwie na wzgórzu Gubel.

1605 – Dżahangir został koronowany w Agrze na władcę imperium Wielkich Mogołów.

1648 – Zawarto pokój westfalski kończący wojnę trzydziestoletnią.

1812 – Inwazja Napoleona na Rosję: zwyciestwo Francuzów w bitwie pod Małojarosławcem.

1813 – Podpisano traktat pokojowy kończący wojnę rosyjsko-perską.

1836 – Amerykanin Alonzo Philips opatentował zapałki.

1851 – William Lassell odkrył księżyce Urana: Ariela i Umbriela.

1857 – Założono najstarszy klub piłkarski na świecie Sheffield F.C.

1861 – Western Union sfinalizowała budowę pierwszej transkontynentalnej linii telegraficznej.

1885 – W Wiedniu odbyła się premiera operetki Baron cygański Johanna Straussa (syna).

1894 – Wojna chińsko-japońska: zwycięstwo wojsk japońskich w bitwie pod Jiuliancheng.

1896 – W rzymskiej Bazylice Matki Bożej Anielskiej przyszły król Włoch Wiktor Emanuel III ożenił się z księżniczką Heleną Czarnogórską.

1901 – W dniu swoich 63. urodzin nauczycielka Annie Edson Taylor jako pierwsza osoba pokonała zamknięta w drewnianej beczce wodospad Niagara.

1902 – Około 5 tys. osób zginęło w erupcji wulkanu Santamaría w Gwatemali.

1909 – Król Włoch Wiktor Emanuel III i car Rosji Mikołaj II Romanow podpisali układ z Racconigi.

1912 – I wojna bałkańska: zwycięstwo wojsk serbskich nad tureckimi w bitwie pod Kumanowem.

1917 – I wojna światowa: rozpoczęła się bitwa pod Caporetto.

1918:

I wojna światowa: Włosi rozpoczęli ofensywę nad Piawą.

Constantin Coandă został premierem Rumunii.

1924 – Fort Pułaski w stanie Georgia został wpisany na listę Narodowych Pomników USA.

1925 – Bułgaria: zniesiono stan wojenny wprowadzony 16 kwietnia po zamachu bombowym w cerkwi Sweta Nedelja.

1926 – Z inicjatywy Adolfa Klimowicza, Pawła Karuzy i Janka Pazniaka powołano Zjednoczenie Białoruskiej Chrześcijańskiej Demokracji (BChD), której głównym celem było utworzenie zjednoczonego i demokratycznego państwa białoruskiego.

1929 – Czarny czwartek: krach na giełdzie nowojorskiej zapoczątkował tzw. wielki kryzys.

1930 – W wojskowym zamachu stanu w Brazylii zostali obaleni prezydent Washington Luis i prezydent-elekt Julio Prestes.

1931 – Al Capone został skazany na karę 11 lat więzienia za oszustwa podatkowe.

1933 – Założono brazylijskie miasto Goiânia.

1936 – Wojna domowa w Hiszpanii: sformowano Polski Batalion Im. Jarosława Dąbrowskiego.

1941 – Front wschodni: wojska niemieckie zajęły Charków.

1945:

Były kolaboracyjny premier Norwegii Vidkun Quisling został rozstrzelany w twierdzy Akershus w Oslo.

Weszła w życie Karta Narodów Zjednoczonych; powstała ONZ.

1946 – Założono klub piłkarski FK Sarajewo.

1947 – Douglas DC-6 lecący z Los Angeles do Chicago rozbił się niedaleko lotniska w Bryce Canyon w stanie Utah; zginęły 52 osoby.

1950 – Premier Francji René Pleven przedstawił swój plan włączenia RFN do europejskich struktur obronnych.

1955 – Francusko-szwajcarska ekspedycja dokonała pierwszego wejścia na himalajski siedmiotysięcznik Yangra.

1960 – Eksplozja rakiety R-16 na kosmodromie Bajkonur zabiła co najmniej 92 osoby, w tym marszałka Mitrofana Niedielina.

1962 – Nieudana próba wystrzelenia sondy marsjańskiej Sputnik 22.

1963:

29 górników zginęło w katastrofie w kopalni rudy żelaza w Lengede (Dolna Saksonia).

8 osób zginęło w pożarze silosu rakiety R-9 na kosmodromie Bajkonur.

Nieudana próba wystrzelenia satelity technologicznego DS-A1 4 z kosmodromu Kapustin Jar.

1964:

W trakcie soboru watykańskiego II papież Paweł VI ogłosił św. Benedykta z Nursji Patronem Europy.

Zakończyły się XVIII Letnie Igrzyska Olimpijskie w Tokio.

Zambia (jako Rodezja Północna) uzyskała niepodległość.

1968 – Odbył się ostatni lot amerykańskiego samolotu rakietowego X-15.

1970:

Radziecka sonda Zond 8 dokonała oblotu Księżyca i rozpoczęła lot powrotny na Ziemię.

Salvador Allende został wybrany przez parlament na prezydenta Chile.

1971 – Szwajcarski kierowca F1 Jo Siffert z brytyjskiego zespołu BRM zginął w wypadku podczas wyścigu na brytyjskim torze Brands Hatch.

1973 – Stacja CBS wyemitowała premierowy odcinek serialu kryminalnego Kojak.

1975 – John DeLorean założył w Detroit DeLorean Motor Company.

1979 – Park Narodowy Everglades (Floryda) wpisano na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

1980 – Paul McCartney został wpisany do Księgi Rekordów Guinnessa jako twórca, którego utwory sprzedawały się najlepiej w historii muzyki.

1985 – W Nowym Jorku rozpoczął się tzw. proces Pizza Connection, wymierzony w handlarzy heroiną wywodzących się z mafii sycylijskiej.

1989 – Podczas wspinaczki na himalajski ośmiotysięcznik Lhotse zginął Jerzy Kukuczka.

1990:

Na archipelagu Nowa Ziemia przeprowadzono ostatni radziecki/rosyjski próbny wybuch jądrowy.

Terroryści z IRA dokonali 3 zamachów na posterunki brytyjskie w Irlandii Północnej poprzez wymuszenie szantażem na 3 katolikach prowadzenia samochodów wyładowanych materiałami wybuchowymi, w wyniku czego zginęło 6 żołnierzy brytyjskich.

1994 – W samobójczym zamachu bombowym na wiecu w Kolombo zginęło 59 osób, w tym kandydat na prezydenta Sri Lanki Gamini Dissanayake.

1997 – W Moskwie prezydenci Borys Jelcyn i Algirdas Brazauskas podpisali rosyjsko-litewski układ graniczny.

1998 – NASA: rozpoczęła się misja sondy kosmicznej Deep Space 1.

2001 – W wyniku pożaru powstałego po zderzeniu dwóch samochodów ciężarowych w tunelu drogowym św. Gotarda w Szwajcarii zginęło 11 osób.

2002 – Aresztowano snajperów z Waszyngtonu.

2003:

Leonard Cohen został odznaczony Orderem Kanady.

Odbył się ostatni komercyjny lot samolotu Concorde.

2004 – Zine al Abidine Ben Ali po raz kolejny wybrany prezydentem Tunezji.

2007 – Wystrzelono pierwszą chińską sondę księżycową Chang'e 1.

2009 – W katastrofie kolejowej w Al-Ajjat (Egipt) zginęło co najmniej 50 osób, a ponad 30 zostało rannych.