24 stycznia - Polski Serwis Naukowy

24 stycznia jest 24. dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostało 341 (w latach przestępnych 342) dni.

Gryfino, (niem. Greifenhagen, także Griphenhagen lub Griphinhagen) – miasto w zachodniej części woj. zachodniopomorskiego, siedziba władz powiatu gryfińskiego i gminy miejsko-wiejskiej Gryfino. Leży nad Odrą Wschodnią na Równinie Wełtyńskiej. Pomiędzy rzeką a granicą z Niemcami (Odrą Zachodnią) znajduje się Park Krajobrazowy Dolina Dolnej Odry.

Literacka Nagroda Nobla uważana jest za najbardziej prestiżową międzynarodową nagrodą literacką na świecie. Ustanowiona razem z czterema innymi nagrodami przez Alfreda Nobla w testamencie z 1895, jest przyznawana od 1901.

Święta

Imieniny obchodzą: Babilas, Chwalibog, Felicjan, Franciszek Salezy, Ksenia, Milena, Mirogniew, Rafał, Urban, Teodor i Tymoteusz.

Togo – Dzień Gospodarczego Wyzwolenia

Wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:

Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu ( w Polsce obchodzony w III niedzielę września)

św. Felicjan († ok. 249-251, apostoł Umbrii, biskup Foligno)

św. Franciszek Salezy (biskup i doktor Kościoła)

bł. Józef Tymoteusz Giaccardo (paulista)

Wydarzenia w Polsce

Maksymilian Habsburg poddaje się pod Byczyną – 1588

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
24 stycznia

1507 – Zygmunt I Stary został koronowany w katedrze na Wawelu na króla Polski.

1574 – Pierwszy polski król elekcyjny Henryk Walezy przekroczył granicę polską pod Międzyrzeczem, witany przez biskupa kujawskiego Stanisława Karnkowskiego.

1588 – W bitwie pod Byczyną wojska polskie pod dowództwem Jana Zamoyskiego pokonały armię arcyksięcia Maksymiliana Habsburga.

1843 – Została założona Politechnika Lwowska.

1915 – I wojna światowa: II Brygada Legionów Polskich pokonała Rosjan w bitwie pod Rafajłową.

1920 – Polskie wojsko wkroczyło do Sępólna Krajeńskiego.

1921 – Brytyjski generał Richard Haking został pierwszym Wysokim Komisarzem Ligi Narodów w Wolnym Mieście Gdańsku.

1925 – Rada Ministrów podjęła uchwałę o wzniesieniu w Warszawie Grobu Nieznanego Żołnierza.

1940 – W Tczewie hitlerowcy rozstrzelali 13 zakładników w odwecie za rzekome podpalenie warsztatów samochodowych przez polski ruch oporu.

1945:

Armia Czerwona zajęła miasta: Brodnica, prawobrzeżną część Bydgoszczy, Chrzanów, Ełk, Gliwice, Kolno, Oleśnica, prawobrzeżną część Opola, Pleszew, Wąbrzeźno i Węgorzewo.

W nocy z 24/25 niemieccy saperzy wysadzili w powietrze obiekty na terenie kwatery głównej Adolfa Hitlera w Wilczym Szańcu.

1948 – 21 zbrodniarzy nazistowskich (w tym 2 kobiety), skazanych na śmierć przez Najwyższy Trybunał Narodowy w pierwszym procesie oświęcimskim, zawisło na szubienicy w krakowskim więzieniu Montelupich.

1956 – Polska i Kambodża nawiązały stosunki dyplomatyczne.

1957 – Do Rejestru Cywilnych Statków Powietrznych wpisano pierwszy śmigłowiec.

1969 – W Zamłyniu (województwo śląskie) rozbił się myśliwiec MiG-21; zginął pilot.

1974 – Otwarto Hotel Forum w Warszawie.

1996 – Premier Józef Oleksy podał się do dymisji w wyniku tzw. afery Olina.

2000 – Marian Jurczyk zrezygnował z funkcji prezydenta Szczecina.

2001 – W Hali Olivia w Gdańsku miała miejsce manifestacja poparcia dla nowo powstałej Platformy Obywatelskiej RP.

2005 – Sąd Okręgowy w Kielcach ogłosił wyroki w sprawie tzw. afery starachowickiej.

2008 – Prezydent RP Lech Kaczyński, w związku z katastrofą lotniczą pod Mirosławcem, ogłosił trzydniową żałobę narodową.

2010 – Jedna osoba zginęła, a trzy zostały ranne w wyniku wybuchu pyłu węglowego w Elektrowni Dolna Odra koło Gryfina.

2011 – Start polskiej wersji portalu Yahoo!

Wydarzenia na świecie

41 – Spiskowcy zamordowali cesarza rzymskiego Kaligulę, jego żonę Cezonię i córkę Julię Druzyllę.

1076 – Synod biskupów w Wormacji, na żądanie cesarza niemieckiego Henryka IV Salickiego, wypowiedział posłuszeństwo papieżowi Grzegorzowi VII.

1118 – Gelazjusz II został papieżem.

1328 – Król Anglii Edward III ożenił się z Filipą de Hainault.

1336 – Piotr IV Aragoński został królem Aragonii.

1355 – Król Ludwik Węgierski nadał polskiej szlachcie przywilej budziński, w zamian za obietnicę objęcia polskiego tronu, gdyby król Kazimierz III Wielki nie miał męskiego potomka.

1458 – Maciej Korwin został królem Węgier.

1521 – Ferdynand Magellan odkrył atol Puka Puka na Pacyfiku.

1607 – Mannheim w Badenii-Wirtembergii uzyskało prawa miejskie.

1656 – Armia katolicka pokonała protestantów w bitwie pod Villmergen (Szwajcaria).

1679 – Król Karol II Stuart rozwiązał angielski parlament.

1742 – Elektor bawarski Karol Albrecht Wittelsbach został cesarzem rzymsko-niemieckim jako Karol VII Bawarski.

1789 – We Francji zwołano pierwsze od 1614 roku Stany Generalne.

1798 – Szwajcarski kanton Vaud uzyskał niepodległość.

1848 – James W. Marshall znalazł złoto w Sutter's Mill pod Sacramento; początek gorączki złota w Kalifornii.

1857 – Założono uniwersytet w Kalkucie.

1859 – Utworzono Zjednoczone Księstwa Mołdawii i Wołoszczyzny.

1862 – Bukareszt został proklamowany stolicą Rumunii.

1900 – II wojna burska: zwycięstwo wojsk burskich nad brytyjskimi w bitwie o Spion Kop.

1908 – Robert Baden-Powell założył ruch młodzieżowy skauting.

1915 – I wojna światowa: zwycięstwo Brytyjczyków nad flotą niemiecką w bitwie morskiej pod Dogger Bank.

1919 – Została ogłoszona Estońska Deklaracja Niepodległości.

1921 – Fevzi Çakmak został premierem Turcji.

1924 – 3 dni po śmierci Lenina Petersburg został przemianowany na Leningrad.

1929 – Chorlogijn Czojbalsan został prezydentem Mongolii.

1932:

Otwarto Stadio Renzo Barbera w Palermo.

Rząd hiszpański uchwalił rozwiązanie Towarzystwa Jezusowego i konfiskatę jego mienia.

1935 – W Newark w amerykańskim stanie New Jersey Gottfried Krueger Brewing Company wypuściła na rynek pierwsze piwo w puszce aluminiowej.

1936 – Albert Sarraut został po raz drugi premierem Francji.

1939 – W wyniku trzęsienia ziemi w Chile zginęło 28 tysięcy ludzi.

1940:

II wojna światowa: marszałek III Rzeszy Hermann Göring powierzył Reinhardowi Heydrichowi "rozwiązanie problemu żydowskiego za pomocą ewakuacji bądź przymusowej emigracji".

Premiera filmu Grona gniewu.

1941 – Znacjonalizowano Koleje Hiszpańskie.

1942 – Wojna na Pacyfiku: taktyczne zwycięstwo niszczycieli amerykańskich w bitwie pod Balikpapan.

1943 – Zakończyła się konferencja w Casablance gdzie ustalono, że wojna będzie prowadzona aż do bezwarunkowej kapitulacji państw Osi.

1946 – Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych opowiedziało się za utworzeniem Komisji do spraw Energii Atomowej.

1950 – Ustanowiono hymn Indii.

1952 – Vincent Massey jako pierwszy Kanadyjczyk objął stanowisko gubernatora generalnego Kanady.

1961:

Dokonano oblotu amerykańskiego samolotu pasażerskiego Convair 990 Coronado.

W wyniku eksplozji amerykańskiej rakiety nośnej został zniszczony ładunek 5 satelitów pod wspólną nazwą Composite 1.

1966 – 117 osób zginęło, gdy lecący z Bombaju do Nowego Jorku indyjski Boeing 707 uderzył w zbocze Mont Blanc.

1972 – W dżungli na Guam znaleziono japońskiego żołnierza Shoichi Yokoi, ukrywającego się od czasu zajęcia wyspy przez wojska amerykańskie w 1944 roku.

1974 – Doszło do katastrofy samolotu Douglas C-47 Skytrain sił powietrznych Togo, którą jako jedyny przeżył prezydent Gnassingbé Eyadéma; zginęło m.in. kilku wysokich rangą wojskowych.

1975 – Radziecka stacja orbitalna Salut 3 spłonęła nad Pacyfikiem.

1977 – W biurze przy ul. Atocha w Madrycie faszystowscy bojówkarze zastrzelili 5 prawników komunistycznego związku zawodowego, a 4 ciężko zranili.

1978 – Radziecki satelita szpiegowski Kosmos 954, z reaktorem jądrowym na pokładzie, rozbił się w północno-zachodniej Kanadzie, powodując skażenie radioaktywne na obszarze 124 tys. km².

1979:

Coca-Cola weszła na rynek chiński.

Papież Jan Paweł II przyjął na audiencji ministra spraw zagranicznych ZSRR Andrieja Gromykę.

1984:

Apple Inc. wprowadził pierwszy komputer z serii Macintosh.

Helmut Kohl jako pierwszy niemiecki kanclerz wygłosił przemówienie w izraelskim Knesecie.

1986:

Hajdar abu Bakr al-Attas został prezydentem Jemenu Południowego.

Sonda kosmiczna Voyager 2 przeleciała w odległości 81 500 km od Urana.

1990 – Została wystrzelona japońska sonda księżycowa Hiten.

1992:

Chiny i Izrael nawiązały stosunki dyplomatyczne.

W więzieniu stanowym w Arkansas odbyła się kontrowersyjna egzekucja pozbawionego 1/3 mózgu dwukrotnego mordercy Ricky'ego Raya Rectora. Ubiegający się o nominację prezydencką Partii Demokratycznej ówczesny gubernator stanu Bill Clinton nie skorzystał z prawa łaski.

2003 – Tom Ridge został mianowany pierwszym sekretarzem Bezpieczeństwa Krajowego USA.

2005 – Julia Tymoszenko została po raz pierwszy premierem Ukrainy.

2006 – Szejk Sabah Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah został desygnowany na emira Kuwejtu.

2007 – W wyniku trwającej od 11 stycznia burzy lodowej w Ameryce Północnej zginęło 87 osób.

2011:

Lara Giddings została pierwszą kobietą-premierem australijskiego stanu Tasmania.

W samobójczym zamachu bombowym na lotnisku Domodiedowo pod Moskwą zginęło 38 osób (wraz z zamachowcem), a 170 zostało rannych.