25 lutego - Polski Serwis Naukowy

25 lutego jest 56. dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostało 309 (w latach przestępnych 310) dni.

Ekskomunika (z łac. excommunicatio – poza wspólnotą, wyłączenie ze wspólnoty, pot. klątwa, wyklęcie i anatema) – w chrześcijaństwie najwyższa kara kościelna polegająca na wykluczeniu z życia Kościoła.

Twierdza Zamość – fortyfikacje otaczające Zamość zbudowane w latach 1579-1618 na polecenie Jana Zamoyskiego. Wielokrotnie przebudowywane, w tym najbardziej kompleksowo w latach 20. XIX w. Jedna z największych twierdz Rzeczypospolitej Obojga Narodów, a następnie Księstwa Warszawskiego i Królestwa Polskiego. W swojej historii przeszła 5 oblężeń. Pierwszym z nich była obrona przed wojskami kozacko-tatarskimi w czasie powstania Chmielnickiego. Kolejne to oblężenie szwedzkie z 1656 i wojsk Księstwa Warszawskiego, mające na celu odbicie Zamościa z rąk austriackich w 1809 roku. Najdłuższym, trwającym aż 10 miesięcy, było rosyjskie oblężenie w 1813 roku. Po raz ostatni Zamość bronił się w czasie powstania listopadowego, kiedy to jako ostatni punkt oporu uległ Rosjanom. Forteca została zdobyta szturmem tylko raz, przez wojska polskie, w 1809 r. Zlikwidowana została w 1866 roku.

Święta

imieniny obchodzą: Adam, Antonina, Bolebor, Cezariusz, Cezary, Dioskur, Donat, Gromisław, Herena, Just, Konstancjusz, Lubart, Modest, Nicefor, Papiasz, Romeusz, Serapion, Tarazjusz, Tolisław, Tolisława, Walburga, Wiktor i Wiktoryn.

Kuwejt – Święto Niepodległości

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

św. Adeltruda (ksieni)

św. Cezary z Nazjanzu (lekarz)

bŁ. Dominik Lentini (kapłan)

Wydarzenia w Polsce

Rosjanie kapitulują pod Smoleńskiem – 1634

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
25 lutego

1272 – książę Władysław Opolski nadał Żorom prawa miejskie.

1403 – koronacja królewska drugiej żony Władysława Jagiełły – Anny Cylejskiej. Koronacji dokonał arcybiskup gnieźnieński Dobrogost.

1428 – Władysław Jagiełło nadał Pińczowowi prawa miejskie.

1656 – potop szwedzki: rozpoczęło się oblężenie twierdzy Zamość.

1793 – rozpoczął się kryzys bankowy wywołany zrujnowaniem gospodarki w wyniku wojny polsko-rosyjskiej i wprowadzeniem rządów konfederacji targowickiej.

1809 – książę Józef Poniatowski został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Virtuti Militari.

1831 – powstanie listopadowe: stoczono bitwę pod Olszynką Grochowską.

1919:

polsko-czechosłowacki konflikt graniczny: wojsko polskie wkroczyło do Cieszyna.

Wielka Brytania uznała niepodległość Polski.

1932 – zostało założone Częstochowskie Towarzystwo Naukowe.

1945 – sformowano 36. Specjalny Pułk Lotnictwa Transportowego.

1948 – została utworzona Powszechna Organizacja "Służba Polsce".

1954 – premiera filmu Autobus odjeżdża 6.20.

1964 – Sejm PRL uchwalił Kodeks rodzinny i opiekuńczy.

1972 – premiera filmu Agent nr 1.

1977 – premiera filmu Człowiek z marmuru.

1983 – w Olsztynie ukazało się pierwsze wydanie Dziennika Pojezierza.

1990 – na południu kraju temperatura osiągnęła najwyższe wartości w lutym w historii pomiarów. W Krakowie zanotowano +21,0 °C, w Tarnowie +20,6 °C, w Nowym Sączu +20,3 °C, w Opolu +19,3 °C.

1994 – Starzyny (województwo śląskie): w wyniku zderzenia pociągów pasażerskich zginęła jedna osoba, a 7 zostało rannych.

2000 – premiera filmu Chłopaki nie płaczą.

2011 – premiera filmu Czarny czwartek.

Wydarzenia na świecie

50 – cesarz rzymski Klaudiusz adoptował późniejszego cesarza Nerona, nadał tytuł augusty jego matce Agryppinie Młodszej i nadał status rzymskiej kolonii jej rodzinnemu miastu – dzisiejszej Kolonii.

138 – cesarz Hadrian adoptował późniejszego cesarza Antoninusa Piusa.

1308 – Edward II został koronowany na króla Anglii.

1570 – papież Pius V ekskomunikował królową Anglii Elżbietę I.

1634 – wojna polsko-rosyjska: kapitulacja wojsk rosyjskich w bitwie pod Smoleńskiem.

1825 – została ustanowiona flaga Peru.

1832 – z inicjatywy Adama Jerzego Czartoryskiego została powołana brytyjska organizacja społeczna Literary Association of the Friends of Poland.

1837 – Thomas Davenport opatentował silnik prądu stałego.

1847 – został założony Uniwersytet w Iowa.

1848 – we Francji ogłoszono II Republikę.

1854 – Sacramento zostało stolicą Kalifornii.

1856 – rozpoczął się kongres paryski w celu zakończenia wojny krymskiej.

1912 – Maria Adelajda została wielką księżną Luksemburga.

1919 – Oregon jako pierwszy stan wprowadził podatek na paliwo samochodowe (1 cent/galon).

1921 – zajęcie Gruzji przez Rosję Radziecką i utworzenie tam republiki radzieckiej.

1925 – Japonia nawiązała stosunki dyplomatyczne z ZSRR.

1927 – wszedł w życie artykuł 58 radzieckiego kodeksu karnego, umożliwiający aresztowanie wszystkich podejrzanych o działalność kontrrewolucyjną.

1932 – Adolf Hitler otrzymał obywatelstwo niemieckie.

1941 – wszedł do służby niemiecki pancernik Tirpitz.

1942 – nalot na Zachodnie Wybrzeże: obrona przeciwlotnicza ostrzelała niezidentyfikowany obiekt latający, który pojawił się nad Los Angeles.

1943 – II wojna światowa w Afryce: zwyciestwo wojsk włosko-niemieckich w bitwie na przełęczy Kasserine.

1947:

184 osoby zginęły w katastrofie kolejowej w Japonii.

uchwałą Sojuszniczej Rady Kontroli Niemiec ogłoszono likwidację państwa pruskiego.

1948 – komuniści objęli władzę w Czechosłowacji.

1951 – w Buenos Aires rozpoczęły się I Igrzyska Panamerykańskie.

1952 – całkowite zaćmienie Słońca widoczne w Afryce i Azji.

1953 – rozpoczęto budowę pomnika Stalina w Pradze.

1954:

rozpoczęła emisję Telewizja Czechosłowacka.

w wyniku wojskowego zamachu stanu został obalony prezydent Syrii Abida al-Sziszakli.

1955 – została utworzona diecezja helsińska.

1956 – Nikita Chruszczow podczas XX Zjazdu KPZR wygłosił referat O kulcie jednostki i jego następstwach.

1960:

nad Rio de Janeiro brazylijski samolot pasażerski Douglas DC-3 zderzył się z należącym do US Navy Douglasem DC-6; zginęło 61 osób.

został wystrzelony pierwszy amerykański pocisk balistyczny typu Pershing I.

1963 – dokonano oblotu francusko-niemieckiego samolotu transportowego Transall C-160.

1964:

amerykański bokser Cassius Clay został po raz pierwszy zawodowym mistrzem świata w wadze ciężkiej.

połączono Europejską Wspólnotę Węgla i Stali, Europejską Wspólnotę Gospodarczą i Euratom.

w katastrofie samolotu Douglas DC-8 pod Nowym Orleanem zginęło 58 osób.

1965 – dokonano oblotu samolotu pasażerskiego McDonnell Douglas DC-9.

1969 – Jan Zajíc, 18-letni czechosłowacki uczeń, dokonał aktu samospalenia. Pomiędzy styczniem a kwietniem 1969 roku, w ramach protestu przeciw proradzieckiej polityce władz Czechosłowacji prób samobójstwa dokonało 26 osób, zmarło 7 osób.

1977 – w pożarze nieistniejącego już moskiewskiego hotelu Rossija zginęły 42 osoby, ponad 50 zostało rannych.

1979 – rozpoczęła się załogowa misja Sojuz 32 na stację orbitalną Salut 6.

1980 – podpułkownik Dési Bouterse dokonał wojskowego zamachu stanu w Surinamie.

1986:

filipiński dyktator Ferdinand Marcos opuścił kraj. Funkcję prezydenta objęła liderka opozycji Corazon Aquino.

została ustanowiona flaga Haiti.

1990 – Violeta Chamorro wygrała wybory prezydenckie w Nikaragui.

1991 – I wojna w Zatoce Perskiej: 28 amerykańskich żołnierzy zginęło, a 97 zostało rannych w wyniku upadku irackiej rakiety Scud na koszary w saudyjskim Dhahranie.

1992:

wojska armeńskie dokonały masakry kilkuset Azerów w okolicy Xocalı, w zachodnim Azerbejdżanie.

założono rosyjską agencję kosmiczną Roskosmos.

1993 – Kim Young-sam został prezydentem Korei Południowej.

1994 – żydowski osadnik Baruch Goldstein otworzył ogień do modlących się w Grocie Praojców w Hebronie Palestyńczyków, zabijając 29 osób i raniąc ponad 100. Po obezwładnieniu został zlinczowany przez tłum.

1995 – w zamachu bombowym na pociąg przewożący żołnierzy w indyjskim stanie Assam zginęło 27 osób.

1996 – w zamachu samobójczym Hamasu na autobus w Jerozolimie zginęło 26 osób, 80 zostało rannych.

1998 – Kim De-jung został prezydentem Korei Południowej.

2000 – papież Jan Paweł II odprawił mszę św. na stadionie w Kairze w Egipcie oraz spotkał się z Szenudą III.

2003 – Roh Moo-hyun został prezydentem Korei Południowej.

2004 – premiera filmu Pasja.

2005 – w samobójczym zamachu bombowym przed klubem nocnym w Tel Awiwie zginęły 4 osoby, ponad 50 zostało rannych.

2006:

populacja świata osiągnęła 6,5 miliarda.

Tomasz Sikora zdobył srebrny medal w biegu biathlonowym na 15 km na igrzyskach olimpijskich w Turynie.

2007:

Abdoulaye Wade wygrał po raz drugi wybory prezydenckie w Senegalu.