28 maja - Polski Serwis Naukowy

28 maja jest 148. (w latach przestępnych 149.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 217 dni.

Wojciech Karolak (ur. 28 maja 1939 w Warszawie) – polski muzyk jazzowy, pianista, kompozytor, saksofonista altowy i tenorowy, aranżer; uznawany za jednego ze słynniejszych wirtuozów organów Hammonda w Europie.

Hunter Cambell "Patch" Adams (ur. 28 maja 1945 w Waszyngtonie) - amerykański aktywista społeczny, lekarz, klaun i aktor. Założyciel Gesundheit! Institute (1972).

Święta

imieniny obchodzą: Augustyn, Balladyna, Bogurad, Emil, German, Heladia, Heladiusz, Herkulan, Hysen, Ignacy, Jaromir, Just, Justyna, Lucjusz, Łucjusz, Maria, Wiktor, Wilhelm i Wolrad.

Armenia – Święto Niepodległości

Azerbejdżan – Proklamacja Pierwszej Demokratycznej Republiki

Etiopia – Koniec Reżimu Wojskowego

Filipiny – Dzień Flagi

Rosja – Dzień Służby Granicznej

Wietnam – Oświecenie Buddy

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

św. German z Paryża (biskup)

bł. Herkulan z Piegaro (zm. 1451; franciszkanin)

św. Just z Urgell (biskup)

Wydarzenia w Polsce

1260 – Książę opolsko-raciborski Władysław odkupił Kęty i Czeladź od klasztoru benedyktynek w Staniątkach.

1349 – We Wrocławiu doszło do pogromu Żydów posądzanych o wywołanie głodu.

1593 – Tarnobrzeg otrzymał prawa miejskie.

1642 – Objawienia Maryjne we Włoszczowie, od których narodził się kult Matki Boskiej Włoszczowskiej, patronki dzieci i rodzin.

1652 – Pietro Vidoni został nuncjuszem apostolskim w Polsce.

1863 – Powstanie styczniowe: porażka powstańców w bitwie pod Gruszkami.

1921 – Rozpoczęły się pierwsze Międzynarodowe Targi Poznańskie.

1923 – Powołano drugi rząd Wincentego Witosa.

1941 – Do obozu Auschwitz został przywieziony Maksymilian Maria Kolbe.

1942 – W lesie koło Magdalenki hitlerowcy dokonali egzekucji 223 więźniów z Pawiaka.

1943:

Po pacyfikacji Leżajska hitlerowcy rozstrzelali 43 mieszkańców miasta.

W nocy z 27/28 patrole dywersyjne Armii Krajowej dokonały likwidacji 28 konfidentów Gestapo w Radomsku.

1956 – w Lublinie odnotowano najwyższą temperaturę w maju (+35,7 °C).

1974 – Premiera filmu Nie ma mocnych.

1975:

Rozpoczął działalność Teatr Dramatyczny w Elblągu.

Sejm uchwalił ustawę o dwustopniowym podziale administracyjnym. Zlikwidowano powiaty i utworzono 49 województw.

1983 – Zdzisław Najder został skazany zaocznie na karę śmierci pod zarzutem kolaboracji z wywiadem amerykańskim.

1992:

Powstała firma Fiat Auto Poland.

Sejm przyjął uchwałę lustracyjną.

1993 – Sejm uchwalił wotum nieufności wobec rządu Hanny Suchockiej.

1999 – Rozpoczęły się rozgrywane na polskich parkietach XXVII Mistrzostwa Europy w Koszykówce Kobiet.

2004 – Sejm powołał komisję śledczą w sprawie PKN Orlen.

2006:

Pod Miliczem doszło do wypadku samochodu z muzykami grupy Varius Manx.

Wybuchł pożar w zabytkowych koszarach w Kaliszu.

Zakończyła się I pielgrzymka papieża Benedykta XVI do Polski.

2008:

Odbył się koncert zespołu Metallica na Stadionie Śląskim w Chorzowie.

Selekcjoner Leo Beenhakker ogłosił skład reprezentacji Polski na Mistrzostwa Europy w Piłce Nożnej w Austrii i Szwajcarii.

2009 – XIV Dalajlama, Tadeusz Mazowiecki, pośmiertnie Witold Pilecki i Michał Sumiński zostali Honorowymi Obywatelami Miasta Warszawy.

Wydarzenia na świecie

Wielka Armada na XVII-wiecznym obrazie

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
28 maja

585 p.n.e. – Zaćmienie Słońca w czasie bitwy nad rzeką Halys, które przewidzieć miał Tales z Miletu.

640 – Seweryn został papieżem.

1037 – Cesarz Konrad II w trakcie powstania drobnych wasali włoskich wydał ustawę Constitutio de feudis, która przyznawała im nienaruszalność lenn i prawo do ich dziedziczenia.

1156 – Armia sycylijska w bitwie pod Brindisi rozgromiła Bizantyjczyków, kładąc kres ich panowaniu w południowej Italii.

1262 – W Clermont odbył się ślub późniejszego króla Francji Filipa III i Izabeli Aragońskiej.

1357 – Piotr I został królem Portugalii.

1588 – Hiszpańska Wielka Armada obrała kurs na wybrzeże Anglii.

1742 – W Londynie otwarto pierwszy na świecie kryty basen pływacki.

1754 – Brytyjska wojna z Indianami i Francuzami: zwycięstwo wojsk brytyjskich w bitwie pod Jumonville Glen.

1813 – Odbyło się premierowe wykonanie hymnu Argentyny w teatrze w Buenos Aires.

1864 – Brytyjski protektorat Zjednoczone Kraje Wysp Jońskich został przyłączony do Grecji.

1871 – Upadek Komuny Paryskiej.

1900 – Całkowite zaćmienie słońca widoczne w Meksyku, USA, Portugalii, Hiszpanii i północnej Afryce.

1918 – Armenia i Azerbejdżan proklamowały niepodległość.

1926 – Doszło do przewrotu wojskowego w Portugalii.

1930:

George Forbes został premierem Nowej Zelandii.

Został obalony prezydent Boliwii Hernando Siles Reyes.

1932 – Zakończono budowę tamy Afsluitdijk w Holandii, wskutek czego dawna zatoka Morza Północnego stała się jeziorem IJsselmeer.

1934:

Rozpoczął się pierwszy Festiwal operowy w Glyndebourne w Anglii.

W Kanadzie urodziły się pięcioraczki Dionne, które jako pierwsze przeżyły okres niemowlęcy.

1937:

Neville Chamberlain został premierem Wielkiej Brytanii.

Powstała niemiecka firma motoryzacyjna Volkswagen.

1940:

Front zachodni: kapitulacja armii belgijskiej.

Zdobycie Narwiku przez wojska alianckie.

U wybrzeży Portugalii niemiecki okręt podwodny U-37 zatopił francuski statek pasażerski "Brazza". Zginęło 379 spośród 576 osób na pokładzie.

1942 – Front wschodni: zwycięstwo wojsk niemiecko-rumuńsko-włoskich w bitwie o Charków.

1948 – Powstały Siły Obronne Izraela.

1950 – Joanna de Valois została ogłoszona świętą przez papieża Piusa XII.

1952 – Greczynki uzyskały prawa wyborcze.

1964 – Utworzono Organizację Wyzwolenia Palestyny.

1971 – Została wystrzelona radziecka sonda Mars 3.

1974 – 8 osób zginęło, a 103 zostały ranne w wyniku wybuch bomby w trakcie demonstracji pracowniczej we włoskiej Brescii.

1975 – Wraz z podpisaniem Traktatu z Lagos utworzono Wspólnotę Gospodarczą Państw Afryki Zachodniej.

1977 – W pożarze klubu nocnego w Southgate w Kentucky zginęło 165 osób, a ponad 200 odniosło obrażenia.

1979 – Grecja podpisała w Atenach traktat o akcesji do Wspólnot Europejskich.

1982:

Papież Jan Paweł II rozpoczął wizytę w Wielkiej Brytanii.

Wojna o Falklandy-Malwiny: rozpoczęła się bitwa o wzgórza Darwin i Goose Green.

1987 – 19-letni pilot, obywatel RFN Mathias Rust, wylądował niewielkim samolotem w pobliżu Placu Czerwonego w Moskwie.

1991:

Albania: założono Uniwersytet w Szkodrze.

Meles Zenawi został prezydentem Etiopii.

1993 – Erytrea i Monako przystąpiły do ONZ.

1995:

Minister spraw zagranicznych Bośni i Hercegowiny Irfan Ljubijankić zginął w śmigłowcu zestrzelonym przez Serbów koło Bihacia.

W wyniku trzęsienia ziemi w mieście Neftegorsk na Sachalinie zginęło 2040 osób.

1998:

Pakistan przeprowadził 5 swych pierwszych próbnych wybuchów jądrowych w reakcji na próby indyjskie z 11 i 13 maja.

W Paryżu otwarto Muzeum Montparnasse.

1999 – W Mediolanie po 22 latach renowacji ponownie udostępniono dla zwiedzających fresk Ostatnia Wieczerza Leonarda da Vinci.

2000 – Wybuchł wulkan Kamerun.

2002 – Odbył się specjalny szczyt NATO w Rzymie, w czasie którego powołano Radę NATO-Rosja.

2008:

Francuski seryjny morderca i pedofil Michel Fourniret został skazany na dożywocie.

Piraci somalijscy porwali niemiecki kontenerowiec MV Lehmann Timber.

Zgromadzenie Narodowe Nepalu zniosło monarchię i proklamowało federalną republikę demokratyczną.

2009:

Co najmniej 19 osób zginęło, a ponad 50 zostało rannych w samobójczym zamachu bombowym na meczet w Zahedanie (Iran).

W katastrofie autobusu w Jambole (Bułgaria) zginęło 17 osób.

2010:

Francja została wybrana na organizatora Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej 2016.

W katastrofie kolejowej w indyjskim stanie Bengal Zachodni, spowodowanej rozkręceniem torów bądź podłożeniem bomby przez komunistycznych rebeliantów, zginęło 148 osób, a ponad 200 zostało rannych.

W zamachu na meczet w pakistańskim mieście Lahaur zginęło 86 osób.