30 marca - Polski Serwis Naukowy

30 marca jest 89. (w latach przestępnych 90.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 276 dni.

John Warnock Hinckley Jr. (ur. 29 maja 1955) - amerykański zamachowiec, który 30 marca 1981 roku strzelał przed Hotelem Hilton w Waszyngtonie do ówczesnego prezydenta Stanów Zjednoczonych Ronalda Reagana. Jak tłumaczył zrobił to, żeby zaimponować aktorce Jodie Foster, w której się kochał. Został uznany za niezrównoważonego psychicznie.

Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego.

Święta

Imieniny obchodzą: Amadea, Amadeusz, Amelia, Aniela, Częstobor, Dobromier, Jan, Joachim, Kwiryn, Kwiryna, Leonard, Litobor, Mamertyn, Mamertyna, Piotr i Zozym

Trynidad i Tobago – Dzień Baptystów

Wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą,:

bł. Amadeusz IX Sabaudzki (książę)

św. Jan Klimak (Ojciec Kościoła)

św. Kwiryn z Neuss (męczennik)

Wydarzenia w Polsce

1689 – Kazimierz Łyszczyński został publicznie ścięty na Rynku Starego Miasta w Warszawie za ateizm, a jego zwłoki spalono za miastem.

1853 – w oknie wystawowym lwowskiej apteki Pod Złotą Gwiazdą zapłonęła pierwsza lampa naftowa, skonstruowana przez Ignacego Łukasiewicza.

1916 – I wojna światowa: zakończyła się bitwa nad jeziorem Narocz.

1918 – założono klub sportowy Czuwaj Przemyśl.

1919 – wojna polsko-ukraińska: Wódz Naczelny Józef Piłsudski wydał rozkaz o utworzeniu Frontu Wołyńskiego.

1931 – założono Śląskie Techniczne Zakłady Naukowe w Katowicach.

1939 – uruchomiono produkcję w firmie oponiarskiej "Dębica".

1940 – II wojna światowa: hubalczycy odnieśli zwycięstwo w bitwie pod Huciskiem.

1945:

II wojna światowa: wojska radzieckie i polskie zdobyły Gdańsk.

utworzono Główny Urząd Geodezji i Kartografii.

1970 – rozpoczęto operację obracania o 78 stopni Pałacu Lubomirskich w Warszawie.

1971 – Zabrze: został uratowany górnik KWK "Rokitnica" Alojzy Piontek, uwięziony pod ziemią od czasu katastrofy 23 marca.

1973 – zakończono produkcję FSO Warszawa.

1975 – premiera filmu Awans.

1987 – na antenie TVP2 ukazało się premierowe wydanie Panoramy dnia.

1999 – Paweł Piskorski został prezydentem Warszawy.

2001 – 1000. notowanie Listy Przebojów Programu Trzeciego.

2007 – Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej skazał na 25 lat pozbawienia wolności Ryszarda Niemczyka (ps. "Rzeźnik"), oskarżonego m.in. o współudział w zabójstwie Andrzeja Kolikowskiego (ps. "Pershing").

Wydarzenia na świecie

Nieszpory sycylijskie na obrazie Francesco Hayeza

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
30 marca

1168 – Takakura został cesarzem Japonii.

1282 – na Sycylii wybuchło powstanie ludowe, tzw. nieszpory sycylijskie, przeciwko rządom Andegawenów.

1533 – Thomas Cranmer został arcybiskupem Canterbury.

1603 – irlandzka wojna dziewięcioletnia: decydujące zwycięstwo Anglików w bitwie pod Bellifont.

1782 – powstanie Tupaca Amaru II: wygrana wojsk hiszpańskich w bitwie pod Moho.

1806 – Józef Bonaparte został królem Neapolu.

1814 – wojny napoleońskie: wojska koalicji rozpoczęły atak na Paryż.

1822 – utworzono terytorium Florydy.

1856 – w Paryżu podpisano traktat paryski kończący wojnę krymską.

1858 – Amerykanin Hyman Lipman opatentował ołówek z gumką.

1867 – Rosja sprzedała Stanom Zjednoczonym Alaskę za 7 mln 200 tys. dolarów.

1881 – w amerykańskim magazynie satyrycznym Puck pojawiły się pierwsze emotikony.

1899 – 105 osób zginęło po zatonięciu brytyjskiego parowca SS Stella u wybrzeży Wysp Normandzkich.

1911 – Giovanni Giolitti został czwarty raz premierem Włoch.

1912 – Francja ustanowiła protektorat nad Marokiem.

1920 – przyjęto flagę Czechosłowacji (od 1993 roku Republiki Czeskiej).

1924 – we francuskim Bordeaux otwarto Stadion Chaban-Delmas.

1929 – premiera filmu Kokietka.

1930 – Heinrich Brüning został kanclerzem Niemiec.

1940 – Japończycy ustanowili w Nankinie marionetkowy chiński rząd Wang Jingweia.

1944 – 781 samolotów RAF zbombardowało Norymbergę.

1948 – w ZSRR założono Biuro Budowy Maszyn Morskich Malachit.

1949 – Husni az-Zaim został prezydentem Syrii.

1952 – w Paryżu reprezentacja Francji w piłce ręcznej mężczyzn przegrała w swym pierwszym, oficjalnym meczu z RFN 7:28.

1954 – otwarto metro w Toronto.

1955 – odbyła się 27. ceremonia wręczenia Oscarów.

1957 – wszedł do służby drugi amerykański okręt podwodny USS Seawolf.

1963 – w Gwatemali miał miejsce przewrót wojskowy.

1965 – wojna wietnamska: 22 osoby zginęły, a 183 zostały ranne w wybuchu bomby przed ambasadą amerykańską w Sajgonie.

1968:

Ludvík Svoboda został wybrany na prezydenta Czechosłowacji.

po ponad 50 latach wycofano z wyposażenia brytyjskiej armii karabin maszynowy Vickers.

1974 – pierwszy w historii występ zespołu punkrockowego Ramones.

1980 – ustanowiono flagę Syrii.

1981 – przed Hotelem Hilton w Waszyngtonie John Hinckley, Jr. dokonał nieudanego zamachu na prezydenta USA Ronalda Reagana.

1982 – jedyny raz w historii odbyło się lądowanie wahadłowca w bazie White Sands w Nowym Meksyku (Columbia w misji STS-3).

1983 – w RFN powstał drugi rząd Helmuta Kohla.

1987:

na aukcji w Nowym Jorku sprzedano za 39,85 mln $ obraz Słoneczniki Vincenta van Gogha.

odbyła się 59. ceremonia wręczenia Oscarów.

1988 – założono Fidesz, węgierską centroprawicową partię polityczną.

1990 – Rada Najwyższa Estońskiej SRR uznała rządy radzieckie za nielegalne i ogłosił okres przejściowy przed ogłoszeniem niepodległości.

1992 – odbyła się 64. ceremonia wręczenia Oscarów.

1994 – w Sarajewie uchwalono konstytucję federacji chorwacko-muzułmańskiej w Bośni.

1997 – zgromadzeni na wiecu w Phnom Penh opozycjoniści kambodżańscy pod przewodnictwem Sama Rainsy'ego zostali obrzuceni granatami. Zginęło 19 osób, ponad 140 zostało rannych.

1998:

premier Rumunii Victor Ciorbea podał się do dymisji.

Robert Koczarian wygrał w drugiej turze wybory prezydenckie w Armenii.

2006:

Portia Simpson-Miller została pierwszą kobietą-premierem Jamajki.

został wystrzelony statek kosmiczny Sojuz TMA-8 z pierwszym brazylijskim kosmonautą Marcosem Pontesem.

2008:

w 9 nowych krajach strefy Schengen zniesiono kontrolę graniczną na lotniskach.

w Indiach otwarto Port lotniczy Bengaluru.

2009:

16 osób zginęło, a 95 zostało rannych w wyniku ataku talibów na Akademię Policyjną w pakistańskim Lahore.

lankijska marynarka wojenna pokonała Tamilskich Tygrysów w bitwie morskiej pod Chalai.