4 listopada - Polski Serwis Naukowy

4 listopada jest 308. (w latach przestępnych 309.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 57 dni.

II bitwa pod El Alamein – punkt zwrotny w kampanii pustynnej w Północnej Afryce w czasie II wojny światowej. Było to pierwsze ważne zwycięstwo brytyjskiej armii nad siłami niemieckimi. Bitwa trwała od 23 października do 3 listopada 1942.

Marco Büchel (ur. 4 listopada 1971 w Walenstadt w Szwajcarii) – narciarz alpejski reprezentujący barwy Liechtensteinu, srebrny medalista mistrzostw świata w slalomie gigancie, zwycięzca czterech zawodów zaliczanych do klasyfikacji Pucharu Świata.

Święta

imieniny obchodzą: Agrykola, Amancjusz, Dżesika, Emeryk, Emeryka, Franciszka, Helena, Karol, Karol Boromeusz, Modesta, Mojżesz, Mszczujwoj, Mścisława, Mściwoj, Olgierd, Perpetua, Sędomir, Sędzimir i Witalis.

Dominika – Dzień na Rzecz Wspólnoty

Mariany Północne – Dzień Obywatelstwa

Panama – Dzień Flagi

Rosja – Dzień Jedności Narodowej

Polska – Święto Taniego Wina

Tonga – Święto Konstytucji

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

św. Emeryk (Imre), królewicz (również 5 listopada)

św. Karol Boromeusz (biskup)

świeci Witalis i Agrykola (męczennicy)

św. Modesta z Trewiru (zm. ok. 659, dziewica)

Wydarzenia w Polsce

1501 – Wojna litewsko-moskiewska: klęska armii litewskiej pod Mścisławiem.

1661 – Wojna polsko-rosyjska: zwycięstwo wojsk polsko-litewskich podczas bitwy pod Kuszlikami.

1790 – Założono Cmentarz Powązkowski w Warszawie.

1794 – Insurekcja kościuszkowska: wojska rosyjskie rozpoczęły szturm na Pragę i rzeź ludności.

1807 – Otwarto Cmentarz Miejski w Kaliszu.

1844 – We Lwowie otwarto Akademię Techniczną (od 1920 roku Politechnika Lwowska).

1861 – Otwarto linię kolejową Wiedeń-Lwów.

1918 – Przejęta od zaborców wojskowa stacja radiotelegraficzna w Krakowie nadała pierwsze radiogramy w języku polskim.

1923 – Wprowadzono stan wyjątkowy w związku z wystąpieniami robotniczymi.

1950 – Powstał Komitet Intelektualistów i Działaczy Katolickich.

1956 – Zainaugurował działalność Wrocławski Teatr Pantomimy.

1965 – Zainaugurowała działalność Filharmonia Częstochowska.

1977 – Założono Instytut Sportu w Warszawie.

1981 – Doszło do spotkania Glemp-Jaruzelski-Wałęsa.

1983 – Odsłonięto Pomnik Harcerzy Września w Katowicach.

1995 – Do polskiej procedury karnej wprowadzono instytucję świadka incognito.

2000 – Na antenie TVP2 wyemitowano premierowy odcinek serialu M jak Miłość.

Wydarzenia na świecie

Howard Carter bada sarkofag Tutenchamona – 1922

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
4 listopada

1333 – Wielka powódź we Florencji.

1493 – Krzysztof Kolumb odkrył Gwadelupę.

1501 – Katarzyna Aragońska, późniejsza żona Henryka VIII, spotkała się z Arturem Tudorem, którego żoną została kilka dni później.

1520 – Chrystian II został koronowany na króla Szwecji.

1576 – Wojna osiemdziesięcioletnia: rzeź mieszkańców protestanckiej Antwerpii, dokonana przez katolickie wojska hiszpańskie (hiszpańska furia).

1597 – Irlandzka wojna dziewięcioletnia: bitwa pod Carrickfergus.

1619 – Fryderyk "Król Zimowy" został koronowany na króla Czech.

1677 – Przyszła królowa angielska Maria II Stuart wyszła za mąż za Wilhelma III Orańskiego.

1737 – Otwarto Teatro San Carlo w Neapolu.

1791 – Wojny z Indianami: konfederacja plemion indiańskich pokonała wojska amerykańskie w bitwie nad Wabash River.

1825 – Ukończono budowę Kanału Erie w porcie w Nowym Jorku.

1840 – William Hobson ogłosił niezależność kolonialną Nowej Zelandii od Nowej Południowej Walii.

1852 – Camillo Benso di Cavour został premierem Piemontu, który z czasem przekształcił się we Włochy.

1861 – Założono Uniwersytet Waszyngtoński w Seattle, największy w północno-zachodnich Stanach Zjednoczonych.

1862 – Richard Gatling opatentował karabin maszynowy.

1864 – Wojna secesyjna: w czasie bitwy pod Johnsonville wojska Konfederatów zniszczyły jedną z baz Unionistów; wartość strat oszacowano na miliony dolarów amerykańskich.

1869 – W Londynie ukazał się pierwszy numer czasopisma Nature.

1877 – Portugalia: otwarto kolejowy most żelazny Maria Pia nad rzeką Duero.

1879 – James Jacob Ritty opatentował kasę automatyczną.

1884 – Grover Cleveland wygrał wybory prezydenckie w USA.

1904 – We Francji wybuchła tzw. afera fiszkowa, dotycząca pomijania przy awansach wojskowych-praktykujących katolików.

1905 – Założono Niemiecki Związek Narciarski.

1911:

Paryski dziennik Le Journal opublikował artykuł o romansie Marii Skłodowskiej-Curie i fizyka Paula Langevina, co wywołało nagonkę na M. Skłodowską, oskarżaną o "rozbijanie zdrowej francuskiej rodziny".

Podpisano porozumienie francusko-niemieckie, w którym strona niemiecka zrezygnowała z pretensji do Maroka, w zamian za terytorium o powierzchni 275 tys. km² w Kongu oraz działalność firm niemieckich w Maroku na równych prawach z francuskimi.

1918 – I wojna światowa: Austro-Węgry podpisały akt kapitulacji.

1921:

W Niemczech utworzono Oddziały Szturmowe NSDAP (SA).

Premier Japonii Takashi Hara został zasztyletowany na dworcu kolejowym w Tokio.

1922 – Brytyjski archeolog Howard Carter odkrył grobowiec egipskiego faraona Tutenchamona.

1923 – Założono Norweską Partię Komunistyczną (NKP).

1924:

Calvin Coolidge wygrał wybory prezydenckie w USA.

Stanley Baldwin został po raz drugi premierem Wielkiej Brytanii.

1926 – Późniejszy król Belgów Leopold Koburg ożenił się ze szwedzką księżniczką Astrid.

1934 – Dokonano oblotu bombowca Junkers Ju 86.

1939 – Prezydent USA Franklin Delano Roosevelt podpisał ustawę Cash and carry, pozwalającą państwom prowadzącym wojnę na zakup amerykańskiej broni za gotówkę i przewóz jej na własnych statkach.

1940 – Zamknięto polską ambasadę w Bukareszcie.

1942 – II wojna światowa w Afryce: decydujące zwycięstwo aliantów w II bitwie pod El Alamein.

1944 – Został wysadzony Most Małgorzaty w Budapeszcie.

1946:

Josef Beran został nominowany na arcybiskupa Pragi.

Republikanie zwyciężyli w wyborach do Kongresu USA.

1950 – W Rzymie została uchwalona Europejska Konwencja Praw Człowieka.

1952:

Dwight Eisenhower wygrał wybory prezydenckie w USA.

Trzęsienie ziemi na Kamczatce o sile 9 stopni w skali Richtera, które wywołało falę tsunami.

1956 – Rozpoczęła się interwencja wojsk radzieckich w celu stłumienia rewolucji na Węgrzech.

1962 – Nieudana próba wystrzelenia radzieckiej sondy marsjańskiej Sputnik 24.