9 października - Polski Serwis Naukowy

9 października jest 282. (w latach przestępnych 283.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 83 dni.

The Who – angielski zespół rockowy powstały w 1964, związany z subkulturą modsów, uważany za jedną z najbardziej wpływowych grup rockowych wszech czasów.

Elvis Aaron Presley (ur. 8 stycznia 1935 w Tupelo, Missisipi zm. 16 sierpnia 1977 w Memphis, Tennessee) – piosenkarz i aktor amerykański. Elvis Presley był prekursorem rock and rolla i znaczącą postacią w kulturze masowej XX wieku. Po jego śmierci został pożegnany przez prezydenta USA Jimmiego Cartera słowami: "Jego muzyka, jego osobowość zmieniły oblicze amerykańskiej kultury. Elvis Presley był symbolem buntowniczego ducha naszego narodu".

Święta

imieniny obchodzą: Aaron, Abraham, Arnold, Atanazja, Bogodar, Bogudar, Bożdar, Bożydar, Dionizy, Dionizjusz, Ginter, Guncerz, Gunter, Jan, Ludwik, Piotr, Przedpełk, Sara, Sybilla i Wincenty.

Azerbejdżan – Święto Armii i Marynarki Wojennej

Uganda – Święto Niepodległości

międzynarodowe – Światowy Dzień Poczty obchodzony w rocznicę założenia Powszechnego Związku Pocztowego (UPU) w 1874 roku (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ)

Polska

Dzień Znaczka Pocztowego (od 1956 w rocznicę podpisania konwencji pocztowej w Bernie w 1874)

Rozpoczyna się Tydzień Pisania Listów (do 15 października)

wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:

śwśw. Cyryl Bertram i siedmiu towarzyszy (męczennicy)

św. Dionizy i Towarzysze (w Polsce 10 października)

św. Gislen

św. Jan z Bridlington

bł. Kacper Vaz, bł. Maria Vaz i bł. Jan Roman (męczennicy)

bł. Wincenty Kadłubek (biskup)

Wydarzenia w Polsce

Fontanna Neptuna w Gdańsku

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
9 października

1292 – Podpisano ugodę na mocy której Władysław Łokietek wraz z bratem Kazimierzem II Łęczyckim zostali zmuszeni zrzeczenia się pretensji do Małopolski i złożenia hołdu lennego czeskiemu władcy Wacławowi II, w zamian za co mogli pozostać przy swoich kujawskich dzierżawach.

1479 – Na zamku w Nowym Mieście Korczynie wielki mistrz krzyżacki Martin Truchsess von Wetzhausen złożył hołd lenny królowi Kazimierzowi IV Jagiellończykowi.

1550 – Na wieży wrocławskiego ratusza umieszczono zegar z pozytywką.

1621 – Zawarto polsko-turecki pokój pod Chocimiem.

1626 – Zwycięstwo wojsk polskich nad Tatarami w bitwie pod Białą Cerkwią.

1633 – Uruchomiono Fontannę Neptuna w Gdańsku.

1672 – Wojna polsko-turecka: zwycięstwo hetmana Jana Sobieskiego w bitwie pod Komarnem.

1831 – Powstanie listopadowe: skapitulowała twierdza Modlin.

1919 – W Mikaszewiczach rozpoczęły się rokowania polsko-bolszewickie.

1920 – Bunt Żeligowskiego: wojsko polskie zajęło Wilno i okolice.

1943 – 163 amerykańskie bombowce zbombardowały porty w Gdańsku i Gdyni.

1944 – Heinrich Himmler wydał rozkaz całkowitego zburzenia Warszawy.

1962:

34 osoby zginęły, a 67 zostało rannych w wyniku zderzenia dwóch pociągów pośpieszych pod Piotrkowem Trybunalskim.

W trakcie defilady wojsk Układu Warszawskiego w Szczecinie polski czołg rozjechał 7 dzieci i zranił 21 osób.

1966 – Odsłonięto Pomnik Obrońców Wybrzeża na Westerplatte.

1975 – W Warszawie podpisano układ PRL-RFN zezwalający mniejszości niemieckiej na emigrację w zamian za zapewnienie przez Bonn świadczeń emerytalnych polskim przymusowym robotnikom w III Rzeszy.

1980 – Czesław Miłosz został laureatem literackiej Nagrody Nobla.

1989 – Premiera filmu Kornblumenblau.

2005 – Odbyła się I tura wyborów prezydenckich. Do II tury (23 października) przeszli Donald Tusk (36,33%) i Lech Kaczyński (33,10%).

2007 – Na antenie TVP Info ukazało się premierowe wydanie programu Minęła dwudziesta.

2011 – Rządząca Platforma Obywatelska wygrała wybory do Sejmu i Senatu.

Wydarzenia na świecie

43 p.n.e. – Wódz rzymski Lucjusz Munatius Plancus założył Lugdunum (dzisiejszy Lyon)

1000 – Leif Eriksson dobił do brzegów Winlandii, jako pierwszy udokumentowany Europejczyk postawił stopę na ziemi kanadyjskiej

1238 – Jakub I Zdobywca wyzwolił Walencję spod panowania arabskiego i założył Królestwo Walencji.

1446 – W Korei opublikowano alfabet Hangyl.

1514 – Król Francji Ludwik XII poślubił Marię Tudor.

1531 – Wybuchła II wojna kappelska między katolickimi i protestanckimi kantonami Szwajcarii.

1556 – Założono wenezuelskie miasto Mérida.

1582 – Ze względu na reformę kalendarza gregoriańskiego tego dnia nie było w Italii, Hiszpanii, Portugalii i Polsce.

1600 – Irlandzka wojna dziewięcioletnia: nierozstrzygnięta bitwa pod Moyry Pass.

1604 – Została zaobserwowana supernowa SN 1604 (Gwiazda Keplera).

1610 – Wojna moskiewska: polskie chorągwie pod dowództwem hetmana Stanisława Żółkiewski wkroczyły na Kreml moskiewski.

1635 – Władze Salem w kolonii Massachusetts skazały na banicję pastora Rogera Williamsa, reformatora religijnego, poźniejszego założyciela Providence i obrońcę Indian.

1651 – Angielski parlament uchwalił Akt Nawigacyjny.

1683 – Jan III Sobieski odniósł drugie zwycięstwo pod Parkanami.

1695 – Wojna Turcji ze Świętą Ligą: wojska rosyjskie zakończyły nieudane oblężenie tureckiej twierdzy Azak.

1701 – Założono Yale University.

1708 – III wojna północna: pierwsze w historii zwyciestwo Rosjan nad Szwedami w otwartej bitwie pod Leśną.

1717 – Władze burbońskie zlikwidowały uniwersytet w Lleidzie.

1771 – Holenderski żaglowiec Vrouw Maria zatonął u wybrzeży Finlandii.

1776 – Franciszkanin Francisco Palóu założył klasztor Mission San Francisco de Asís, który stał się podwaliną dzisiejszego San Francisco w Kalifornii.

1799 – Zatonął brytyjski żaglowiec HMS Lutine z 240 osobami na pokładzie, przewożący złoto wartości 1 200 000 funtów.

1804 – Założono Hobart na Tasmanii.

1806 – Prusy wypowiedziały wojnę Francji.

1817:

W egipskiej Dolinie Królów odkryto grobowiec KV21.

Założono uniwersytet w belgijskiej Gandawie.

1824 – W Kostaryce zniesiono niewolnictwo.

1829 – Niemiec Friedrich Parrot i Ormianin Chaczatur Abowian dokonali pierwszego wejścia na Ararat.

1874 – We szwajcarskim Bernie założono Powszechny Związek Pocztowy.

1888 – Odsłonięto Pomnik Waszyngtona.

1890 – Francuski inżynier i wynalazca Clément Ader odbył 50-metrowy, niekierowany lot samolotem o napędzie parowym.

1915 – I wojna światowa: zajęcie Belgradu przez Niemców.

1924 – W Chicago otwarto stadion Soldier Field.

1934 – W Marsylii w zamachu dokonanym przez chorwackich nacjonalistów zginęli: król Jugosławii Aleksander I Karadziordziewić i francuski minister spraw zagranicznych Louis Barthou.

1941 – Naczelny Wódz gen. Władysław Sikorski przemianował 4. Kadrową Brygadę Strzelców na 1. Samodzielną Brygadę Spadochronową.

1942 – Wiedeń został sklasyfikowany jako wolny od Żydów (Judenfrei).

1943 – Wojna na Pacyfiku: zwycięstwo wojsk amerykańsko-nowozelandzkich w bitwie o wyspę Vella Lavella (Wyspy Salomona).

1962 – Uganda uzyskała niepodległość (od Wielkiej Brytanii).

1963 – W wyniku przerwania zapory Vajont we włoskich Alpach zginęło ok. 2 tys. osób.

1970 – Kambodża została proklamowana Republiką Khmerską.

1973 – Elvis Presley po 6,5 roku małżeństwa rozwiódł się z Priscillą.

1975 – Radziecki naukowiec i dysydent Andriej Sacharow otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla.

1977:

papież Paweł VI kanonizował maronickiego zakonnika ojca Charbela Makhloufa.

Rozpoczęła się załogowa misja kosmiczna Sojuz 25.

1981 – We Francji zniesiono karę śmierci.

1982 – Palestyńscy terroryści otworzyli ogień do Żydów modlących się w rzymskiej Wielkiej Synagodze; zginęła 1 osoba, 34 zostały ranne.

1983 – Kilka minut przed przyjazdem południowokoreańskiego prezydenta Chun Doo-hwana, wybuch bomby zniszczył Muzeum Męczenników w stolicy Birmy Rangunie. Zginęło 4 Birmańczyków i 17 członków delegacji koreańskiej, w tym 4 ministrów, a 46 osób zostało rannych.

1985 – Palestyńscy porywacze włoskiego liniowca MS Achille Lauro poddali się władzom egipskim w Port Said, w zamian za gwarancję swobodnego opuszczenia kraju.

1986:

Premiera musicalu Upiór w operze.

Wystartowała amerykańska sieć telewizyjna Fox.

1992:

Premiera filmu 1492. Wyprawa do raju.

W stanie Nowy Jork spadł meteoryt Peekskill.

1999 – Odbył się ostatni lot samolotu rozpoznawczego Lockheed SR-71 Blackbird.

2001 – Otwarto Most nad Kanałem Sueskim.

2004:

Hamid Karzaj wygrał pierwsze demokratyczne wybory prezydenckie w Afganistanie.

Królowa Elżbieta II dokonała otwarcia nowej siedziby szkockiego parlamentu.

2006: