Aśrama - stadium życia - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy stadium życia. Zapoznaj się również z: Aśrama (pustelnia).

Ćaturaśrama (dewanagari , trl. caturāśrama ) - cztery etapy życia w hinduistycznym systemie społecznym. To porządki życia duchowego osób pochodzących z jednej z trzech wyższych warn (klas, stanów społecznych).

Wedy, Weda (dewanagari वेद , "wiedza"; podobieństwo tych słów wynika ze wspólnego, indoeuropejskiego pochodzenia sanskrytu i języka polskiego) – to święte księgi hinduizmu, najstarsza grupa religijnych tekstów sanskryckich, które stanowiły całość ówczesnej wiedzy człowieka o świecie ludzi i bogów; antologia tekstów z różnych okresów, o różnej tematyce, budowie i przeznaczeniu.

Bóg lub bóstwo – pojęcie istoty nadprzyrodzonej leżące u podstaw większości wierzeń religijnych. Zajmuje się nim teologia, a także filozofia i jest ono uważane za zagadnienie metafizyczno-egzystencjalne. Ze względu na duże zróżnicowanie rozumienia tego pojęcia, trudno jest o jego jednoznaczną definicję. Jako najbardziej różniące się od siebie, należy wyodrębnić definicje używane przez popularne religie politeistyczne i monoteistyczne, deizm, panteizm oraz panenteizm. Wśród religii monoteistycznych należy wyróżnić monoteizm trynitarny.

Etymologia

Sanskryckie słowo aśrama wywodzone jest od rdzenia śram posiadającego znaczenia męczyć się, umartwiać .

Podział

Cztery aśramy to kolejno następujące w życiu hinduisty - szczególnie bramina etapy :

brahmaćarja - etap intensywnych studiów pism wedyjskich (nauka od guru)

gryhastha - etap życia rodzinnego

wanaprastha - etap wyrzeczenia się związków rodzinnych, pielgrzymowania lub przebywania w pustelni

sannjasa - etap porzucenia wszelkiej własności, oddania się na łaskę Boga i ludzi, podróżowania i nauczania o Absolucie.

Czterem etapom życia przypisać można cztery rodzaje pism religijnych hinduizmu. Odpowiednio byłyby to :
sanhity - brahmany - aranjaki - upaniszady.

Dewanagari (देवनागरी, z sanskr. Devanāgarī; deva "bóg" + nagari "miasto") – pismo alfabetyczno-sylabiczne, używane w północnych, zachodnich i środkowych Indiach do zapisu kilkunastu języków z grupy języków indoaryjskich, m.in. sanskrytu, hindi, marathi, nepali.

Upaniszady (dewanagari उपनिषद्, trl. Upaniṣad, ang. Upanishads) - najpóźniejsze, bo pochodzące z VIII-III w. p.n.e., teksty, należące do wedyjskiego objawienia (śruti) o treści religijno-filozoficznej. Stanowią kontynuację filozofii spekulatywnej brahman, rozwinęły m.in. doktrynę brahmana, atmana, transmigracji (samsara), karmana. Znanych jest ponad 200 upaniszad. Nadal powstają nowe w czasach nam współczesnych.

Przypisy

Śmierć i samobójstwo w religii Indii , Karolina Krysińska , Człowiek i Społeczeństwo t. XV, Poznań 1997, s. 75 , cytat : porządki życia duchowego
Samotni asceci i wspólnoty klasztorne w Indiach , Joanna Żak-Bucholc, ALBO albo - Intuicja / Dialog z Orientem
Wybrane fragmenty z literatury hinduistycznej. W: Andrzej Szyszko-Bohusz: Hinduizm, buddyzm, islam. Wyd. 1. Wrocław: Ossolineum, 1990, s. 27. ISBN 83-04-03162-0.