|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Rankiem 19 kwietnia 1943 r. żydowscy bojownicy rozpoczęli samotną i heroiczną walkę z niemieckimi oddziałami, które przystąpiły do ostatecznej likwidacji getta w Warszawie. W tym roku uroczystości rocznicowe po raz pierwszy odbędą się bez zmarłego kil... Rankiem 19 kwietnia 1943 r. żydowscy bojownicy rozpoczęli samotną walkę z niemieckimi oddziałami, które przystąpiły do likwidacji getta w Warszawie. Trwający miesiąc zryw był - jak pisze prof. Israel Gutman - "kamieniem rzuconym przeciwko ideol... Wielki Al, pupil studentów Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego, jest allozaurem. To wierna kopia "tyranozaura swoich czasów" okresu jury umieszczonej przed budynkiem wydziału. To najprawdopodobniej największy znaleziony dinozaur tego okresu - niezwykle int... Wbrew stereotypowi, że powstanie w warszawskim getcie było zrywem zlaicyzowanej żydowskiej lewicy, walczyli w nim także Żydzi religijni - uznali uczestnicy środowej debaty, która otworzyła obchody 68. rocznicy wydarzeń z kwietnia 1943 rok... 22 listopada 1940 r. w warszawskim getcie odbyło się inauguracyjne spotkanie konspiracyjnego zespołu badawczego "Oneg Szabat" (czyt. ojneg szabes), który utworzył Podziemne Archiwum Getta Warszawskiego, tzw. Archiwum Ringelbluma.W 1999 r. archiwum zosta...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Abrasza BlumCzy wiesz że...? Komunizm (. Komunizm oparty był na idei walki klas, mającej doprowadzić do osiągnięcia sprawiedliwości społecznej poprzez stworzenie społeczeństwa pozbawionego wewnętrznych podziałów ekonomicznych (bezklasowego) i etnicznych (bezpaństwowego), w którym wszystkie środki produkcji znajdą się w posiadaniu wspólnot. Ważnymi elementami ideologii komunizmu było promowanie internacjonalizmu i ateizmu, ponieważ komuniści uważali, że wszyscy ludzie są równi bez względu na narodowość, rasę czy religię, a podziały te uważają za szkodliwe i prowadzące do konfliktów. Zdążyć przed Panem Bogiem - książka Hanny Krall - oparta o wywiad z Markiem Edelmanem, w którym zawarte są jego wspomnienia z powstania w getcie warszawskim, oraz jego pracy jako kardiochirurga. Jest to pewnego rodzaju reportaż. Książka powstała w 1976, jej pierwsze wydanie książkowe ukazało się w 1977. Pierwotnie drukowana w czasopiśmie "Odra". W Polsce jest to obowiązkowa lektura szkolna dla szkół średnich. II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). 
 Abrasza Blum, właściwie Abraham Blum (ur. 1905 w Wilnie, zm. w maju 1943 w Warszawie) – polski działacz socjalistyczny żydowskiego pochodzenia, członek kierownictwa podziemnego Bundu w getcie warszawskim, uczestnik powstania na terenie getta. BiografiaBył uczniem reformowanego chederu i żydowskiego gimnazjum w Wilnie, następnie został absolwentem inżynierii jednej z belgijskich politechnik. W 1929 zamieszkał w Warszawie. Przez pewien okres związany z komunistyczną organizacją młodzieżową, a następnie członek żydowskiej partii robotniczej - Bund. Od 1930 zasiadał w kierownictwie Cukunftu. Zajmował się tworzeniem świeckich szkół żydowskich finansowanych przez Bund. Polacy – zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, poza granicami Polski tworzący zbiorowości polonijne.
Bund (w jęz. jidysz בונד - Związek); pełna nazwa - אַלגעמיינער ייִדישער אַרבעטערסבונד אין ליטע, פּוילן און רוסלאַנד (Algemejner Jidiszer Arbetersbund in Lite, Pojln un Rusland) - Powszechny Żydowski Związek Robotniczy na Litwie, w Polsce i Rosji; ros. Всеобщий еврейский рабочий союз в Литве, Польше и России) – lewicowa, antysyjonistyczna partia żydowska działająca w kilku państwach europejskich w okresie od lat 90. XIX wieku do drugiej połowy lat 40. XX wieku. Organizacyjne pozostałości po tym ugrupowaniu wciąż prowadzą działalność w USA, Kanadzie, Australii i Wielkiej Brytanii. Członek Bundu w języku jidysz nazywany był bundist (bundistn w liczbie mnogiej). Po wybuchu II wojny światowej przebywał w getcie warszawskim, a od końca listopada 1942 był przedstawicielem Bundu w Komisji Koordynacyjnej Żydowskiego Komitetu Narodowego i Bundu. Najprawdopodobniej był jednym z dwóch reprezentantów Bundu podczas konferencji z Blokiem Antyfaszystowskim. Uznawany przez wielu działaczy lewicowych i bundowców np. Marka Edelmana, za jednego z głównych ideologów tego ruchu w getcie. W latach 1942-1943 pracował fabryce szczotek przy ulicy Franciszkańskiej. Był przedstawicielem Bundu w biurze politycznym Żydowskiej Organizacji Bojowej. Belgia, Królestwo Belgii (Koninkrijk België, Royaume de Belgique, Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach. Belgia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), ONZ oraz NATO.
Blok Antyfaszystowski – polska organizacja żydowska powstała w marcu 1942 r. w getcie warszawskim, stanowiąca porozumienie lewicowych syjonistów i komunistów. Inicjatorami powstania bloku byli: działacz PPR-u – Józef Lewartowski, Mordechaj Anielewicz i Josef Kapłan z Haszomer Hacair, Szachno Sagan z Poale Syjon Lewicy, Józef Sak ze środowiska syjonistów-socjalistów, oraz Icchak Cukierman i jego żona Cywia Lubetkin z Hechaluc i Dror. W skład bloku nie weszła żydowska partia robotnicza Bund, którą podczas konferencji negocjacyjnej reprezentowali Abrasza Blum i Maurycy Orzech, mieli oni według raportów Hersza Berlińskiego i Icchaka Cukiermana odrzucić propozycję przystąpienia do wspólnej organizacji, argumentując to oczekiwaniem na ruchy środowisk socjalistycznych. Uczestniczył w powstaniu w getcie warszawskim. Kanałami przedostał się na stronę aryjską, gdzie ukrywał się w mieszkaniu Władysławy Meed ps. Władka (po str. aryjskiej – Władysława Kowalska) przy ulicy Barokowej 2 w Warszawie. Wykryty przez dozorcę, który zamknął go w mieszkaniu i wezwał gestapo, próbował ucieczki przez okno po sznurze z pościeli, spadł z wysokości trzeciego pietra i połamał nogi. Przetrzymywany w budynku policji przy ulicy Daniłowiczowskiej, przesłuchiwany w Alei Szucha przez gestapo, został tam najprawdopodobniej zamordowany. Otwock (wymowa ?/i) – miasto i gmina w województwie mazowieckim, siedziba powiatu otwockiego, w Dolinie Środkowej Wisły. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa warszawskiego. Otwock wchodzi w skład aglomeracji warszawskiej, a od centrum stolicy oddalony jest o około 28 km.
Cmentarz żydowski w Warszawie – największy cmentarz żydowski w województwie mazowieckim, drugi największy w Polsce (po nowym cmentarzu w Łodzi) i jeden z największych na świecie, a znajdujące się tam nagrobki (macewy) stanowią jedne z najcenniejszych zabytków małej architektury Warszawy i Polski. Cmentarz zajmuje powierzchnię ok. 33,3 ha, znajduje się na nim około 200 tysięcy nagrobków i zlokalizowany jest na Powązkach w dzielnicy Wola obok cmentarzy innych wyznań. Żona Abraszy Bluma, Luba Blum-Bielicka była w getcie dyrektorką Szkoły Pielęgniarek. Wraz z synem przeżyła okupację, a po wojnie była kierowniczką Domu Dziecka w Otwocku, oraz od 1949 dyrektorką Szkoły Pielęgniarskiej nr 3 w Warszawie. Symboliczny grób Abraszy Bluma znajduje się w alei głównej cmentarza żydowskiego przy ulicy Okopowej w Warszawie (kwatera 12, rząd 4). Przypisy
BibliografiaŻydowska Szkoła Pielęgniarek - szkoła żydowska założona w 1940 roku przez Lubę Blum-Bielicką, znajdująca się na obszarze getta warszawskiego, w budynku przedwojennej Ubezpieczalni Społecznej przy ulicy Mariańskiej 1. Szkoła została zlikwidowana w 1942 roku.
Marek Edelman (jid. מאַרעק עדעלמאַן; data i miejsce urodzin nieznane, przyjęto 1 stycznia 1922 w Warszawie lub 1 stycznia 1919 w Homlu, zm. 2 października 2009 w Warszawie) – polski działacz polityczny i społeczny żydowskiego pochodzenia, lekarz kardiolog, jeden z przywódców powstania w getcie warszawskim, kawaler Orderu Orła Białego.
Czy wiesz że...? beta Żydowska Organizacja Bojowa (ŻOB Jidysz: ייִדישע קאַמף אָרגאַניזאַציע) – konspiracyjna organizacja zbrojnego oporu Żydów polskich w trakcie Holocaustu, największa i najbardziej znana spośród formacji żydowskiego ruchu oporu podczas II wojny światowej.
Cukunft (צוקונפֿט, w jidysz Przyszłość), właśc. - Związek Młodzieży Cukunft był lewicową żydowską organizacją młodzieżową Bundu. Został założony w 1910 roku, a w 1916 roku otrzymał oficjalnie nazwę Jugent Bund Cukunft. Organem prasowym organizacji był Jugent Veker. Cukunft wziął udział w powstaniu w getcie warszawskim w ramach Żydowskiej Organizacji Bojowej.
Wydawnictwo Naukowe PWN SA – polskie wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Jednostka dominująca grupy kapitałowej, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
Luba Blum-Bielicka (ur. 1905, zm. 1973) – polska pielęgniarka, instruktorka pielęgniarstwa społecznego i działaczka żydowskiego pochodzenia, żona działacza Bundu i powstańca w getcie warszawskim, Abraszy Bluma.
Inżynieria – działalność polegająca na projektowaniu, konstrukcji, modyfikacji i utrzymaniu efektywnych kosztowo rozwiązań dla praktycznych problemów, z wykorzystaniem wiedzy naukowej oraz technicznej. Działalność ta wymaga rozwiązywania problemów różnej natury oraz skali. Bardziej ogólnie, inżynieria zajmuje się też rozwojem technologii.
Maj – piąty miesiąc w roku, wg używanego w Polsce kalendarza gregoriańskiego, ma 31 dni. Nazwa miesiąca pochodzi od łacińskiej nazwy Maius (zobacz: kalendarz rzymski).
Judaizm postępowy (reformowany) powstał w XIX wieku w Niemczech. Zapoczątkowała go reforma liturgiczna Izraela Jacobsona w 1810 r., który wprowadził hymny w języku niemieckim, muzykę organową, krótsze modlitwy. Synagogi reformowane są określane jako "Tempel" (świątynia). Różni się on od tradycyjnego judaizmu rabinicznego przede wszystkim uznawaniem prawa żydowskiego za historyczne i podlegające reformom, pełnym równouprawnieniem kobiet w liturgii, wprowadzeniem dowolności przestrzegania restrykcyjnych przepisów koszerności i obchodzenia szabatu, ułatwiając funkcjonowanie Żydów w nowoczesnych społeczeństwach. Nurt ten nie wymaga także wiary w Boga, a jedynie chęci podtrzymywania tradycji żydowskiej. Nurt ten porzucił "nadzieję mesjanistyczną", uznając Żydów za grupę wyznaniową, a nie odrębny lud. Stąd jego zwolennicy określali się chętnie jako Niemcy (Francuzi, Amerykanie, Polacy) wyznania mojżeszowego. Od czasu Holocaustu judaizm reformowany akceptuje jednak Państwo Izrael i syjonizm. Istnieją jego różne, często skłócone ze sobą odmiany, które różnią się stopniem dowolności w interpretacji starych zasad obyczajowych. Żydzi reformowani przeprowadzają mniej uciążliwą procedurę konwersji (przejścia na judaizm), ale konwertyci nie są uznawani przez pozostałe odłamy judaizmu. Judaizm reformowany jest najliczniejszy w USA, gdzie większość Żydów jest związana z tym nurtem, w Izraelu natomiast - bardzo nieliczny i dopiero niedawno uzyskał pewną formę akceptacji państwowej. W Wielkiej Brytanii oprócz judaizmu reformowanego istnieje bardziej radykalny judaizm liberalny. Akceptuje się także homoseksualistów, także jako rabinów, oraz rabinki. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
