Agnoeci - Polski Serwis Naukowy

Agnoeci ('agnoici, zwani byli także ignorantami) – grupa wyznaniowa uznająca, że Bóg nie jest wszystkowiedzący i także musi się uczyć.

Nazwa wywodzi się z greckiego słowa agnoia, co znaczy niewiedza.

Tymi określeniami nazywano różne sekty. Pierwszą była jednak grupa uczniów Teofroniusza z Kapadocji (IV w.). Głosił on, że Bóg nie jest wszystkowiedzący i także musi się uczyć. Jego wiedza o przyszłości kończyła się tam, gdzie zaczynała się wolna wola człowieka. Znaczyło to, że Bóg jako nieskończenie mądry może przewidzieć co się stanie, jednak nie zna tego jako rzeczy dokonanej. Było to ewidentnym zaprzeczeniem nieskończonej wszechwiedzy Boga.

Unitarianizm, obok luteranizmu, kalwinizmu i anglikanizmu, był jednym z głównych nurtów reformacji. Jego nazwa pochodzi od łacińskich słów "unus", czyli jeden i "unitas", czyli jedność.

Łukasz Ewangelista – wierny towarzysz i współpracownik Pawła Apostoła, któremu towarzyszył w wielu podróżach misyjnych. Według tradycji wczesnochrześcijańskiej jest autorem trzeciej Ewangelii (pisanej na polecenie i wg wskazówek św. Pawła Apostoła), co potwierdzają Ireneusz (ok. 130–ok. 202), Orygenes (185–254), Dzieje Apostolskie oraz trzecia i piąta księga Nowego Testamentu.

Agnoetami nazywano również odłam eutychian, którego założycielem był w VI w., diakon Temistiusz z Aleksandrii. Twierdzili oni, że Jezus Chrystus nie miał pełnej wiedzy na temat tego co się miało wydarzyć, a co najważniejsze nie znał daty Sądu Ostatecznego. Co prawda dopuszczali możliwość, że znał ją jako Bóg, jednak będąc człowiekiem nie miał prawa jej znać. Z podobnymi poglądami obnosili się również nieliczni pustelnicy żyjący w okolicach Jerozolimy w Palestynie.

Ojcowie Kościoła (łac.) byli to pisarze i teologowie we wczesnym chrześcijaństwie, w epoce, która nastąpiła po Ojcach Apostolskich (Patres apostolici) aż do VIII wieku. Doktryna starożytnych i wczesnośredniowiecznych Ojców Kościoła, a także dział teologii zajmujący się ich nauczaniem, nazywa się patrystyką.

Ewangelia (z gr. εὐαγγέλιον, euangelion, dosł. dobra nowina) – w starożytności termin używany jako określenie nagrody dla osoby przynoszącej dobrą nowinę.

Swoje twierdzenia agnoeci opierali głównie na dwóch fragmentach z Pisma Świętego. Pierwszy z nich głosił: "Lecz o dniu owym lub godzinie nikt nie wie, ani aniołowie w niebie, ani Syn, tylko Ojciec" (Mk 13, 32). Na nim opierali się także wyznawcy socynianizmu, którzy zaprzeczali boskości Chrystusa. Drugi fragment pochodził z Ewangelii św. Łukasza (2, 52): "Jezus zaś czynił postępy w mądrości, w latach i w łasce u Boga i ludzi". Agnoeci uważali więc, że mądrość Jezusa była nabyta.

Sąd Ostateczny - w różnych religiach ujawnienie historycznych owoców ludzkiego postępowania na rzecz dobra lub zła następujące po paruzji. Po raz pierwszy idea sądu ostatecznego pojawiła się w religii staroegipskiej.

Jezus Chrystus (z , zdaniem historyków prawdopodobnie , zm. ok. 30–33 n.e. w Jerozolimie), Jezus z Nazaretu — centralna postać chrześcijaństwa. Według chrześcijan założyciel Kościoła, Syn Boży i Zbawiciel.

Wszystkim tym argumentom stanowczo sprzeciwiali się Ojcowie Kościoła, którzy twierdzili, że są one owocem dosłownej (literalnej) interpretacji cytowanych wersów, gdzie litera zabija ducha.

Zobacz w Wikiźródłach hasło Agnoeci w Encyklopedii kościelnej

Wszystkie cytowane fragmenty z Pisma Świętego pochodzą z: Biblia Jerozolimska; Poznań 2006; Wyd. Pallottinum; wydanie pierwsze

Bibliografia

Hervé Masson; Słownik herezji w kościele Katolickim; Katowice 1993; Wydawnictwo "Książnica"