Śmierć Alaryka
Litografia z 1895 roku

Alaryk I (ur. ok. 370, zm. 410) – od 395 król Wizygotów z rodu Baltów – pierwszy wódz plemion germańskich, który zdobył Rzym.

Alaryk i jego współplemieńcy walczyli jako "sprzymierzeńcy" w armii cesarza Teodozjusza I w walkach z uzurpatorem Eugeniuszem. Po śmierci Teodozjusza zbuntowani Wizygoci zerwali wcześniejsze porozumienie z Rzymem i obrali na swojego króla Alaryka pochodzącego z rodu Baltów. Wiosną 395 armia wizygocka pod wodzą Alaryka ruszyła przez Trację i Macedonię na Ateny, które zostały przez nich prawdopodobnie zdobyte i złupione. Wizygoci pomaszerowali na położone w południowo-zachodniej Grecji Elis, gdzie obóz wizygocki został otoczony przez wojska wodza rzymskiego Stylichona. Z niewiadomych przyczyn Stylichon pozwolił Wizygotom wycofać się.

Cesarz Cesarstwa Wschodniego Arkadiusz próbował przeciągnąć Alaryka na swoją stronę przez mianowanie go najwyższym zwierzchnikiem wojskowym w prowincji Illiricum. W 401 Alaryk przekroczył Alpy i przystąpił do oblężenia Mediolanu, w którym zamknął się cesarz Honoriusz. Przybyły z pomocą Stylichon stoczył z Wizygotami bitwę pod Polencją 6 kwietnia 402; po starciu tym Alaryk zobowiązał się opuścić granice Italii.

Wizygoci ponownie najechali Italię już w następnym roku i jeszcze raz zostali zatrzymani przez Stylichona, tym razem pod Weroną. W wyniku traktatu musieli wystawić zbrojny kontyngent armii pomocniczej; przydzielono im też ziemie nad rzeką Sawą. Alaryk na rozkaz cesarza najechał Ilirię Wschodnią, którą miał zdobyć dla Honoriusza – władcy Cesarstwa Zachodniego. Illiria nie została zdobyta, lecz Alaryk zażądał od Rzymu wypłacenia ogromnego odszkodowania za poniesione straty; odszkodowanie zostało przyznane przez senat. Zamordowanie Stylichona, poplecznika Alaryka, i antygermańskie pogromy w miastach Italii spowodowały ponowny najazd Wizygotów jesienią 408; Alaryk oblegał Rzym i wymusił na mieście ogromną kontrybucję (5 tys. funtów złota i 30 tys. funtów srebra). 24 sierpnia 410 Wizygoci zdobyli Rzym, który przez trzy dni łupili (jednak wbrew powszechnej opinii nie zniszczyli ani nie wyrządzili olbrzymich szkód miastu – głównie ze względu na fakt, że byli chrześcijanami). Alaryk na czele Wizygotów pomaszerował na południe Italii z zamiarem zaokrętowania swoich ludzi na statki i przewiezienia ich do Afryki. Trzydniowa burza w Cieśninie Mesyńskiej zniszczyła flotę.

Wizygoci udali się z powrotem na północ. Podczas drogi powrotnej pod koniec 410 Alaryk nieoczekiwanie zmarł. Według legendy pochowano go w korycie rzeki Busento, w pobliżu miasta Cosenza, a wraz z nim majątek jaki zdobył w Italii.