Alkazar w Madrycie - Polski Serwis Naukowy

Królewski Alkazar w Madrycie (hiszp. Real Alcázar de Madrid), zwany również Starym Alkazarem (El viejo Alcázar) – nieistniejący obecnie kompleks pałacowy w centrum Madrytu, oficjalna siedziba królewska i administracyjne centrum Imperium hiszpańskiego od czasów panowania Karola I do 24 grudnia 1734 r., kiedy to budowla spłonęła w wyniku pożaru. Obecnie na miejscu Alkazaru wznosi się Pałac Królewski w Madrycie.

Balkon - element architektoniczny budynku, stanowiący część składową lokalu (mieszkania), powiązany zazwyczaj z pomieszczeniem reprezentacyjnym. Jest to przestrzeń użykowa i rekreacyjna, stanowiąca połączenie wnętrza budynku (mieszkania) z zewnętrzem, będąca namiastką "zielonej izby" lub tarasu.
Portugalia była pierwszym na świecie państwem prowadzącym politykę kolonialną (od 1415) i ostatnim, które ją zakończyło (1999). Wraz z zakończeniem rekonkwisty w prowincjach Algarve i Alentejo, kraj ten kontynuował ekspansję chrześcijaństwa poprzez eksplorację wybrzeży Afryki. W połowie XVI wieku to niewielkie królestwo było niekwestionowanym liderem globalnego handlu.

Budowla ma duże znaczenie dla historii sztuki, gdyż obrazy nabywane w różnych krajach i zamawiane u różnych artystów do jej przyozdobienia należą do najwybitniejszych.

Historia

Widok fasady głównej Alkazaru w 1534, szkic Corneliusa Vermeyena

Fasada zachodnia Alkazaru, 1562. W dole widoczny pałac Casa de Campo

Fasada zachodnia Alkazaru, XVII w

Alkazar znajdował się w miejscu, gdzie w czasach przedarabskich znajdował się zamek madrycki (Castillo de Madrid) z czasów Wizygotów. Budynek ten istniał więc przed założeniem miasta Madryt w początkach 720 r. i ewoluował w czasach po konkwiście arabskiej. Jednakże właściwy Alkazar powstał dopiero pomiędzy 850 a 866, kiedy to na polecenie emira Muhammada ben Abd al Rahmmana wybudowano cytadelę (al-Mudaina) nazywaną al kasr al Mayrit.

Nowy Świat – określenie wprowadzone w okresie wielkich odkryć geograficznych dla nowo odkrytego lądu Ameryki. Jednocześnie znane (przez Europejczyków) od starożytności kontynenty Europy, Azji i Afryki zaczęto określać mianem Starego Świata.
Filip IV Habsburg (Felipe IV, ur. 8 kwietnia 1605 w Valladolid, zm. 17 września 1665 w Madrycie) - król Hiszpanii i Portugalii (jako Filip IV, Filipe IV). Syn Filipa III i Małgorzaty Habsburg, córki arcyksięcia Karola II Styryjskiego.

W 1083 Alfons VI zdobył zamek w Magerit (Mayrit) i włączył do swego dominium. Kolejni władcy Kastylii przyczynili się do rozwoju budowli zwanej z arabska alkazarem. Szczególnie zasłużyła się w tej materii dynastia Trastámara, której władcy włączyli zamek w system obronny Kastylii i uczynili jedną z ważniejszych fortec broniącej dostępu do zamku w Segowii. XVII-wieczne widoki zachodniej fasady Alkazaru ukazują pozostałości pierwotnej średniowiecznej architektury zachowane w czasie późniejszych przebudów. Charakterystyczne są zwłaszcza trzy półwieże zakończone spiczastymi dachami.

Luca Giordano (hiszp. Lucas Jordán; ur. 18 października 1634 w Neapolu, zm. 12 stycznia 1705 w Neapolu) – eklektyczny włoski malarz epoki baroku. Działał w wielu miejscach, był m.in. malarzem nadwornym króla Hiszpanii Karola II.
Veraicon (łac. icona vera) – w malarstwie rodzaj acheiropity. Przedstawia oblicze Chrystusa, którego twarz odbiła się na chuście św. Weroniki, gdy ocierała z potu Jego twarz w drodze na Golgotę.

W 1329 r. odbyło się w Alkazarze pierwsze zebranie Kortezów. Henryk III de Trastámara nakazał podwyższenie niektórych wież, a jego syn Jan II ufundował nową kaplicę i bogato zdobioną salę, którą zwano Bogatą Salą (Sala Rica). Zamek był jedną z ulubionych rezydencji Henryka IV, tutaj także przyszła na świat 28 lutego 1462 r. Joanna la Beltraneja. W późniejszych czasach Alkazar ucierpiał w czasie wojny w 1476 r. oraz ponownie w 1520 r. w czasie powstania Comuneros.

Wieża – w architekturze konstrukcja o wymiarach poprzecznych znacznie mniejszych od wysokości, pracująca jako wspornik utwierdzony w fundamencie, obciążony działaniem wiatru w kierunku poziomym oraz obciążeniem grawitacyjnym[1]. Wieże miały różne funkcje, szczególnie popularne były w architekturze średniowiecznej, przede wszystkim jako wieże obronne i kościelne – zarówno wolno stojące (kampanile, dzwonnice), jak i stanowiące część budynku kościoła. W średniowiecznym zamku występowała tzw. wieża ostatniej obrony (donżon).
Wielki Tydzień to w chrześcijaństwie uroczysty czas upamiętniający ostatnie dni Chrystusa, przygotowujący do największego święta chrześcijan, Zmartwychwstania Pańskiego. Szczególnym czasem w Wielkim Tygodniu jest Triduum Paschalne.

W początkach XVI w. rezydujący w pobliskim Toledo dwór królewski często zatrzymywał się w Madrycie w czasie podróży do Valladolid, Burgos, Segowii, czy leżących blisko Madrytu lasów El Pardo i Valsaín. W 1537 r. Karol I podjął decyzję o przebudowie istniejącego zamku. Zatrudnił w tym celu architektów Luisa de la Vega oraz Alonso de Covarrubias, którzy uczynili z Alkazaru renesansową rezydencję. Powstały dwa dziedzińce zwane dziedzińcem króla (patio del Rey) i dziedzińcem królowej (patio de la Reina), przedzielone pośrodku krużgankiem w którym umieszczono główną klatkę schodową (escalera principal). Oba dziedzińce otoczono krużgankami i ozdobiono granitem.

Henryk IV Bezsilny (hiszp. Enrique IV el Impotente, ur. 25 stycznia 1424 r. w Valladolid, zm. 11 grudnia 1474 r. w Madrycie) król Kastylii i Leónu w latach 1454-1474.
Leonardo da Vinci, właściwie Leonardo di ser Piero da Vinci ?/i (ur. 15 kwietnia 1452 r. w Anchiano niedaleko Vinci we Włoszech, zm. 2 maja 1519 r. w Clos Lucé we Francji) – włoski renesansowy malarz, architekt, filozof, muzyk, poeta, odkrywca, matematyk, mechanik, anatom, wynalazca, geolog.

Za panowania Filipa II kontynuowano przebudowę i adaptację Alkazaru na oficjalną siedzibę monarchy w nowej stolicy Hiszpanii. Przebudową kierował w latach 1561-1598 Gaspar de la Vega. Architekt ten połączył dwie kwadratowe wieże stanowiące dominantę architektoniczną głównej fasady Alkazaru za pomocą krytej galerii. Filip II mając w pamięci wspomnienie swej wizyty w Niderlandach, kazał Juanowi Bautiście de Toledo wybudować wieżę, która swym stylem nawiązywać będzie do budowli Flandrii. Wieża nazywana później Złotą (Torre Dorada) lub Wysoką (Torre Alta), powstała w zachodnim narożniku pałacu w stylu określanym jako flamandzki, choć jedyne co można określić jako flamandzkie w architekturze tej budowli był materiał z jakiego została zbudowana. W Hiszpanii powszechnie stosowano jako materiał budowlany kamień lub wprowadzoną przez arabów cegłę adobe wytwarzaną z jasnej gliny. Z tych też materiałów zbudowany był Alkazar, natomiast Złota Wieża powstała z ciemnej cegły wytwarzanej według receptury krajów północy. Również jej architektura była nowatorska, choć nawiązywała do strzelistych katedr Flandrii była rozwiązaniem hiszpańskim. Juan Bautista de Toledo przebudował także najstarsze partie budowli i niektóre sale oraz podwyższył galerie.

Fryderyk II Gonzaga, właściwie: Federico II Gonzaga (ur. 17 maja 1500 w Mantui, zm. 28 sierpnia 1540 w Marmirolo) – władca włoskiego miasta Mantua w latach 1519-1540 (najpierw jako markiz, potem książę), od 1536 także markiz Montferratu.
Wizygoci, Goci zachodni lub Terwingowie (dosł. "leśni ludzie") – lud germański, odłam Gotów. W IV wieku przyjęli arianizm (dzięki Biblii przetłumaczonej przez Wulfilę na język gocki).

W 1609 na polecenie króla Filipa III architekt Francisco de Mora rozpoczął przebudowę fasady głównej pałacu. Następnie kierownictwo prac przejął Juan Gómez de Mora (1610). Podjęto budowę rozległej fasady zabudowując przestrzeń pomiędzy dwoma kwadratowymi wieżami z XV w. i Złotą Wieżą z wieku XVI.

Infantka Małgorzata w Wielkiej Sali (Sala Grande) Alkazaru

Kolejna znaczniejsza przebudowa miała miejsce za panowania króla Filipa IV w 1636 r. Na polecenie króla architekt Juan Gómez de Mora przebudował wszystkie fasady z wyjątkiem zachodniej. Ujednolicono fasadę główną dodając wieżę we wschodnim narożniku pałacu, zamontowano granitowe gzymsy i balkony oraz żelazne balustrady. Za czasów Carlosa Nawiedzonego wieżę we wschodnim narożniku pałacu, symetryczną do Wieży Złotej i zwaną Wieżą Królowej (Torre de la Reina), nakryto spiczastym hełmem.

Augsburg to miasto na prawach powiatu w Niemczech, w Bawarii, na południu kraju. Leży nad rzeką Lech, na przedgórzu alpejskim na wysokości 489 m n.p.m.
Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.

W pełni ukształtowany Alkazar był budowlą na planie prostokąta z dwoma dziedzińcami – dziedzińcem króla oraz dziedzińcem królowej, przy czym ten ostatni był większy od pierwszego. Brama główna znajdowała się w fasadzie południowej. Pałac zbudowano głównie z miejscowych materiałów – cegieł z gliny pochodzącej z rzeki Manzanares oraz granitów z gór Guadarrama.

Pomona – nimfa etruska, włączona następnie do wierzeń rzymskich jako bogini sadów, ogrodów i drzew owocowych. Przypisywano jej liczne miłostki z bóstwami polnymi i leśnymi, m.in. z Sylwanem, Pikusem i Wertumnusem.
Madryt (hiszp. Madrid) – stolica i największe miasto Hiszpanii, położony w środkowej części kraju u podnóża Sierra de Guadarrama (Wyżyna Kastylijska) nad rzeką Manzanares.

W wigilię roku 1734, gdy dwór przebywał w Pałacu El Pardo, w Alkazarze wybuchł pożar. Pierwszymi którzy uczestniczyli w gaszeniu byli bracia z pobliskiego klasztoru San Gil. Uczyniono znaczny wysiłek dla ratowania cennego wyposażenia kaplicy królewskiej. Ratowano również cenne dzieła sztuki niezwykle licznie zgromadzone w pałacu. Na szczęście znaczna część bezcennych obrazów znajdowała się wówczas w pałacu Buen Retiro i innych rezydencjach królewskich.

Kwas karminowy (E120, karmina, koszenila) – dodatek żywnościowy, czerwony barwnik pozyskiwany z wysuszonych, zmielonych czerwców kaktusowych Dactylopius coccus, żyjących w Meksyku. Dawniej (od starożytności aż po XVI wiek) uzyskiwano go z pospolitych w Polsce czerwców polskich (Porphyrophora polonica).
Tabernakulum (łac. tabernaculum: namiot) – w chrześcijaństwie, głównie w kościołach katolickich mała, zamykana na klucz szafka, umieszczona najczęściej w tylnej części prezbiterium. Jest ono miejscem przechowywania kustodii z hostią – Przenajświętszego Sakramentu.

Wkrótce po tym jak pożar strawił niemal cały budynek, przystąpiono do odbudowy. Król Filip V Burbon, urodzony we Francji, w Wersalu, zapragnął budowli w stylu francuskim i nakazał wyburzenie ruin starego pałacu królewskiego.

Wnętrza

Stary Alkazar w Madrycie posiadał zarówno ciasne, pamiętające czasy średniowiecza i liczne przebudowy, zakamarki jak i olbrzymie paradne sale. Wyróżniały się wśród nich Salón de Espejos, Salón Dorado, Sala Grande, Pieza Ochavada, Galería del cuarto del príncipe, Capilla Real, Oratorio de la Reina, Galería del Cierzo i wiele innych.

Albrecht Dürer (ur. 21 maja 1471 w Norymberdze; zm. 6 kwietnia 1528 tamże) – niemiecki malarz i grafik, teoretyk sztuki, uważany jest za najwybitniejszego artystę niemieckiego renesansu. Również teoretyk wojskowy.
Kolumna – element architektoniczny pełniący rolę konstrukcyjną, dekoracyjną i symboliczną. Jej dolną część tworzy baza, środkową trzon, a wieńczy głowica. Wspiera się na niej belkowanie, a od czasów rzymskich także łuk.

Surowe niemal klasztorne wnętrza zdobiły cenne dzieła sztuki obrazy, rzeźby i bardzo liczna kolekcja tapiserii flamandzkich. Tapiserie z cyklu dzieje Apostolskie według kartonów Rafaela, wykonane w latach 1605-1629, oraz tapiserie z warsztatu Wilhelma Pannemakera, wykonane ok. 1550 r. i przedstawiające dzieje Wertumnusa i Pomony, zdobią dzisiaj nowy Pałac Królewski w Madrycie.

Oliver Cromwell (ur. 25 kwietnia 1599 w Huntingdon, Cambridgeshire, zm. 3 września 1658 w pałacu Whitehall w Londynie) – polityk angielski, główna postać angielskiej wojny domowej, lord protektor Anglii, Szkocji i Irlandii 1653–1658.
Maria Habsburżanka (niem. Maria von Österreich) (ur. 18 września 1505 w Brukseli, zm. 18 października 1558 w Cigales) - królewna kastylijska, księżniczka burgundzka, królowa czeska i węgierska, namiestniczka Niderlandów w latach 1531-1555.

Salón de Espejos

Portret królowej Marianny Austriaczki w Salón de Espejos

Salón de Espejos, czyli sala lustrzana wziął swą nazwę od dużych luster w bogatych złoconych ramach. Komnatę tę nazywano początkowo nowym salonem (Salón Nuevo) lub salonem popołudniowym (Salón de Mediodía). Wisiały tutaj niezwykle cenne obrazy z kolekcji królewskiej, jak chociażby zachowane w Prado:

Karol II (ur. 6 listopada 1661, zm. 1 listopada 1700) - król Hiszpanii w latach 1665 - 1700. Syn Filipa IV i jego drugiej żony (i siostrzenicy) Marianny Habsburg, córki cesarza Ferdynanda III Habsburga. Na jego cześć nazwano założone w 1666 r. w Belgii miasto Charleroi i w 1686 r. archipelag Karoliny w zachodniej części Oceanu Spokojnego
Marianna Habsburg, Marianna Austriacka zwana też Marią Anną (hiszp. Mariana de Austria), (ur. 23 grudnia 1634, w Wiedniu - zm. 1696), córka cesarza niemieckiego - Ferdynand III Habsburga i jego żony Marii Anny Hiszpańskiej. Królowa Hiszpanii.

Portret Karola V pod Mühlbergiem Tycjana

Ofiara Izaaka Domenichino

cykl Czterech Furii Tycjana (zachowały się dwa obrazy Tytios i Syzyf)

Achilles odkryty przez Odyseusza w domu Likomedesa, Rubensa i van Dycka itp.

W 1658 rozpoczęto prace nad przebudową sali pod kierunkiem Diego Velázqueza, który namalował kilka obrazów do Salón de Espejos. Wisiały tutaj cztery obrazy z serii mitologicznej jego autorstwa Apollo, Adonis i Wenus, Merkury i Argos oraz Amor i Psyche. Główny akcent dekoracyjny stanowiły jednak lwy z brązu (8) symbolizujące królestwo Leónu. Wykonali je wspólnie Mateo Bonarelli i Giuliano Finelli w 1651 r. Zakupione we Włoszech przez Velázqueza, zostały następnie umieszczone jako podstawy stołów-konsoli w sali lustrzanej. Widnieją one na wielu portretach Carlosa Nawiedzonego. Uratowane z pożaru zdobią obecnie podwyższenie tronu w sali tronowej Pałacu Królewskiego w Madrycie oraz stół w Muzeum Prado.

Holandia (nid. Nederland) – europejska część Królestwa Niderlandów (nid. Koninkrijk der Nederlanden), tworzonego także przez Arubę i Antyle Holenderskie. Holandia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), ONZ oraz NATO. Holandia jest monarchią konstytucyjną położoną w zachodniej części Europy nad Morzem Północnym, które oblewa ją od północy i zachodu. Graniczy na południu z Belgią oraz na wschodzie z Niemcami. Obecne granice wytyczono w roku 1839.
Filip V (ur. 19 grudnia 1683 w Wersalu, zm. 9 lipca 1746 w Madrycie) – król Hiszpanii z dynastii Burbonów panujący w latach 1700-1724 i 1724-1746 (w 1724 abdykował na rzecz swojego syna Ludwika I, po jego śmierci wrócił na tron).

Tytios, Tycjan

Syzyf, Tycjan

Portret Carlosa Nawiedzonego, Juan Carreño de Miranda

Portret króla Alfonsa XII w sali tronowej Pałacu Królewskiego

Salón Dorado

Salón Dorado, czyli Salon Złoty zwany również Salą komedii (Sala de Comedias), był miejscem zabaw. Tutaj odbywały się tańce, koncerty i inne fiesty. Ozdobiony był tapiseriami z kolekcji królewskiej.

Sala Grande

Cesarz Tytus Wespazjan, ryciana Aegidiusa Sadelera

Sala Grande była to obszerna galeria w południowo-zachodnim skrzydle pałacu, z której przechodziło się bezpośrednio do Pieza Ochavada i Galería del cuarto del príncipe. Służyła ona jako sala tronowa. Znaczniejszą dekorację sali stanowił wspaniały tron królewski oraz płótna Tycjana z tzw. serii Dwunastu Cezarów. Wszystkie one uległy zniszczeniu w pożarze Alkazaru w 1734 r., zaś cała seria znana jest obecnie ze sztychów autorstwa Sadelera. Obrazy te namalowane zostały pomiędzy 1537 a 1538 r. dla Fryderyka Gonzagi, księcia Mantui. Tam też (w Mantui) podziwiał je nadworny rytownik cesarza Rudolfa II Habsburga, Aegidius II Sadeler i wykonał według nich szkice, a następnie ryciny. W 1627-1628 kiedy po wygaśnięciu głównej linii rodu Gonzagów mantuańskich, wystawiono na aukcję ich wspaniałe zbiory sztuki, Dwunastu Cezarów zakupił król angielski Karol I. Natomiast, gdy w 1642 r. wybuchła rewolucja w Anglii i z rozkazu Cromwella zabito króla, jego kolekcja została sprzedana i w znacznej części zakupił ją król Hiszpanii, Filip IV. Wśród nabytych obrazów były również te z wyobrażeniem Dwunastu Cezarów.

Panny dworskie (Las Meninas) - obraz hiszpańskiego malarza okresu baroku Diego Velázqueza, namalowany w 1656 roku. Obecnie znajduje się w Muzeum Prado w Madrycie.
Tycjan, właśc. Tiziano Vecelli lub Vecellio (ur. ok. 1488-1490 w Pieve di Cadore, zm. 27 sierpnia 1576 w Wenecji) – włoski malarz, czołowy przedstawiciel szkoły weneckiej włoskiego malarstwa renesansowego. Uczeń Giovanniego Belliniego oraz Giorgionego.

Pieza Ochavada

Pieza Ochavada, czyli Pokój Oktagonalny zwany był tak od ośmiokątnego kształtu sali. Ozdobiono go białymi stiukami. W 1645 r. wkrótce po otrzymaniu stanowiska nadintendenta, malarz królewski Diego Velázquez został zarządcą konstrukcji Pokoju Oktagonalnego.

Pokój zdobiły liczne rzeźby w brązie m.in. alegorie Czterech Cnót (Roztropności, Sprawiedliwości, Umiarkowania, Męstwa) autorstwa Giovanniego Battisty Foggini, wykonane we Florencji i przywiezione do Hiszpanii przez Velázqueza, a także statuy Siedmiu Planet Jacques'a Jonghelincka z ok. 1570 r. Te ostatnie wykonane w Antwerpii, podarowane zostały przez kardynała-infanta Ferdynanda Habsburga, namiestnika Niderlandów, bratu królowi Filipowi IV specjalnie do dekoracji Pokoju Oktagonalnego (wszystkie wymienione rzeźby zdobią obecnie Salę tronową Pałacu Królewskiego w Madrycie). Wystrój komnaty można zobaczyć na Portrecie królowej Marianny Austriaczki w żałobie z 1666 r. autorstwa Juana Bautisty Martineza del Mazo.

Alonso Cano (ur. przed 19 marca 1601 w Grenadzie, zm. 3 września 1667 tamże) – hiszpański rzeźbiarz, malarz i architekt baroku, uznawany za jednego z najbardziej wszechstronnych artystów XVII wieku.
Burgos – miasto w północnej Hiszpanii, położone na skraju Mesety Iberyjskiej nad rzeką Arlanzón, w regionie Kastylia i León, ośrodek administracyjny prowincji Burgos. Z liczbą 178 966 mieszkańców jest 37. miastem Hiszpanii i drugim (po Valladolid) miastem regionu Kastylia i León pod względem ludności.

Galería del cuarto del príncipe

Las Meninas

Spasimo di Sicilia, Rafaela

Koronacja Matki Boskiej, Velázqueza

Galería del cuarto del príncipe, czyli galeria apartamentu księcia, nazywana również Galerią króla (Galería del Rey), należała do ciągu pokoi następcy tronu infanta Baltasara Carlosa. Wkrótce po tym jak królewicz zmarł niespodziewanie w 1646 r., salę tę przeznaczono na warsztat dla malarza nadwornego Diego Velázqueza, który umieścił tutaj scenę rozgrywającą się na obrazie Las Meninas. Na surowych, klasztornych z zamierzenia, ścianach wisiały obrazy np. kopie obrazów Rubensa Minerwa i Arachne oraz Jordaensa Apollo i Pan, autorstwa Juana Bautisty del Mazo (widoczne w tle Las Meninas).

Stiuk – mieszanina gipsu, wapienia i drobnego piasku lub pyłu marmurowego, łatwa do formowania, szybko twardniejąca. Często barwiona na różne kolory, nakładana na podłoże, gładzona i polerowana po wyschnięciu.
Karłowatość – niedobór wzrostu (wzrost poniżej 3 centyla odpowiednio dla wieku i płci) spowodowana np. zbyt małą ilością hormonu wzrostu w okresie wzrostu lub brakiem receptora dla tego hormonu w wątrobie.

Capilla Real

Capilla Real, czyli Kaplica królewska znajdowała się w samym centrum budowli tuż obok Wielkiej Klatki Schodowej (Gran Escalera). Zasadniczym elementem dekoracyjnym kaplicy były freski wykonane w roku 1699 przez Lucę Giordano (1634-1705). Freski te, przedstawiające Wielki Tydzień ze wspaniałym przedstawieniem Aniołów adorujących Veraicon, zostały zniszczone w czasie pożaru Alkazaru w 1734 r. Wisiał tutaj obraz autorstwa Rafaela – Droga krzyżowa, bardziej znany jako Spasimo di Sicilia (obecnie w Prado), zaś tabernakulum ozdobione kolorowymi kamieniami (pietra dura), wykonał Montini.

Przyprawa – składnik dodawany do potraw, zwykle w znikomych ilościach, dla polepszenia ich walorów smakowych, zapachowych i w rzadkich przypadkach (takich jak kurkuma czy szafran) wizualnych. W dalekiej przeszłości niektóre rośliny, które obecnie stosujemy jako przyprawy, były stosowane przez znachorów, czarowników i kapłanów. Służyły jako leki, afrodyzjaki, święte oleje, kadzidła itp.
Jan van Eyck (ur. ok. 1390 w Maaseik, zm. 9 lipca 1441 w Brugii) - malarz niderlandzki, brat Huberta van Eycka, przedstawiciel piętnastowiecznego realizmu niderlandzkiego.

Oratorio de la Reina

Oratorio de la Reina, czyli Oratorium królowej znajdujące się obok sypialni królowej we wschodnim skrzydle pałacu, zdobiło namalowane w 1605 r. płótno Ostatnia Wieczerza, autorstwa Bartolomeo Carducci (1560?-1608) (obecnie w Prado). Najważniejszym akcentem dekoracyjnym był jednak namalowany znacznie później obraz autorstwa Velázqueza Koronacja Matki Boskiej (również w Prado). Obraz ten powstał dla królowej Elżbiety Burbon w latach 1641-1644.

Poniższy podział ras ludzkich opiera się na XVIII-wiecznej koncepcji Blumenbacha. Podział ten wraz z wyróżnionymi antropologicznymi cechami ras budzi wiele zastrzeżeń.
Angielska wojna domowa, (rewolucja angielska lub wojna domowa w Anglii – ang. The English Civil War) – seria trzech wojen domowych oraz ciąg politycznych machinacji, które miały miejsce pomiędzy parlamentarzystami i rojalistami od 1642 do 1651. Parlamentarzyści buntowali się przeciwko królowi Karolowi I i Karolowi II. W tym czasie Oliver Cromwell zniósł ustrój monarchiczny.

Galería del Cierzo

Galería del Cierzo, czyli Galeria Cierzo (nazwa suchego i świeżego wiatru), zbudowana została w XVI w. na bazie odkrytej galerii kolumnowej którą następnie częściowo zabudowano. Architektami tej podłużnej konstrukcji usytuowanej przy północnej fasadzie Alkazaru byli Luís de la Vega i Alonso de Covarrubias. Mieściła się tutaj galeria dziwów natury (La galería de las rarezas de la naturaleza). Zdobiły ją portrety królewskich karłów i trefnisiów jak Pejerón, Antonisa Mora, el Loco Morata, Alonso Sancheza Coello, dwa portrety autorstwa Martína de Aguas, przedstawiające Murzyna i szaloną Catalinę la Portuguesa, a także portrety ulubionej karlicy króla Filipa II i infantki Izabeli Klary – Magdaleny Ruiz oraz olbrzymów Juana Biladon i Juana Núñeza.

Infant (tytuł męski), infantka, także infanta (tytuł kobiecy) (hiszp. i port. infante, z łac. infans "dziecko"), w Hiszpanii i Portugalii tytuł przysługujący dzieciom królewskim. Król mógł nadawać ten tytuł także dalszym członkom rodziny.
Annibale Carracci (ur. 3 listopada 1560 w Bolonii, zm. 15 lipca 1609 w Rzymie; również Anibale Caracci) - włoski malarz okresu baroku, najwybitniejszy z rodziny.

Przechowywano tu również odpowiednio spreparowane niezwykłe okazy zwierząt jak "un pájaro extrahordinario" (niezwykły ptak) oraz okazy reprezentujące różne zakątki globu (również zdeformowane), jak "bufano" (bawół) czarny bez rogów oraz niezwykłą kozę górską. Inwentarz z 1636 wymienia szczegółowo wszystkie zebrane przedmioty.

Antoon van Dyck, Anton van Dyck (ur. 22 marca 1599 w Antwerpii, zm. 9 grudnia 1641 w Londynie) – flamandzki malarz epoki późnego baroku, uczeń Rubensa.
Izabela Klara Eugenia Habsburg (ur. 12 sierpnia 1566 w Segowii, zm. 1 grudnia 1633 w Brukseli) – infantka hiszpańska i portugalska, arcyksiężna austriacka, namiestniczka i współwładczyni Niderlandów Hiszpańskich, najstarsza córka króla Hiszpanii i Portugalii Filipa II Habsburga i jego trzeciej żony, Elżbiety de Valois, córki króla Francji Henryka II.

Infantka Izabela z karlicą Magdaleną Ruiz, Alonso Sánchez Coello

Portret błazna Juana de Austria, Diego Velázquez

Portret błazna Cristóbala de Castañeda y Pernía, Diego Velázquez

Karlica Eugenia Martinez Vallejo, Juan Carreño de Miranda

Meksyk (Meksykańskie Stany Zjednoczone, hiszp. – México, Estados Unidos Mexicanos, Méjico, nah. Mēxihco) – kraj w Ameryce Północnej. Sąsiaduje ze: Stanami Zjednoczonymi (na północy); Oceanem Spokojnym (na zachodzie i południu); Zatoką Meksykańską i Morzem Karaibskim (na wschodzie); Gwatemalą i Belize (na południu i południowym wschodzie).
Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)