Alojzy Rafał Estreicher - Polski Serwis Naukowy

Alojzy Rafał Estreicher (ur. 21 czerwca 1786 w Krakowie - zm. 1 sierpnia 1852 w Krakowie), botanik i entomolog polski, profesor i rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Był synem malarza Dominika Oesterreichera, malarza i wykładowcy UJ, oraz Rozalii z Prakeschów. W 1802 rozpoczął studia na UJ, uwieńczone magisterium z chirurgii i położnictwa (1805), stopniem doktora medycyny (1807) oraz doktoratem filozofii (1811). Pracował jako adiunkt w katedrze weterynarii, a od 1809 w katedrze botaniki i zoologii. Był opiekunem gabinetu zoologicznego i Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu, później również profesorem; dwukrotnie pełnił funkcję dziekana Wydziału Filozoficznego, a w latach 1831-1833 rektora UJ. Przeszedł na emeryturę w 1843. Działał od 1815 w Towarzystwie Naukowym Krakowskim (był m.in. jego prezesem w l. 1831-1833), a także w innych towarzystwach naukowych i ogrodniczych, również zagranicznych (Anglia, Belgia, Holandia, Czechy); od 1826 pełnił mandat senatora Rzeczypospolitej Krakowskiej.

Julian Antoni Dunajewski (ur. 4 czerwca 1821 w Stanisławowie, zm. 9 listopada 1907 w Krakowie) – ekonomista polski, profesor i rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, działacz państwowy.

Karol Józef Teofil Estreicher, pseud. J. Krupski (ur. 22 listopada 1827 w Krakowie, zm. 30 września 1908 w Krakowie) – polski historyk literatury i teatru, krytyk literacki, bibliograf, wieloletni dyrektor Biblioteki Jagiellońskiej, nazywany "ojcem bibliografii polskiej".

Położył wielkie zasługi dla rozwoju Ogrodu Botanicznego UJ. Doprowadził do poszerzenia terenu ogrodu, budowy nowego pawilonu i szklarni; wzbogacił zbiory zielnikowe. Z gabinetu historii naturalnej wydzielił zbiory zoologiczne, zgromadził bogatą kolekcję chrząszczy (ponad 31 tysięcy okazów - był odkrywcą gatunku Carabus Estreicheri).

Dominik Oesterreicher (ur. przed 2 sierpnia 1750 w Igławie, zm. 12 marca 1809 w Krakowie), malarz, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, protoplasta krakowskiego rodu Estreicherów.

Profesor (z łac. professor) – tytuł naukowy nadawany samodzielnym pracownikom naukowym lub tytuł zwyczajowy honorowy nadawany nauczycielom szkolnictwa podstawowego, gimnazjalnego oraz ponadgimnazjalnego, a także stanowisko nauczycieli akademickich.

Z małżeństwa z Antoniną z Rozbierskich (ur. 1798, córką prawnika i profesora Uniwersytetu Lwowskiego Antoniego Rozbierskiego) miał m.in. syna Karola, wieloletniego dyrektora Biblioteki Jagiellońskiej, uważanego za twórcę bibliografii polskiej. Córka Alojzego Maria wyszła za mąż za Juliana Dunajewskiego.

Botanika (biologia roślin) (gr. botanē = zieleń, owoc, roślina) – dział biologii zajmujący się roślinami. Obejmuje całokształt wiedzy o świecie roślin i związanych z nimi zjawiskach. Szeroki zakres problematyki jest przyczyną wyodrębniania licznych, w różnym stopniu samodzielnych działów, wymagających stosowania swoistych metod i technik badawczych.

Chrząszcze (Coleoptera syn. tęgopokrywe) – jeden z najliczniejszych rzędów owadów. Obejmuje ok. 400 tys. znanych gatunków (w Polsce ok. 7 tys.). Szacuje się, że liczba nieopisanych gatunków może sięgać kilku milionów. Chrząszcze to zwierzęta kosmopolityczne, zamieszkujące najrozmaitsze środowiska i klimaty. Mogą być roślinożerne, drapieżne, padlinożerne, wszystkożerne, mogą zamieszkiwać zarówno ląd jak i wody słodkie.

Literatura

Słownik biologów polskich (pod redakcją Stanisława Feliksiaka), Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1987

K. Grzybowska, Estreicherowie. Kronika rodzinna, Kraków 1999.

Encyklopedia Krakowa, Warszawa – Kraków 2000, s. 192.

Przypisy

Piotr Köhler: Botanika w Towarzystwie Naukowym Krakowskim, Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Umiejętności (1815-1952).. Kraków 2002.