Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku RSS RSS
  auto?
Dodaj do: 
Dodaj link do serwisu Facebook   Dodaj link do opisu GG  Dodaj link do serwisu Wykop   Dodaj link do serwisu Google   Dodaj link do serwisu Twitter  Dodaj link do serwisu Wyczaj.to   Dodaj link do serwisu Gwar   Dodaj link do serwisu Delicious  Dodaj link do serwisu Digg   Dodaj link do serwisu Furl   Dodaj link do serwisu Magnolia  Dodaj link do serwisu Reddit   Dodaj link do serwisu Simpy   Dodaj link do serwisu Slashdot  Dodaj link do serwisu Technorati   Dodaj link do serwisu YahooMyWeb
Warto przeczytać:
 
Akademia Tatry rozpoczyna działalność
Podniesienie świadomość przyrodniczej ludzi, którzy zawodowo związani są z Tatrami, oraz edukację dzieci i młodzieży ma na celu Akademia Tatry - nowy projekt Tatrzańskiego Parku Narodowego. Cykl szkoleń rozpocznie się pod koniec sierpnia...
 
Druga europejska konferencja nt. nowotworów płuc, Genewa, Szwajcaria
W dniach od 28 kwietnia do 1 maja w Genewie, Szwajcaria, odbędzie się druga europejska konferencja nt. nowotworów płuc. Spotkanie będzie poświęcone rzeczywistym sytuacjom klinicznym i związaną z nimi potrzebą współpracy interdyscyplinarnej na rzecz leczenia nowotwor...
 
Czysta technologia - europejska giełda partnerstw, Genewa, Szwajcaria
W dniach 1-2 czerwca 2010 r. w Genewie, Szwajcaria, odbędzie się wydarzenie pt. "Czysta technologia - europejska giełda partnerstw" (Meet4Cleantech). Wydarzenie zapewni uczestnikom możliwości rozwoju swojej działalności, stymulowania pomysłów innowacyjnych i uruchomi...
 
Insygnia Rzeczypospolitej na zamku w Starej Lubowni
Replika polskich klejnotów koronacyjnych jest od 3 lipca na stałe prezentowana w muzeum zamku w Starej Lubowni na Słowacji. Insygnia władzy Polskich królów były ukryte na zamku Lubownia podczas Potopu szwedzkiego w latach 1655-1661.Replika polskich kl...
 
Druga międzynarodowa konferencja nt. zgłębiania nauki o usługach, Genewa, Szwajcaria
W dniach 16-18 lutego 2011 r. w Genewie, Szwajcaria, odbędzie się druga, międzynarodowa konferencja nt. zgłębiania nauki o usługach. Nauka o usługach to interdyscyplinarne podejście do analizowania, projektowania i wdrażania modeli usługowych. Są to złożone organizacje, w których o...

Reklama:


Alpinizm

Czy wiesz że...?
Wspinaczka górskawielowyciągowa wspinaczka uprawiana w terenie górskim. Długie podejścia i zejścia, istnienie zagrożeń obiektywnych to cechy wyróżniające wspinaczkę górską. Do jej szczególnych przypadków należy taternictwo i często traktowany synonimicznie alpinizm.

Mont Blanc (wł. Monte Bianco, pl. Biała Góra, 4810,45 m n.p.m.) – najwyższy szczyt Alp i Europy, potocznie nazywany Dachem Europy (niektórzy, w tym alpiniści zdobywający Koronę Ziemi, przyjmując inne granice Europy niż Międzynarodowa Unia Geograficzna, uważają Elbrus za szczyt europejski i tym samym najwyższy w Europie). Główny wierzchołek znajduje się na terytorium Francji w regionie Haute-Savoie i w granicach administracyjnych miasta Saint-Gervais-les-Bains. Granica francusko-włoska przebiega przez pobliski, boczny wierzchołek Mont Blanc de Courmayeur (wł. Monte Bianco di Courmayeur) (4748 m n.p.m.).

Alpy (fr. Alpes, niem. Alpen, wł. Alpi, słoweń. Alpe) – najwyższy łańcuch górski Europy, ciągnący się łukiem od wybrzeża Morza Śródziemnego po dolinę Dunaju w okolicach Wiednia. Łańcuch ma długość około 1200 km, szerokość od 150 do 250 km i zajmuje powierzchnię około 220 tys. km².
Alpy widziane z Aiguille du Midi (3842 m) – masyw Mont Blanc.
Alpiniści schodzący z Aiguille du Midi

Alpinizm posiada dwa albo trzy znaczenia, szersze i węższe.

1A. W sensie najbardziej dosłownym alpinizm to każda wspinaczka górska uprawiana w Alpach.

1B. W sensie potocznym alpinizm to każda wspinaczka górska (inaczej wspinaczka wysokogórska) uprawiana w górach wysokich (o rzeźbie alpejskiej), ale nie tylko w samych Alpach.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polskapaństwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Język hiszpańskijęzyk należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich. Współczesne standardy literackie (z Hiszpanii i Ameryki hiszpańskojęzycznej) wywodzą się ze średniowiecznego języka kastylijskiego. Jeszcze dziś język hiszpański bywa nazywany kastylijskim, dla odróżnienia go od innych języków używanych w Hiszpanii (zob. niżej).

2. Natomiast według polskich ustawodawców alpinizm jest jeszcze szerszą dziedziną sportu, obejmującą w zasadzie każdy rodzaj wspinaczki wymagający pewnego przygotowania specjalistycznego (i na ogół specjalistycznego ekwipunku):

  • wspinaczkę sportową,
  • wspinaczkę wysokogórską,
  • alpinizm jaskiniowy
  • narciarstwo wysokogórskie.
  • W kilku językach występują odpowiedniki określeń „chodzący po górach”, „chodzenie po górach” (niemieckie Bergsteiger, czeskie i słowackie horolezec, horolezectvo/~ctví) lub zbliżone angielskie mountaineer czy hiszpańskie montañismo. Również szerokie znaczeniowo, choć związane z konkretnym masywem Tatr jest polskie taternik i taternictwo, które nosiło kiedyś w naszym języku charakter bardziej uniwersalny, ale zostało w owym najszerszym znaczeniu zdominowane przez słowo alpinizm. Dziś określenie alpinizm i alpinista jest powszechnie zrozumiałe w świecie (choć należy pamiętać, że w krajach anglosaskich jest jednak silniej związane z Alpami, więc poprawne tłumaczenie polskich słów alpinizm, alpinista na angielski w przypadku owego szerszego kontekstu powinno być na ogół mountaineering, mountaineer, a dopiero w szczególnym kontekście na alpinism, alpinist).

    Wspinaczka lodowa - sport ekstremalny uprawiany w warunkach zimowych na pionowych (i nie tylko) ścianach pokrytych lodem, lodospadach (zamarzniętych wodospadach) i różnych formacjach sopli.

    Skały są to duże skupiska minerałów jednorodnych lub różnorodnych. Ze względu na sposób powstania wyróżnia się skały magmowe, osadowe i przeobrażone (metamorficzne)

    Ze względu na to, że Alpy obfitują w niemal każdy rodzaj formacji skalnych i lodowych, oraz na to, że większość technik wspinaczkowych została zapoczątkowana w Alpach, termin alpinizm w jęz. polskim rozszerzył swe znaczenie na wszystkie rodzaje wspinaczki górskiej, niezależnie od tego jak i gdzie się ją uprawia – i choć po II wojnie światowej rywalizowal w tym ogólniejszym znaczeniu z terminem taternictwo, to tę rywalizację wygrał. (Natomiast inne terminy urobione od konkretnych łańcuchów górskich, takie jak andynizm, himalaizm, a nawet pireneizm, dotyczą wspinaczki ograniczonej geograficznie do konkretnych rejonów.)

    Alpinista – człowiek uprawiający alpinizm, czyli wspinaczkę górską uprawianą w Alpach. W szerszym znaczeniu termin ten określa osoby, które zajmują się wspinaczkę górską prowadzoną poza wyznaczonymi szlakami turystycznymi.

    Horace-Bénédict de Saussure (ur. 17 lutego 1740 w Conches w gminie Chêne-Bougeries w kantonie Genewa – zm. 22 stycznia 1799 w Genewie)szwajcarski arystokrata, paleontolog, fizyk, geolog i botanik. Powszechnie uznawany za jednego z najwybitniejszych przyrodników XVIII w. i za inicjatora alpinizmu.

    Stąd np. nazwa organizacji, zrzeszającej większość klubów wysokogórskich (czyli klubów wspinaczkowych) w Polsce, brzmi Polski Związek Alpinizmu.

    Powszechnie uznaje się, iż inicjatorem alpinizmu w sensie dosłownym (1A), rozumianego jako poznawanie i zdobywanie Alp metodami wspinaczkowymi, był w II. połowie XVIII w. szwajcarski przyrodnik z Genewy Horacy-Benedykt de Saussure.

    Zobacz też

  • wspinaczka
  • wspinaczka górska
  • wspinaczka skalna
  • wspinaczka lodowa
  • himalaizm
  • taternictwo
  • styl alpejski
  • speleologia
  • Przypisy

    1. *pod redakcją Macieja Popki: Alpinizm. Warszawa: Wydawnictwo Sport I Turystyka, 1974. 

    Bibliografia

  • Craig Luebben: Wspinaczka w skale. tłumaczenie: Tomasz Kliś. Łódź: "Galaktyka", 2006. ISBN 83-89896-51-6. 
  • Allen Fyffe, Iain Peter: Podręcznik wspinaczki. Łódź: "Galaktyka", 2003. ISBN 83-87914-09-6. 
  • Wikicytaty
    Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
    na temat alpinizmu
    Commons in image icon.svg

    Sport – według nauki o wychowaniu fizycznym: rozmaite formy aktywności fizycznej i umysłowej, podejmowane dla przyjemności lub współzawodnictwa. Od "zwykłej rekreacji" ma go różnić przestrzeganie szeregu reguł obowiązujących w danej dyscyplinie.

    Taternictwowspinaczka uprawiana w Tatrach. Niegdyś termin ten oznaczał każdą działalność w Tatrach polegającą na wchodzeniu na ich szczyty. Obecnie obejmuje on wyłącznie wspinaczkę górską, prowadzoną poza wyznaczonymi szlakami turystycznymi. Termin powstał w podobny sposób jak alpinizm (który dziś często jest równoznaczny ze wspinaczką górską), himalaizm czy andynizm.





    Czy wiesz że...? beta

    Styl alpejski, nazywany tez slangowo stylem "na lekko" – taktyka stosowana przy zdobywaniu wysokich gór (zazwyczaj powyżej 4 tysięcy metrów, na które nie da się wejść i zejść w ciągu jednego dnia od punktu startu), przede wszystkim w himalaizmie.
    Speleologia – nauka o jaskiniach. Przedmiotem zainteresowania speleologii są m.in.: geneza i rozwój jaskiń, cechy środowiska przyrodniczego jaskiń (mikroklimat, stosunki wodne, przyroda ożywiona – flora i fauna, itp.), problemy ochrony i in. Jaskinie są również obiektem zainteresowania innych nauk, m.in.: geologii, hydrogeologii, paleontologii, archeologii, turyzmu. Mianem speleologii często określa się inne formy aktywności ludzkiej w jaskiniach, zwłaszcza o charakterze eksploracyjnym czy sportowym, np. alpinizm podziemny.
    Polski Związek Alpinizmu (PZA) – organizacja skupiająca kluby górskie i wspinaczkowe w Polsce. Ma ona strukturę federacji (jej członkami są tylko kluby).
    Taternik, taterniczkaczłowiek uprawiający taternictwo, czyli wspinaczkę górską uprawianą w Tatrach. Dawniej taternikami nazywano turystów udających się na wycieczki w Tatry, obecnie terminem tym określa się osoby, które zajmują się wyłącznie zaawansowaną wspinaczkę górską. Termin nie ma odpowiednika w innych językach: słowackim, węgierskim ani niemieckim.
    Język niemieckijęzyk z grupy zachodniej rodziny języków germańskich. W rzeczywistości stanowi on grupę kilku języków zachodniogermańskich, które często są określane jako języki niemieckie; standardowy język niemiecki (Standard Hochdeutsch) oparty jest na Biblii Marcina Lutra, która z kolei opiera się na języku mówionym w Górnej Saksonii i Turyngii.
    Craig Luebben wspinacz, fotograf i przewodnik wysokogórski z Colorado (USA), autor podręczników wspinaczki, redaktor magazynów górskich, wynalazca sprzętu wspinaczkowego.
    Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania

    Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne.
    Nie mogą być traktowane jako porady.