Na mapach: 31°38′24″N 74°51′36″E / 31.64, 74.86

Amritsar (pendż. Sadzawka Nektaru Nieśmiertelności) - miasto w północno-zachodnich Indiach, w stanie Pendżab, w pobliżu granicy z Pakistanem. Około 1 mln mieszkańców. W mieście tym znajduje się najważniejszy obiekt kultu Sikhów - Złota Świątynia zwana Darbar Sahib (Dwór Pana) lub Harmandir (Świątynia Boża), w której przechowywany jest oryginał świętej księgi Sikhów.

Amritsar dla sikhów jest niczym Mekka dla muzułmanów czy Watykan dla katolików. Miasto zostało założone przez Rama Dasa - czwartego guru sikhów w 1577 r. i stało się głównym celem sikhijskich pielgrzymek. Jego syn i następca Ardźan wzniósł świątynię na wyspie pośrodku Ambit Sarovar - „jeziora boskiego nektaru” zwanego też Jeziorem Nieśmiertelności, a wewnątrz umieścił świętą księgę sikhów – Granth Sahib. Jest ona do dnia dzisiejszego odczytywana bez przerwy w dzień i w nocy przez zmieniających się co dwie godziny kapłanów. W 1803 roku świątynia pokryta została cienką, pozłacaną blachą ofiarowaną w darze przez maharadżę Randzitha Singha. Z Harmandirem wiąże się jeden z najsmutniejszych epizodów historii Indii. Na początku lat 80. XX w. bardzo silne zaczęły być dążenia niepodległościowe przejawiane przez część separatystycznych sikhów. W 1983 roku obrali sobie oni Złotą Świątynię za swoją fortecę i szerzyli z niej terror wobec wszystkich swoich przeciwników. W przeciągu niespełna dwóch lat zginęło 410 osób i wiele zostało rannych. Na taki obrót spraw rząd Indiry Gandhi nie mógł pozostać obojętnym i w dniach 5-7 czerwca 1984 roku przeprowadzono szturm świątyni zwany Operacją Niebieskiej Gwiazdy. Społeczność sikhijska uznała to za zhańbienie świątyni (mimo że wojsko miało zakaz strzelania w kierunku głównego sanktuarium) i w odwecie 31 października 1984 dwaj sikhijscy ochroniarze zastrzelili panią premier. Drugie pamiętne miejsce w Amritsarze to park Jallianwala Bagh, gdzie 13 kwietnia 1919 roku brytyjskie wojsko otworzyło ogień do nieuzbrojonych demonstrantów zabijając blisko 300 i raniąc 2700 osób. Wydarzenia te upamiętnia „Galeria Męczeństwa” oraz tablica pamiątkowa przy wejściu do parku.

Źródło

Bractwo Przygody Almanak (pol.).