|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Ostatnie sześć miesięcy upłynęło pod znakiem dobrej passy polskich archeologów prowadzących badania w kraju i za granicą. Oprócz spektakularnych odkryć podsumowano kilka dużych, wieloletnich projektów badawczych. Do najistotniejszych wydarzeń polskiej archeolo... Archeolodzy z brytyjskiego Uniwersytetu Nottingham oraz greckiego Ephorate of Underwater Antiquities Ministerstwa Kultury wykorzystują sprzęt cyfrowy do rozwiązania zagadki starożytnego greckiego miasteczka Pavlopetri, które jest uzna... Grobowiec z IV tysiąclecia przed naszą erą wkopany w starszy obiekt - z przełomu VI i V tysiąclecia - odkryli w Tominach (Świętokrzyskie) archeolodzy z Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie. Odkopane szczątki kostne spoczywały na podłożu k... Archeolodzy odkryli na wschodnim wybrzeżu Tunezji starożytny rzymski cmentarz, będący pierwszym znaleziskiem tego typu w krajach Afryki Północnej - informuje włoski serwis internetowy La Gazzetta del Mezzogiorno. Cmentarz odkryto w pobliżu pozostałości staroż... W toku nowych badań finansowanych ze środków unijnych paneuropejski zespół naukowców oznaczył wiele niebezpiecznych pestycydów stwarzających zagrożenie dla ekosystemów rzek, które zdaniem naukowców powinny zostać wciągnięte na listę środków chemicznych sklasyfikowanych jako stwarz...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Amurru - państwo w starożytnej Syrii Czy wiesz że...? Amoryci (sum. MAR.TU, akad. Amurru) - lud semicki, pokrewny Kananejczykom, który na przełomie III i II tysiąclecia pne opanował większość Mezopotamii i rozległe obszary Syrii. Spowodowali oni upadek sumero-akadyjskiego państwa III dynastii z Ur, tworząc na jego gruzach szereg zwalczających się państewek z których ostatecznie zwycięzcą okazał się być Babilon Hammurabiego. Amoryci przejęli kulturę sumero-akadyjska i stworzyli podstawy państw babilońskiego i asyryjskiego. Habiru (także Habiri, Khabiri, Hapiru, `Apiru, `Eperu) to starożytna nazwa grupy ludzi zamieszkujących rejon Syropalestyny, którzy nie posiadali własnego państwa. Byli przybyszami (zza Eufratu) i prowadzili głównie koczowniczy tryb życia, przez co można ich porównać do wędrownych Cyganów. Do grupy tej należeli głównie Huryci i Semici, zaś w starożytnych inskrypcjach występują jako włóczędzy i rabusie, zaciężni wojownicy, słudzy i niewolnicy oraz kupcy i handlarze. Z racji zbliżonego brzmienia oraz wspólnego źródłosłowu nazwy, podobnego stylu życia, a także relacjach o podboju Kanaanu w listach amarneńskich wielu uczonych uważa, że do grupy tej zaliczano także Hebrajczyków. Amurru – starożytne państwo amoryckie w północnej Syrii, położone na zachód od rzeki Orontes. Język hetycki (zw.również nesyckim) - jest najlepiej znanym z wymarłych języków z podrodziny anatolijskiej języków indoeuropejskich. Mówili nim Hetyci w Azji Mniejszej w II tysiącleciu p.n.e. Poświadczony już w staroasyryjskich tekstach klinowych z Kanesz (Nesa, XVIII–XVII w. p.n.e.) był głównym językiem dokumentów klinowych z Hattusa, stolicy państwa Hetytów.
Ludy Morza (egip. perasata) - termin wymyślony przez archeologa Gastona Maspero na określenie luźnej konfederacji plemion, które weszły na scenę historyczną w XIII w. p.n.e. Pierwszym władcą tego państwa był Abdi-Ašratu. Według listów z Amarna zdobył on władzę przy wsparciu habiru. Prowadził on ekspansję w kierunku zachodnim, jednak poniósł śmierć w walce z miastami fenickimi. Jego następca, Aziru, korzystając z rywalizacji pomiędzy Egiptem a Hetytami, przejął kontrolę nad centralną częścią wybrzeża fenickiego i szlakami handlowymi wiodącymi z Fenicji do Mezopotamii i Mitanni. Choć oficjalnie był wasalem Egiptu, sprzymierzył się z hetyckim władcą Suppiluliumą I. Ekspansja tych władców jest udokumentowana przez listy z Amarna. Dokumenty z Hattusa świadczą o tym, że również następcy Aziru byli sprzymierzeńcami Hetytów, np. król Tuppi-Tešup (het. Duppitesup) był sojusznikiem króla Mursilisa II. Państwo upadło w wyniku najazdu Ludów Morza. Suppiluliuma I,Suppilulimas I (? – ok. 1346 p.n.e.) król Hetytów od ok. 1380 p.n.e., syn Tudhaliji III, twórca hetyckiej potęgi wojskowej, prowadził zwycięskie wojny, zajął większą część Syrii wypierając Hurytów, pokonał państwo Mitanni, opanował Karkemisz – ważną twierdzę nad Eufratem.
Hattusa (w literaturze przedmiotu również Hattusas, Hattuşaş i Hattusza)) — stolica imperium hetyckiego. Obecnie stanowisko archeologiczne położone w pobliżu miasta Boğazkale w Anatolii, około 145 km od Ankary, w 1986 roku wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Przypisy
BibliografiaMitanni – starożytne państwo założone przez Hurytów w północnej Mezopotamii i północnej Syrii w II tysiącleciu p.n.e. ze stolicą w Waszuganni (dotąd nie zidentyfikowana).
Hetyci (biblijni חתי lub HTY) – lud posługujący się indoeuropejskim językiem hetyckim, który około XVII w. p.n.e. stworzył potężne państwo z centrum w Hattusa (dzisiejsze Boğazkale) w Anatolii. Potęga państwa opierała się na znakomicie, jak na owe czasy, uzbrojonej armii (broń z żelaza, zbroje, doskonałe rydwany bojowe). W okresie swojej największej świetności Hetyci kontrolowali Anatolię, północną Mezopotamię, Syrię i Palestynę. Państwo Hetytów upadło około 1200 p.n.e. prawdopodobnie pod naporem Ludów Morza, chociaż nieliczne hetyckie miasta-państwa w północnej Syrii przetrwały do roku 708 p.n.e.
Czy wiesz że...? beta Listy z Amarna - archiwum korespondencji dyplomatycznej nadsyłanej przez wasali i państwa niezależne z Palestyny, Syrii, Mezopotamii i Azji Mniejszej na dwór Echnatona i Tutanchamona.
Orontes (obecnie arab. Nahr al-Asi, tur. Asi) – rzeka przepływająca przez Liban, Syrię i Turcję. Długość – 540 km (niektóre źródła podają 400 km). Najważniejsze dopływy – Kara Su i Odi Meidani. Nad Orontesem leżą między innymi Hims, Hama i Antiochia Syryjska, a u ujścia - portowe miasto Samandağ. Rzeka nie jest żeglowna ani spławna.
Stanisław Andrzej Gądecki (ur. 19 października 1949 w Strzelnie) - polski duchowny katolicki, biblista, od 2002 arcybiskup metropolita poznański. Zawołanie biskupie - Czynem i prawdą.
Mezopotamia (gr.: Μεσοποταμία Mesopotamia – Międzyrzecze, nazwa przejęta z języka perskiego Miyanrudan i aramejskiego Beth-Nahrain) to starożytna kraina na Bliskim Wschodzie leżąca w dorzeczu rzek: Tygrysu i Eufratu. Na obszarze tym w starożytności rozwijał się szereg kultur, państw i imperiów, których twórcami były różne ludy (Sumerowie, Akadyjczycy, Asyryjczycy, Amoryci, Huryci, Kasyci, Chaldejczycy), kontynuujące jednak wspólne dziedzictwo kulturowe. Powszechnie uważa się, że właśnie na terenach Mezopotamii narodziła się pierwsza cywilizacja. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |