Paschalis III, właśc. Guido di Crema (ur. 1110 w Cremie, zm. 20 września 1168 w Rzymie) – włoski duchowny katolicki, kardynał, antypapież w latach 1164-1168.

Życiorys

Pochodził z miasta Crema w Lombardii z rodziny hrabiów Camisano. W 1144 roku papież Lucjusz II mianował go kardynałem-diakonem, a w 1145 papież Eugeniusz III nadał mu kościół tytularny S. Maria in Portico. W 1148 był legatem w Polsce w celu upomnienia się o prawa księcia Władysława II, pierworodnego syna Bolesława Krzywoustego, wygnanego przez młodszych przyrodnich braci. Guido rzucił wówczas klątwę na braci Władysława i ich stronników, nie zdołał jednak wyegzekwować przywrócenia go na tron. W następnych latach był jednym z liderów partii procesarskiej w kurii papieskiej. W 1154/55 wspólnie z kardynałami Ottaviano z S. Cecilia i Bernardem z S. Clemente był legatem w Niemczech w celu negocjowania nowego traktatu Stolicy Apostolskiej z cesarzem Fryderykiem I; traktat ten został faktycznie podpisany w Konstancji, jednak nie wszedł w życie, a już wkrótce papież Adrian IV popadł z cesarzem w konflikt i zawarł sojusz z sycylijskimi Normanami. Kardynał Guido wraz z grupą kilku innych kardynałów był przeciwnikiem tej zmiany polityki papiestwa, mimo to w marcu 1158 Adrian IV promował go do rangi kardynała-prezbitera S. Maria in Trastevere. Sygnował bulle papieskie między 18 czerwca 1144 a 23 maja 1159. W trakcie podwójnej elekcji w 1159 poparł wybór pro-cesarskiego kandydata Wiktora IV, i stał się jednym z jego najgorliwszych stronników. Sygnował bulle Wiktora IV między jesienią 1159 a 18 kwietnia 1164. Jako legat we Francji bezskutecznie usiłował nakłonić władców Francji i Anglii do poparcia antypapieża. Po śmierci Wiktora IV w Lukka (20 kwietnia 1164) został naznaczony na nowego antypapieża przez Rainalda z Dassel, arcybiskupa Kolonii i zatwierdzony przez "wiktoryńskich" kardynałów (22 kwietnia 1164). Przyjął imię Paschalis III. Sakrę biskupią przyjął od biskupa Henryka z Liège 26 kwietnia.

Nowy antypapież miał duże problemy ze zdobyciem uznania. Po śmierci Wiktora IV znaczna część niemieckiego episkopatu uznała Aleksandra III i była przeciwna kontynuowaniu schizmy. Również cesarz Fryderyk Barbarossa początkowo się wahał, ostatecznie jednak na synodzie w Würzburgu w maju 1165 uznał go i wymusił to samo na niemieckich i północnowłoskich biskupach; oporni byli pozbawiani urzędu. W rewanżu Paschalis w dniu 29 grudnia 1165 kanonizował w Akwizgranie Karola Wielkiego, na co nalegał Fryderyk. Wiadomo, że podczas kanonizacji byli obecni biskupi z Polski, co świadczy, że również Polska wspierała wówczas antypapieża. Poza Cesarstwem i Polską Paschalis miał jednak praktycznie zerowe poparcie, a i w samym Cesarstwie (zwł. w Bawarii i Lombardii) istniała dość silna opozycja przeciw niemu. W listopadzie 1165 Aleksander III powrócił do Rzymu, a antycesarski bunt w Lombardii doprowadził do wygnania prawie wszystkich biskupów wspierających Paschalisa i zastąpienia ich aleksandryjczykami. Dopiero zbrojna interwencja Fryderyka I we Włoszech w 1167 doprowadziła do częściowego spacyfikowania buntu i umożliwiła Paschalisowi zainstalowanie się w Rzymie. Tam 22 lipca 1167 został uroczyście intronizowany i koronowany, a 1 sierpnia koronował (powtórnie) Fryderyka I i jego żonę Beatrycze. Zmarł nieco ponad rok później w Rzymie, bez pojednania z Aleksandrem III.

Kardynałowie z nominacji antypapieża Paschalisa III

 Osobny artykuł: Kardynałowie z nominacji Antypapieża Paschalisa III.

Linki zewnętrzne

[1]

[2]

[3]

I.S.Robinson, The Papacy 1073-1198. Continuity and innovation, Cambridge University Press, 1990

Zobacz też