Apeniny Środkowe - Polski Serwis Naukowy

Gran Sasso

Majella

Apeniny Środkowe (wł. Appennino Centrale) – najbardziej rozległa część młodych gór fałdowych – Apeninów, rozciągają się mniej więcej od okolic Perugii i Tybru do okolic Neapolu. W północnej części (Góry Sabińskie) najwyższym szczytem jest Monte Vettore (2476 m). W południowej części Apeninów Środkowych można wyróżnić 3 równoległe mniejsze łańcuchy, zachodni (Góry Sabińskie) z kulminacją Monte Viglio (2156 m), centralny Monte Terminillo (2217 m) i Monte Velino (2486) oraz wschodni z najwyższym szczytem całych Apeninów Corno Grande (2912 m) i grupą Majella z (Monte Amaro 2793 m).

Góra – wypukła forma ukształtowania terenu o silnie urozmaiconej rzeźbie, wysokościach względnych w stosunku do najbliższych den dolinnych powyżej 300 m i dużym nachyleniu stoków. Ze względu na wysokości względne i stromość stoków wyróżnia się góry niskie, średnie i wysokie. Ze względu na sposób powstania wyróżnia się góry fałdowe, zrębowe i wulkaniczne.

Apeniny (wł. Appennini) – łańcuch górski we Włoszech, rozciągający się na długości 1350 km z północy na południe wzdłuż całego Półwyspu Apenińskiego i na szerokość od 40 do 200 km. Wyróżnia się Apeniny Północne (w tym Apenin Liguryjski i Toskański), Środkowe i Południowe.

Między łańcuchami zachodnim i centralnym leży równina Rieti, dolina Salto i jezioro Fucine. Między wschodnim i centralnym łańcuchem leżą doliny L'Aquila i Sulmona. Główne rzeki to Nera, z dopływami Velino i Salto, oraz Aniene. Zarówno Nera jak i Aniene zasilają Tyber.

Apeniny Środkowe przecięte są liniami kolejowymi z Rzymu do Castelammare Adriatico przez Avezzano i Sulmonę; linia z Orte do Terni przebiega przez dolinę Nery. W starożytności Via Salaria, Via Caecilia i Via Valeria-Claudia biegły tutaj z Rzymu do wybrzeża Adriatyku. Wulkaniczne wzgórza Rzymu oddzielone są od Apeninów rzeką Tyber.

Tyber (wł. Tevere, łac. Tiberis) – rzeka w środkowej części Włoch. Długość – 405 km (trzecia co do długości po Padzie i Adydze rzeka Włoch), powierzchnia zlewni – tys. km², główny dopływ – Nera (lewy).

Perugia, starożytna Peruzja – stolica Umbrii, rejonu administracyjnego środkowych Włoch. Miasto leży między Jeziorem Trazymeńskim a Tybrem, liczy około 150 000 mieszkańców.

Bibliografia

Encyklopedia Audiowizualna Britannica – Geografia I – ISBN 978-83-60563-07-6

G. de Lorenzo Studi di geologia nell'Appennino Meridionale Naples vol. VIII 1896

Sacco, F. (1893-1899). "L'Appennino settentrionale". Bollettino della Società geologica Italiana.