Aqif Pasza Biçaku - Polski Serwis Naukowy

Aqif Pasza Biçaku też jako: Aqif Pasza Elbasani - (ur. 1861 w Elbasanie, zm. 10 lutego 1926 w Elbasanie) - albański polityk i działacz niepodległościowy, syn Mahmuta Paszy Biçaku i Shefikat z d. Alizoti.

Pochodził z zamożnej rodziny właścicieli ziemskich. Ukończył wyższą szkołę wojskową w Stambule i podjął pracę w administracji osmańskiej. Po kongresie albańskich działaczy niepodległościowych w 1908 w Monastirze zajął się organizowaniem szkół albańskich. Należał do grona fundatorów pierwszej albańskiej szkoły kształcącej nauczycieli, utworzonej w Elbasanie. W 1910 wziął udział w powstaniu antyosmańskim. Był jednym z organizatorów kongresu albańskich działaczy niepodległościowych we Wlorze w listopadzie 1912, na którym proklamowano niepodległość Albanii. Kierujący pierwszym rządem albańskim Ismail Qemali powierzył mu stanowisko prefekta Elbasanu. W rządzie kierowanym przez Turhana Paszę Përmetiego sprawował urząd ministra spraw wewnętrznych. W 1915 po wkroczeniu wojsk czarnogórskich do Szkodry został internowany.

Zogu I, właśc. Ahmed ben Zogu, Ahmed bej Zogolli, Ahmed beg Zogu (ur. 8 października 1895, zm. 9 kwietnia 1961) – albański polityk, król Albanii w latach 1928-1939.

Internowanie - przymusowe umieszczanie w specjalnych obozach zazwyczaj osób biorących udział w wojnie - rozbrojonych oddziałów wojskowych, które przekroczyły granicę państwa neutralnego. Dotyczy osób cywilnych (obywateli państw prowadzących wojnę) oraz wojska.

W 1920 należał do grona organizatorów kongresu narodowego w Lushnji, który miał proklamować pełną niepodległość państwa albańskiego. W powołanej na kongresie Radzie Naczelnej (alb. Këshilli te Naltë), będącej kolegialną głową państwa, reprezentował wspólnotę sunnicką. 5 grudnia 1921 kierował zamachem stanu, skierowanym przeciwko rządowi Pandelego Evangjelego. W porozumieniu z Hasanem Prishtiną zastraszył urzędującego premiera, obalił legalny rząd i mianował Prishtinę premierem nowego gabinetu. Po kilku dniach rządów Prishtiny, Ahmed Zogu na czele wiernych mu oddziałów przywrócił porządek konstytucyjny. Aqif Pasza podał się do dymisji i wyjechał do Wiednia. Na emigracji próbował budować partię liberalną, opozycyjną wobec A. Zogu. Do Albanii powrócił w 1923. W wyborach parlamentarnych w styczniu 1924 zdobył mandat w okręgu Korcza. W 1925 ciężko zachorował i zaprzestał działalności politycznej.

Albania (Shqipëria, Republika Albanii – Republika e Shqipërise) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy z Grecją (282 km), Macedonią (151 km) oraz Kosowem (114 km) i Czarnogórą (173 km). Albania na zachodzie graniczy z morzem Adriatyckim i z morzem Jońskim na południowym zachodzie. Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km.

Albańska Deklaracja Niepodległości (alb. Deklarata e Pavarësisë) - dokument podpisany 28 listopada 1912 we Wlorze ogłaszający powstanie niepodległego państwa albańskiego.

W 2001 został uhonorowany tytułem Honorowego Obywatela Elbasanu. Jego imię nosi jeden z placów w centralnej części miasta.

W życiu prywatnym był żonaty (żona Ifet z d. Vrioni), miał syna Ibrahima (w 1944 ministra spraw wewnętrznych Albanii).

Bibliografia

Bardhosh Gaçe: Ata, qё shpallen pavarёsinё kombёtare. Tirana: 2002, s. 31-32. ISBN 99927-1-644-4. (alb.)

Kujtim Halili: Fjalor biografik ushtarak. Tirana: 2006. ISBN 99943-849-2-9. (alb.)

Miranda Vickers: The Albanians: a modern history. I.B.Tauris: 1999, s. 105. ISBN 97818-606-45-419.