Asysta to podanie do zawodnika z tej samej drużyny, po którym zostają zdobyte punkty lub jest zdobyta bramka (tzw. gol).

Termin asysta występuje w grach zespołowych, między innymi w koszykówce czy w hokeju, zazwyczaj w zdobytych bramkach (golach) lub koszach (punkty) z akcji. Nie występują natomiast w rzutach karnych, rożnych czy rzutach osobistych. W piłce nożnej pojęcie to pojawiło się niedawno. W przeciwieństwie do koszykówki, w piłce nożnej asysty nie są notowane, ani punktowane.

Asysta w koszykówce

Asysta jest to podanie piłki do partnera stwarzające mu możliwość bezpośredniego zdobycia punktów. Z jedną akcją „punktową” może być związana jedna asysta. Asystę można przyznać jedynie graczowi, który wykonuje ostatnie podanie przed akcją rzutową.

Najważniejszym elementem oceny asysty, jest ocena czy gracz atakujący w momencie otrzymania podania miał pozycję do zdobycia punktów i czy podjął działania zmierzające do ich zdobycia. Akcja rzutowa podjęta przez gracza ataku po podaniu może zawierać zwody lub kozły pod warunkiem, że nie jest to związane z tworzeniem nowej pozycji rzutowej i nie jest wywołane działaniami obrony. Jeżeli gracz otrzymując piłkę na pozycji rzutowej nie oddał rzutu, ale podjął inną akcję tworząc nową pozycję rzutową to asysta nie jest przyznawana, bowiem zdobyte punkty są wynikiem nowej akcji nie zaś podania.

Przy rzutach z dystansu decydująca jest ocena statystyka, czy rzut został oddany w wyniku otrzymania piłki na dobrej pozycji czy też z wyboru zawodnika. Ma to miejsce szczególnie w sytuacji upływającego czasu 24 sekund czy też silnej presji obrony uniemożliwiającej rzut z wolnej pozycji.

W przypadku, gdy akcja rzutowa podjęta po podaniu zakończona została faulem przyznanie asysty jest uzależnione od efektu wykonywanych rzutów wolnych. By móc zaliczyć asystę podającemu zawodnikowi faulowany gracz musi trafić przynajmniej jeden rzut wolny.

Uwaga:

1. Asystą nie jest przypadkowe dogranie piłki partnerowi – np. rzut, który minął obręcz lub przypadkowe zbicie piłki w walce na tablicy.
2. Nie przyznajemy asysty, jeżeli zawodnik ataku nie zdobywa punktów nawet, jeżeli punkty zdobyte są z ponowienia akcji po zbiórce.
3. Asystą jest ostatnie podanie do szybkiego ataku niezależnie od liczby wykonanych przez gracza atakującego kozłów, pod warunkiem, że nie musiał on mijać graczy obrony.
4. Jest asystą sytuacja, gdy gracz ataku otrzymuje piłkę na pozycji rzutowej, ale nieatakowany przez obronę robi kozioł i zdobywa punkty z pozycji bliżej kosza.
5. Jest asystą podanie do gracza w strefę podkoszową, po której wykonuje on obrót i zdobywa punkty o ile obrót nie służył minięciu gracza obrony.
6. Nie jest asystą podanie po którym gracz został sfaulowany i wykonuje rzuty wolne nie z powodu faulu przy rzucie, a jedynie dlatego, że zespół broniący przekroczył limit przewinień w danej części gry.

Najlepsi asystujący

Najlepszymi asystującymi są najczęściej zawodnicy grający na pozycjach rozgrywającego, choć wysokie pozycje w statystykach zajmują także skrzydłowi (np. Scottie Pippen, Larry Bird). W historii ligi NBA najlepszymi podającymi byli: John Stockton, Magic Johnson, Mark Jackson, Oscar Robertson, Isiah Thomas, Rod Strickland, Lenny Wilkens, Terry Porter, Tim Hardaway, a z obecnie grających: Jason Williams, Jason Kidd, Andre Miller, Steve Nash,Allen Iverson, Chauncey Billups, Chris Paul, Rajon Rondo .

Asysta w hokeju na lodzie

W hokeju na lodzie asysta przyznawana jest maksymalnie dwóm zawodnikom, którzy podali do zdobywcy gola. Nie ma znaczenia, czy strzał był oddany "z pierwszego krążka" czy po dłuższym prowadzeniu. Asystentem może być też bramkarz. Asysta nie jest przyznawana po odbiciu krążka od przeciwnika.