Aszur-dan II - Polski Serwis Naukowy

mapa państwa asyryjskiego za czasów Aszur-dana II (kolor czerwony)

Aszur-dan II (akad. Aššur-dān) – król Asyrii, syn i następca Tiglatpilesara II, według Asyryjskiej listy królów panować miał przez 23 lata (934-912 p.n.e.). Za jego panowania rozpoczął się długi proces wychodzenia Asyrii z okresu słabości co może symbolizować pewna inskrypcja króla. Pisze w niej o odbudowie "Bramy Rękodzielników" - najważniejszej bramy miejskiej w Aszur, zbudowanej przez wielkiego Tiglatpilesara I , która w chwili rozpoczęcia przez niego panowania była w ruinie. W czasie swego panowania przeprowadził wiele kampanii przeciwko Aramejczykom na zachód od Tygrysu w północnej Mezopotamii, których napór na Asyrię w tym czasie znacznie osłabł. Na ziemiach ponownie zdobytych król podobnie jak jego poprzednicy sprowadzał osadników:

Tiglatpilesar I (akad. Tukulti-apil-Ešarra, tłum. "syn (świątyni) Eszarra jest tym, któremu ufam") – król Asyrii, syn i następca Aszur-resza-iszi I, według Asyryjskiej Listy Królów panować miał przez 39 lat[1] (1114-1076 p.n.e).

Język akadyjski , dawniej też: chaldejski (akad. lišānum akkadītum, Kod ISO 639: akk) - język z grupy semickiej, używany w Mezopotamii od połowy III tysiąclecia p.n.e. do początków I tysiąclecia n.e. Nazwa wywodzi się od starożytnego miasta Akad. Jego podstawowe dialekty to: staroakadyjski, babiloński i asyryjski. W drugiej połowie II tysiąclecia p.n.e. był używany w kontaktach dyplomatycznych między państwami Egiptu, Mezopotamii, Anatolii, Palestyny i Syrii.

"Przyprowadziłem z powrotem wyczerpany lud asyryjski, który musiał opuścić swoje miasta i domy w obliczu nędzy, niedostatku i głodu, i udał się do innych krajów. Osadziłem ich w miastach i odpowiednich domach tam w pokoju. Zbudowałem pałace w różnych częściach mojego kraju. Kazałem zaprzęgać do pługa w różnych częściach mojego kraju i zebrałem więcej zboża niż kiedykolwiek przedtem".

Przypisy

A.K.Grayson, Königslisten..., s. 114
Marc van de Meroop: Historia starożytnego Bliskiego Wschodu ok. 3000-323 p.n.e.. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2008, s. 246. ISBN 978-83-233-2540-6.

Bibliografia

Praca zbiorowa pod redakcją naukową Joachima Śliwy, 2005, Wielka Historia Świata Tom 2 Stary i Nowy Świat od "rewolucji" neolitycznej do podbojów Aleksandra Wielkiego, Oficyna Wydawnicza FOGRA, ss. 325-326, ISBN 83-85719-83-0.

A.K.Grayson, Königslisten und Chroniken, [w:] Reallexikon der Assyriologie VI (1980-83), s. 77-135

Aramejczycy to nazwa ludów semickich, które w II tysiącleciu p.n.e. żyły na pustyniach na zachód od Mezopotamii. W drugiej połowie II tysiąclecia zaczęły przenikać do Mezopotamii i Syrii. Najdawniejsze wzmianki o Aramejczykach (jako plemieniu Ahlamu) pochodzą z listów z Tell el-Amarna i dokumentów akadyjskich z XIV wieku p.n.e.. W XIII wieku p.n.e. utworzyły one na terenach Syrii niewielkie państewka. Najpotężniejszym z nich było Aram ze stolicą w Ibe (obecnie Damaszek). Dalszy rozwój nastąpił na przełomie XI i X wieku p.n.e., powstały wtedy takie panstwa-miasta jak Bit-Adimi, Bit-Bachiani, Bit-Zamani. Aramejscy koczownicy coraz liczniej osiedlali się również w Mezopotamii. W VIII w. p.n.e. państwa aramejskie w Syrii zostały podbite przez Asyrię. Jej królowie rozproszyli Aramejczyków przesiedleniami po całym Bliskim Wschodzie, przyczyniając się w ten sposób do rozpowszechnienia języka aramejskiego, który był także językiem ojczystym Jezusa.