Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać:
Filozofia w służbie polityki - konferencja w PoznaniuŚrodowisko filozoficzne powinno odegrać istotną rolę w kształtowaniu światłej kultury politycznej na miarę obecnych i przyszłych wyzwań - uważają pracownicy Zakładu Filozofii, Socjologii i Psychologii Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu. W związku z tym,...
Nowy numer periodyku "Antropologia Religii" dostępny on-lineW internecie ukazał się - po siedmioletniej przerwie wydawniczej - czwarty tom z serii "Antropologia Religii". Autorami artykułów są studenci związani z Kołem Naukowym Axis Mundi i Kołem Naukowym Studentów Zakładu Antropologii Historycznej przy Insty...
Religia, płeć i prawa człowieka - wyzwania stojące przed wielokulturowymi i demokratycznymi społeczeństwami, Linköping, SzwecjaW dniach 21 - 25 czerwca 2011 r. w Linköping, Szwecja, odbędzie się konferencja pt. "Religia, płeć i prawa człowieka - wyzwania stojące przed wielokulturowymi i demokratycznymi społeczeństwami".
W czasie wydarzenia zostanie przeprowadzona analiza powiązania religii, płci, tożsamości, praw człowieka i polityki, ze szczególny...
Reklama:
Ateizm To hasło encyklopedii posiada podstrony: [1][2] 3
Czy wiesz że...?Inkwizycja ( łac. Inquisitio – śledztwo, badanie) – potoczna nazwa systemu śledczo-sądowniczego powołanego w Kościele katolickim w XIII wieku do tropienia, nawracania i karania heretyków, działająca w oparciu o postanowienia ujęte w dokumentach soborowych, synodalnych oraz bullach papieskich. W skład systemu wchodziły trybunały biskupie i urzędy inkwizytorów mianowanych bezpośrednio przez papieża, oraz współpracujące z nimi władze świeckie. W ściślejszym sensie procedura śledcza, którą posługiwali się inkwizytorzy, oparta na oskarżeniu publicznym, starannym śledztwie i archiwizowaniu wyników dochodzeń. W czasach nowożytnych zbiorcza nazwa osobnych instytucji powołanych przez papieża, królów Hiszpanii i Portugalii, formalnie w tym samym celu co inkwizycja średniowieczna. W mowie potocznej termin ten bywa używany jako synonim kontroli sumień i poglądów przez władzę. Jeden z najbardziej kontrowersyjnych tematów z historii Kościoła katolickiego, obecny w polemikach antyreligijnych i antyklerykalnych. Sceptycyzm - pojęcie wieloznaczne, określające postawę w nauce, pogląd filozoficzny oraz potocznie - postawę "sceptyka" (człowiek wątpiący, krytyczny, niedowierzający). Ateizm w USA
Ateizm wśród naukowców
Badania przeprowadzone głównie w Stanach Zjednoczonych wśród tamtejszych naukowców dowodzą, że wiara w boga jest odwrotnie skorelowana z posiadaniem wykształcenia naukowego. W 1914 odsetek naukowców w USA negujących bądź wątpiących w istnienie boga wynosił 58%, podczas gdy wśród naukowców "wybitnych" (greater) odsetek ten wynosił 70%. W takich samych badaniach powtórzonych w 1934 roku odsetki te powiększyły się odpowiednio do 67% i 85%. Wpływ "wybitności" albo jej brak na religijność został dalej zbadany w 1998 roku. Wedle ankiety przeprowadzonej wśród członków National Academy of Sciences (wśród jej 2100 członków i 380 zagranicznych współpracowników jest niemal 200 zdobywców nagrody Nobla; dla porównania, wśród wszystkich absolwentów uniwersytetów Cambridge i oksfordzkiego od 1901 roku jest łącznie 140 laureatów), 7% z nich wierzyło w boga. Badania przeprowadzone w 1996 roku a opublikowane w Nature wskazały, że wśród naukowców 60,7% nie wierzy w boga. Badania przeprowadzone w latach 2005-2006 ujawniły, iż jako niewierzący deklaruje się 64% naukowców (w tym 34% całkowicie odrzuca istnienie siły nadprzyrodzonej, a 30 % twierdzi, że nie wie i nie ma możliwości poznania czy istnieje jakaś siła nadprzyrodzona). Wyniki badań wskazują również, że istnieje statystycznie istotna rozbieżność pomiędzy odsetkiem niewierzących wśród profesorów nauk przyrodniczych a odsetkiem niewierzących wśród profesorów nauk społecznych. Panteizm – poglądy teologiczne i filozoficzne lub przekonania religijne utożsamiające Boga ze światem, często rozumianym jako przyroda. Panteizm często łączył się z ideami rozumnego rozwoju wszechświata, jedności, wieczności oraz żywości świata materialnego. Neguje istnienie Boga jako istoty rozumnej, głosi zaś przenikanie Boga we wszystkie substancje ziemskie. Materializm – ogólna nazwa systemów filozoficznych twierdzących, że jedynym realnym bytem jest świat materialny, zaś wszelkie idee są tylko wytworem psychiki człowieka. Przeciwieństwem materializmu jest idealizm.
Korelację między wykształceniem naukowym a niewiarą w boga odzwierciedla też fakt, że podczas gdy 60–93% amerykańskich naukowców nie wierzy w boga, wśród przeciętnych obywateli USA odsetek ten wynosi od 8% do 14%.
Ateizm a moralność
O ile wśród generalnej populacji USA udział zadeklarowanych ateistów wynosi 1,6%, a agnostyków i osób nie deklarujących związku z żadną religią 14,5%, to w wśród osadzonych w więzieniach osoby deklarujące ateizm stanowią 0,21% spośród osób deklarujących swoje wyznanie. Zaznaczyć jednak należy, że dla 19,74% więźniów brak informacji o stosunku do religii. Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/ i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego. Życie pozagrobowe lub życie po śmierci to ogólny termin oznaczający kontynuację egzystencji jednostki po śmierci biologicznej. Występuje u większości ludów świata, od starożytności ( Mezopotamii, Egiptu, Grecji) do współczesności.Może toczyć się w zaświatach albo na ziemi (nierzadko odbywa się w obu tych miejscach równocześnie) i dotyczyć ciała (zombi), całości cielesno-duchowej (egzystencja po Sądzie Ostatecznym) bądź tylko rozmaicie pojmowanej duchowej istoty zmarłego (cień, duch, dusza), bytującej samodzielnie lub wcielającej się w inne istoty żywe: ludzi, zwierzęta i rośliny ( metempsychoza) względnie obiekty nieożywione: kamienie, źródła i strumienie, wiatry itp. Życie pozagrobowe bywa ograniczone w czasie lub wieczne, jego charakter i kierunek łączą się zazwyczaj mniej lub bardziej ścisłym związkiem przyczynowo-skutkowym z poprzedzającym je życiem doczesnym.
Bycie osobą religijną koreluje dodatnio z przyzwoleniem, by używać tortur jako narzędzia do wydobywania informacji. 63% populacji USA zezwala na użycie tortur, podczas gdy u osób świeckich odsetek ten wynosi 51%, wśród protestantów (ewangelików i ewangelikałów) 65%, a wśród katolików – 72%.
Osoby wyznające katolicyzm i protestantyzm częściej popierają karę śmierci od osób bez preferencji religijnych. Zgodnie z wynikami badań z końca 2004 roku, poparcie dla kary śmierci wśród protestantów wynosi 71%, wśród katolików 66%, a wśród osób bez religijnych preferencji – 57%. Odsetek osób wierzących popierających karę śmierci najczęściej nie przewyższa znacząco średniej danej populacji. Takie wyniki mogą wynikać z tego, że zakaz kary śmierci jako uniwersalny standard wyszedł z laickich źródeł.
Rozwody wśród osób wierzących (poza katolikami i luteranami) są częstsze niż w przypadku ateistów i agnostyków. Zgodnie z wynikami, częstotliwość rozwodów wśród żydów wynosi 30%, wśród członków różnych ewangelickich wspólnot wyznaniowych (non-denominational) – 34%, wśród baptystów – 29%, wśród nawróconych chrześcijan (born-again Christians) – 27%, wśród protestantów głównego nurtu (mainline Protestants) – 25%, wśród mormonów – 24%, wśród katolików i luteranów – 21%, wśród pozostałych chrześcijan – 24%, a wśród agnostyków i ateistów – 21%.
Ron Barrier, członek American Atheists, tak skomentował te wyniki: Bractwo religijne (konfraternia) – zrzeszenie religijne, posiadające osobowość prawną. Jego celem jest pogłębianie religijnego życia członków, wzajemna pomoc, oraz prowadzenie działalności religijnej lub społecznej. Blaise Pascal (ur. 19 czerwca 1623 w Clermont-Ferrand, zm. 19 sierpnia 1662 w Paryżu) – francuski filozof, matematyk, pisarz i fizyk. Tematem jego badań były prawdopodobieństwo, próżnia, ciśnienie atmosferyczne, oraz apologetyka, teodycea i fideizm. Na jego cześć nazwano jednostkę ciśnienia paskal oraz język programowania Pascal[ potrzebne źródło].
Strayhorn i Strayhorn (2009) w oparciu o publicznie dostępne dane wykazali, że zwiększona religijność obywateli USA była silnie i pozytywnie związana z ciążami nastolatek: r = 0.73 (p < 0.0005). Jednocześnie, silniejsza religijność była silnie, ale negatywnie, związana z aborcją: r = -0.45, p = 0.002.
Chrześcijaństwo wobec ateizmu
Katolicyzm
Kościół katolicki na Soborze Watykańskim I odrzucił wszelkie postacie ateizmu, w oparciu o tezę, że ludzki umysł zdolny jest do poznania istnienia Boga. Krytykę ateizmu podjął m.in.: Pius XI w encyklikach Miserentissimus Redemptor, Quadragesimo anno, Caritate Christi, Dilectissima nobis, Divini Redemptoris. Stosunek Kościoła do ateizmu zmienił się w okresie Soboru Watykańskiego II. Papież Jan XXIII głosił możliwość dialogu wierzących z niewierzącymi (Mater et magistra) i nawoływał do życzliwości wobec ateistów, wynikającej z poszanowania przez chrześcijaństwo godności każdej osoby ludzkiej, pomimo konieczności odrzucenia jej poglądów. Także papież Paweł VI (Ecclesiam suam, Octogesima adveniens) poddał krytyce ateizm doktrynalny i protestował przeciw naruszaniu wolności religijnej przez „ateizm walczący". Dostrzegał jednak u ateistów wspólne wartości i zachęcał do współpracy z nimi w życiu społecznym. 9 IV 1965 papież Paweł VI powołał do istnienia Sekretariat ds. Niewierzących, który zajmuje się badaniem ateizmu, przyczyn jego powstawania oraz nawiązywaniem dialogu z niewierzącymi. Naukę Soboru Watykańskiego II przypomniał Katechizm Kościoła Katolickiego, zwracając uwagę na fakt, że ateizm jest grzechem przeciw cnocie religijności i często wynika z błędnej koncepcji autonomii ludzkiej. Tradycyjna doktryna katolicka przyjmuje, że wiara jest niezbędna do zbawienia: Racjonalizm ( łac. ratio – rozum; rationalis – rozumny, rozsądny) – filozoficzne podejście w epistemologii zakładające możliwość dotarcia do prawdy z użyciem samego rozumu z pominięciem doświadczenia, poprzez stworzenie systemu opartego na aksjomatach, z których poprzez dedukcję można wywieść całość wiedzy. Racjonalizm w nowożytnej filozofii wywodzi się od Kartezjusza. W anglosaskiej tradycji filozoficznej bywa nazywany racjonalizmem kontynentalnym. Unia Europejska (oficjalny skrót w Polsce: UE) – powstały . W określeniu europejskości Unii naczelną rolę odgrywają czynniki historyczne i kulturowe oraz wspólna tożsamość i identyfikacja z wartościami demokratycznymi.
Tak wielkie ma znaczenie jedność ciała Kościoła, że tylko w tej jedności pozostającym pomagają do zbawienia sakramenty kościelne oraz im tylko wieczną nagrodę wysługują posty, jałmużny i inne uczynki pobożności oraz praktyki chrześcijańskiego życia. Nikt nie może być zbawiony, choćby jego jałmużny były wielkie i choćby przelał krew za Chrystusa, jeśli nie pozostanie w łonie Kościoła katolickiego i jedności z nim..
Liczne symbole wiary także wskazują na konieczność wiary do osiągnięcia zbawienia. Przykładem jest symbol atanazjański rozpoczynający się od słów:
John Dewey (ur. 20 października 1859 w Burlington w stanie Vermont, zm. 1 czerwca 1952 w Nowym Jorku) — filozof, pedagog, czołowy przedstawiciel amerykańskiego progresywizmu. Twórca koncepcji szkoły pracy (1896–1902) w Chicago. Wykładał między innymi na uniwersytetach w Nowym Jorku na Uniwersytecie Columbia od 1904 oraz w Chicago, uważany jest za najwybitniejszego filozofa Ameryki. " Bóg nie żyje" ( niem.: "Gott ist tot") to szeroko cytowane zdanie Fryderyka Nietzschego. Sformułowanie to po raz pierwszy pojawia się w Wiedzy radosnej – w sekcji 108 (Nowe walki), 125 (Człowiek oszalały) i po raz trzeci w sekcji 343 (W sprawie naszej pogody). Należy jednak pamiętać, że pierwsza wersja "śmierci Boga" znajduje się w Wędrowcu i jego cieniu, w przypowieści zatytułowanej "Więźniowie". Występuje też w głównym dziele Nietzschego Tako rzecze Zaratustra, które jest najbardziej odpowiedzialne za popularyzację tej frazy. "Człowiek oszalały" wyraża tę ideę następująco:
Ktokolwiek chce być zbawiony, musi przede wszystkim wyznawać katolicką wiarę, której jeśliby kto nie zachował całej i nienaruszonej, bez wątpienia zginie na wieczność.
Przypisy
- Teizm jest tu użyty w swoim najogólniejszym znaczeniu, czyli wiara w jedno lub więcej bóstw. To definiowałoby ateizm jako odrzucenie wiary w istnienie jakichkolwiek bóstw, bez względu na to czy wyciąga się dalszy wniosek, że bóstwa nie istnieją.
- Atheism. W: Kai Nielsen: Encyklopedia Britannica. 2009. Cytat: Atheism, in general, the critique and denial of metaphysical beliefs in God or spiritual beings.... a more adequate characterization of atheism consists in the more complex claim that to be an atheist is to be someone who rejects belief in God for [reasons that depend] on how God is being conceived.. (ang.)
- Paul Edwards: Encyclopedia of Philosophy. T. Vol. 1. Collier-MacMillan, 1967, s. 175. Cytat: On our definition, an 'atheist' is a person who rejects belief in God, regardless of whether or not his reason for the rejection is the claim that 'God exists' expresses a false proposition. People frequently adopt an attitude of rejection toward a position for reasons other than that it is a false proposition. It is common among contemporary philosophers, and indeed it was not uncommon in earlier centuries, to reject positions on the ground that they are meaningless. Sometimes, too, a theory is rejected on such grounds as that it is sterile or redundant or capricious, and there are many other considerations which in certain contexts are generally agreed to constitute good grounds for rejecting an assertion.. (ang.)
- Atheism. W: William L. Rowe: Routledge Encyclopedia of Philosophy. 1998.
- Artykuł Definitions of the term "Atheism" (ang.). 2007-11-12. [dostęp 2009-09-09]. na temat definicji pojęcia ateizm sugeruje, że nie został osiągnięty konsensus w tej sprawie. Simon Blackburn podsumowuje tę sytuację w Oxford Dictionary of Philosophy: Ateizm. Brak wiary w boga lub wiara, że taki nie istnieje.
- Dagobert D.(editor) Runes: Dictionary of Philosophy. New Jersey: Littlefield, Adams & Co. Philosophical Library, 1942 edition. ISBN 0064634612. Cytat: (a) the belief that there is no God; (b) Some philosophers have been called "atheistic" because they have not held to a belief in a personal God. Atheism in this sense means "not theistic". The former meaning of the term is a literal rendering. The latter meaning is a less rigorous use of the term though widely current in the history of thought. (ang.)
- ↑ Worldwide Adherents of All Religions by Six Continental Areas, Mid-2005 (ang.). Encyclopædia Britannica, 2005. [dostęp 2007-04-15].
- 2.3% – ateiści: osoby praktykujące ateizm, sceptycyzm lub niewiarę, łącznie z antyreligijnymi (sprzeciwiającymi się wszystkim religiom).
- 11.9% – niereligijni – osoby niepraktykujące żadnej religii, niewierzący, agnostycy, wolnomyśliciele, niezainteresowani lub świeccy obojętni w stosunku do wszystkich religii.
- ↑ Zuckerman, Phil: Atheism: Contemporary Rates and Patterns (ang.). Cambridge University Press: Cambridge, 2005. [dostęp 2009-07-25].
- Chociaż dane z Departament Stanu USA: International Religious Freedom Report 2006: Japan (ang.). [dostęp 2009-09-09]. mogą podważyć tę statystykę, ponieważ 44% jest zaliczanych do wyznawców politeistycznego shintō.
- Austin Cline: Buddhism and Atheism (ang.). about.com, 2005. [dostęp 2006-10-21].
- Nath Tiwari Kedar: Comparative Religion. Motilal Banarsidass, 1997, s. 50. ISBN 81-208-0293-4. (ang.)
- Ted Honderich: The Oxford companion to philosophy. Oxford: Oxford University Press, 1995, s. 376. ISBN 0-19-866132-0. (ang.)
- Fales, Evan. "Naturalism and Physicalism", w Michael T. Martin: The Cambridge companion to atheism. New York, N.Y.: Cambridge University Press, 2007, s. 122–131. ISBN 0-521-60367-6. (ang.)
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 3–4. ISBN 0-19-280424-3. (ang.)
- Słowo αθεοι – w jakiejkolwiek formie – nie pojawia się nigdzie w Septugaincie lub w Nowym Testamencie Ephesians: Chapter 2. W: A.T. Robertson: Word Pictures in the New Testament. Broadman Press, 1960. Cytat: Old Greek word, not in LXX, only here in N.T. Atheists in the original sense of being without God and also in the sense of hostility to God from failure to worship him. See Paul's words in Ro 1:18–32.. (ang.).
- A. B. Drachmann: Atheism in Pagan Antiquity. Chicago: Ares Publishers, 1977 ("an unchanged reprint of the 1922 edition"). ISBN 0-89005-201-8. Cytat: Atheism and atheist are words formed from Greek roots and with Greek derivative endings. Nevertheless they are not Greek; their formation is not consonant with Greek usage. In Greek they said atheos and atheotēs; to these the English words ungodly and ungodliness correspond rather closely. In exactly the same way as ungodly, atheos was used as an expression of severe censure and moral condemnation; this use is an old one, and the oldest that can be traced. Not till later do we find it employed to denote a certain philosophical creed..
- Karen Armstrong: A History of God. London: Vintage, 1999. ISBN 0-09-927367-5. (ang.)
- Ze względu na monoteizm zachodniego społeczeństwa, ateizm jest zwykle określany jako niedowierzanie w boga, aniżeli bardziej ogólne niedowierzanie w bóstwa. Współcześnie rzadko spotyka się jasne rozróżnienie pomiędzy tymi definicjami, ale niektóre archaiczne znaczenia słowa ateizm zawierały jedynie niedowierzanie w monoteistyczne wyobrażenie boga, a nie w politeistyczne bóstwa. Na tej podstawie w późnym XIX wieku wprowadzono, zdezaktualizowane dziś, określenie adevism, które opisywało brak wiary w politeistyczne bóstwa. Britannica. Atheonism. „Encyklopedia Britannica”, 1911 (ang.).
- ↑ Michael T. Martin: The Cambridge companion to atheism. New York, N.Y.: Cambridge University Press, 2007. ISBN 0-521-84270-0. (ang.)
- Porównaj z SJP: ateizm. PWN. [dostęp 2009-09-09].
- Austin Cline: What Is the Definition of Atheism? (ang.). about.com, 2006. [dostęp 2006-10-21].
- Antony Flew: God, Freedom, and Immortality: A Critical Analysis. Buffalo, NY: Prometheus, 1984. ISBN 0-87975-127-4. (ang.)
- Michael T. Martin: The Cambridge companion to atheism. New York, N.Y.: Cambridge University Press, 2007, s. 122–131. ISBN 0-521-60367-6. (ang.)
- Britannica. Atheism as rejection of religious beliefs. „Encyklopedia Britannica”, s. 666, 1992. 0852294735 (ang.). [dostęp 2006-10-27].
- P. H. T. d'Holbach: Good Sense. 1772. (pol.)
- George H. Smith: Atheism: The Case Against God. Buffalo, New York: Prometheus, 1979, s. 14. ISBN 0-87975-124-X. (ang.)
- Ralph Cudworth: The True Intellectual System of the Universe: the first part, wherein all the reason and philosophy of atheism is confuted and its impossibility demonstrated. 1678. (ang.)
- Porównaj np. z Atheists call for church head to retract slur (ang.). 1996-09-03. [dostęp 2008-07-02].
- Porównaj z Opium ludu Marksa
- Jeffery Jay Lowder: Atheism and Society (ang.). 1997. [dostęp 2007-01-10].
- ↑ Antony Flew: The presumption of atheism and other philosophical essays on God, freedom, and immortality. New York: Barnes & Noble, 1976, s. 14. ISBN 978-0-06-492119-0. (ang.)
- Edward Gordon Craig: Routledge encyclopedia of philosophy. London: Routledge, 1998, s. 530–534. ISBN 0-415-18706-0. (ang.)
- Austin Cline: Strong Atheism vs. Weak Atheism: What's the Difference? (ang.). about.com, 2006. [dostęp 2006-10-21].
- Jacques Maritain. On the Meaning of Contemporary Atheism. „The Review of Politics”. 3 (11), s. 267–280, July 1949 (ang.).
- Why I Am Not an Atheist. W: Anthony Kenny: What I believe. Continuum, 2006. ISBN 0-8264-8971-0. Cytat: The true default position is neither theism nor atheism, but agnosticism … a claim to knowledge needs to be substantiated; ignorance need only be confessed.. (ang.)
- Ken Freking: Atheists take bigger leap of faith than 'believers' (ang.). W: Columbia Daily Tribune [on-line]. 2005-01-23. [dostęp 2011-01-30].
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 30–34. ISBN 0-19-280424-3. Cytat: Who seriously claims we should say 'I neither believe nor disbelieve that the Pope is a robot', or 'As to whether or not eating this piece of chocolate will turn me into an elephant I am completely agnostic'. In the absence of any good reasons to believe these outlandish claims, we rightly disbelieve them, we don't just suspend judgement.. (ang.)
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 22. ISBN 0-19-280424-3. Cytat: A lack of proof is no grounds for the suspension of belief. This is because when we have a lack of absolute proof we can still have overwhelming evidence or one explanation which is far superior to the alternatives.. (ang.)
- ↑ J.C.C. Smart: Atheism and Agnosticism (ang.). Stanford Encyclopedia of Philosophy, 2004-03-09. [dostęp 2007-04-12].
- Richard Dawkins: Bóg urojony. Wyd. 6. Warszawa: CiS, 2009, s. 83-84. ISBN 978-83-85458-28-9. (pol.)
- Goparaju Rao: Positive Atheism. Vijayawada, India: Atheist Centre, Patamata, Vijayawada, India, 1972. (ang.)
- Cliff Walker: The Philosophy of Positive Atheism (ang.). [dostęp 2008-11-19].
- ↑ Zofia J. Zdybicka: Universal Encyclopedia of Philosophy. T. 1. Polish Thomas Aquinas Association, 2005, s. 20. (ang.)
- Schafersman, Steven D.: Naturalism is an Essential Part of Science and Critical Inquiry (ang.). maj 1997. [dostęp 2009-09-09].
- Zofia J. Zdybicka: Universal Encyclopedia of Philosophy. T. 1. Polish Thomas Aquinas Association, 2005, s. 21. (ang.)
- Drange, Theodore M.: Atheism, Agnosticism, Noncognitivism (ang.). 1998. [dostęp 2009-08-21].
- Alfred Jules Ayer: Language, truth, and logic. New York: Dover Publications, 1952, s. 115–116. ISBN 978-0-486-20010-1. (ang.) W przypisie, Ayer przypisuje ten pogląd "Professor H. H. Price"
- Zofia J. Zdybicka: Universal Encyclopedia of Philosophy. T. 1. Polish Thomas Aquinas Association, 2005, s. 19. (ang.)
- Ludwig Feuerbach: The Essence of Christianity. 1841. ISBN 9781103181728.
- Rāhula Walpola: What the Buddha taught. Grove Press: distributed by Random House, 1974, s. 51–52. ISBN 978-0-8021-3031-0. (ang.)
- Michał Bakunin: God and the State (ang.). New York: Mother Earth Publishing Association, 1916. [dostęp 2007-04-12]. Cytat: the idea of God implies the abdication of human reason and justice; it is the most decisive negation of human liberty, and necessarily ends in the enslavement of mankind, in theory and practice.
- Michał Bakunin: God and the State (ang.). New York: Mother Earth Publishing Association, 1916. [dostęp 2007-04-12]. Cytat: if God really existed, it would be necessary to abolish him
- David Hume w swojej książce Dialogues Concerning Natural Religion. Project Gutenberg (e-text). (ang.) cytował Epikura w serii pytań:
- Logical Arguments for Atheism (ang.). Internet Infidels. [dostęp 2009-08-21].
- Drange, Theodore M.: The Arguments From Evil and Nonbelief (ang.). Internet Infidels, 1996. [dostęp 2009-08-21].
- V.A. Gunasekara: The Buddhist Attitude to God. (ang.). [dostęp 2011-02-08]. Cytat: The Buddha argues that the three most commonly given attributes of God, viz. omnipotence, omniscience and benevolence towards humanity cannot all be mutually compatible with the existential fact of dukkha.
- David Gleeson: Common Misconceptions About Atheists and Atheism (ang.). American Chronicle, 2006. [dostęp 2006-10-21].
- George H. Smith: Atheism: The Case Against God. Buffalo, New York: Prometheus, 1979, s. 275. ISBN 0-87975-124-X. Cytat: Perhaps the most common criticism of atheism is the claim that it leads inevitably to moral bankruptcy. (ang.)
- The Misery Of Man Without God. W: Blaise Pascal: Thoughts. 1669.
- Arthur Golding, Philip Sidney: Mornay's Woorke concerning the Trewnesse of the Christian Religion, written in French; Against Atheists, Epicures, Paynims, Iewes, Mahumetists, and other infidels. London, 1587, s. xx. 310. Cytat: Athisme, that is to say, utter godlesnes.. (ang.) Tłumaczenie De la verite de la religion chrestienne (1581).
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 73–74. ISBN 0-19-280424-3. Cytat: Atheism had its origins in Ancient Greece but did not emerge as an overt and avowed belief system until late in the Enlightenment.. (ang.)
- Friedrich Solmsen: Plato's Theology. Cornell University Press, 1942, s. 25. (ang.)
- Religion, study of (ang.). Encyklopedia Britannica, 2007. [dostęp 2007-04-02].
- Diogenes Laërtius: The Lives and Opinions of Eminent Philosophers.
- A history of ancient philosophy. Albany: State University of New York Press, 1985, s. 121. ISBN 978-0-88706-292-6.
- Zobacz Dylemat Euthyphro, który można znaleźć np. w Euthyphro by Plato (ang.). Projekt Gutenberg, 1999-02-01. [dostęp 2009-08-06].
- Atheism (ang.). W: The Columbia Encyclopedia, Sixth Edition [on-line]. Columbia University Press, 2005. [dostęp 2007-04-12].
- Thomas C. Brickhouse, Nicholas D. Smith: Routledge Philosophy Guidebook to Plato and the Trial of Socrates. Routledge, 2004, s. 112. ISBN 0415156815. (ang.) W szczególności argumentował, że twierdzenie o tym, iż jest całkowitym ateistą zaprzeczało innej części aktu oskarżenia mówiącej, że wprowadził nowe bóstwa.
- Platon: Apology (ang.). [dostęp 2009-08-11].
- Platon: The Dialogues of Plato, vol. 1 (ang.). 387. [dostęp 2009-08-11].
- The Republic: The Republic (ang.). The Internet Classics Archive. [dostęp 2009-09-09].
- Fragmenty prac Euhemera zachowały się w tłumaczeniach na łacinę wykonanych przez Enniusza, które z kolei zachowały się w patrystycznych pismach (np. Laktancjusza i Euzebiusza z Cezarei), które wszystkie opierają się na wcześniejszych fragmentach spisanych Diodora Sycylijskiego (5,41–46 i 6.1).
- Plutarch z Cheronei: Moralia – Isis and Osiris (ang.). [dostęp 2009-08-11].
- BBC: Ethics and Religion—Atheism (ang.). bbc.co.uk. [dostęp 2007-04-12].
- On the Nature of Things by Lucretius (ang.). [dostęp 2009-07-28].
- Gajusz Juliusz Cezar (102–44 r. p.n.e.), który znacząco pochylał się w kierunku Epikureizmu, również odrzucił ideę życia pozagrobowego, co np. doprowadziło do jego zarzutu (wysuwanego w obronie) przeciwko karze śmierci w rozprawie Katyliny, gdzie przemawiał przeciwko stoickiemu Katonowi Młodszemu (porównaj z Salustiusz: The War With Catiline. Loeb Classical Library, 1931. ; przemówienie Cezara: Sallust: The War With Catiline (ang.). [dostęp 2009-09-09]. i Sallust: The War With Catiline (ang.). [dostęp 2009-09-09].; odpowiedź Katona: Sallust: The War With Catiline (ang.). [dostęp 2009-09-09].)
- ↑ The History of Freethought and Atheism. W: Gordon Stein: An Anthology of Atheism and Rationalism. Nowy Jork: Prometheus, 1980. (ang.)
- Atheism (ang.). en.wikisource.org, 1913. [dostęp 2009-07-28].
- Inquisition From Its Establishment to the Great Schism: An Introductory Study. Kessinger Publishing, LLC, 2003. ISBN 0-7661-7290-2.
- Radhakrishnan, S., Moore, Charles Alexander: A Source book in Indian philosophy. Princeton, N.J.: Princeton Univ. Press, 1973, s. 227–249. ISBN 0-691-01958-4. (ang.)
- Introduction to Indian Philosophy. Wyd. 8. University of Calcutta, 1984, s. 55. Cytat: Though materialism in some form or other has always been present in India, and occasional references are found in the Vedas, the Buddhistic literature, the Epics, as well as in the later philosophical works we do not find any systematic work on materialism, nor any organized school of followers as the other philosophical schools possess. But almost every work of the other schools states, for refutation, the materialistic views. Our knowledge of Indian materialism is chiefly based on these.. (ang.)
- L.R. Joshi. A New Interpretation of Indian Atheism. „Philosophy East and West”. 3/4 (16), s. 189–206, 1966. doi:10.2307/1397540 (ang.).
- ↑ Zofia J. Zdybicka: Universal Encyclopedia of Philosophy. T. 1. Polish Thomas Aquinas Association, 2005, s. 4. (ang.)
- Michel Onfray: Jean Meslier and "The Gentle Inclination of Nature" (ang.). William Paterson University. [dostęp 2011-02-08].
- P. H. T. d'Holbach: The system of nature. 1770. (ang.)
- Matthew Alun Ray: Subjectivity and Irreligion: Atheism and Agnosticism in Kant, Schopenhauer, and Nietzsche (ang.). Ashgate Publishing, Ltd., 2003. [dostęp 2007-04-12].
- Michael T. Martin: The Cambridge companion to atheism. New York, N.Y.: Cambridge University Press, 2007, s. 233–246. ISBN 0-521-60367-6. (ang.).
- Zofia J. Zdybicka: Universal Encyclopedia of Philosophy. T. 1. Polish Thomas Aquinas Association, 2005, s. 16. (ang.)
- Aleksandr I. Solzhenitsyn: The Gulag Archipelago. Harper Perennial Modern Classics, 2002. ISBN 0-06-000776-1. (ang.)
- Dalit Visions of a Just Society. W: S. M. Michael: Untouchable: Dalits in Modern India. Lynne Rienner Publishers, 1999, s. 31–33. ISBN 1555876978. (ang.)
- Finngeir Hiorth: Atheism in South India (ang.). International Humanist and Ethical Union, 1996-04-01. [dostęp 2009-08-19]. Cytat: He who created god was a fool, he who spreads his name is a scoundrel, and he who worships him is a barbarian.
- okładka tygodnika (ang.). 1966-08-04. [dostęp 2009-08-19].
- Toward a Hidden God (ang.). Time Magazine, 1996-04-01. [dostęp 2009-08-19].
- George P. Majeska. Religion and Atheism in the U.S.S.R. and Eastern Europe, Review. „The Slavic and East European Journal”. 20 (2), s. 204-206, 1976.
- R.L. Rafford. Atheophobia – an introduction. „Religious Humanism”. 1 (21), s. 32–37, 1987 (ang.).
- Timothy Samuel Shah Explains 'Why God is Winning' (ang.). The Pew Forum on Religion and Public Life, 2006-07-18. [dostęp 2009-08-19]. Cytat: a worldwide trend across all major religious groups, in which God-based and faith-based movements in general are experiencing increasing confidence and influence secular movements and ideologies.
- Gregory Paul, Phil Zuckerman. Why the Gods Are Not Winning. „Edge”, 2007 (ang.). [dostęp 2007-05-16].
- The Out Campaign (ang.). [dostęp 2009-09-09].
- Internetowa Lista Ateistów i Agnostyków. [dostęp 2009-09-09].
- Małgorzata I. Niemczyńska: Nie wciskajcie mi Boga (pol.). [dostęp 2007-09-16].
- Małgorzata Święchowicz: Ciężkie życie ateisty (pol.). [dostęp 2007-01-18].
- Radosław Tyrała: Czy ateiści są dyskryminowani? (pol.). 2007-07-04. [dostęp 2007-07-04].
- Internetowa Galeria Ateistów.
- Special Eurobarometer: Social values, Science and Technology (ang.). czerwiec 2005. [dostęp 2009-09-09].
- Major Religions of the World Ranked by Number of Adherents, Section on accuracy of non-Religious Demographic Data (ang.). [dostęp 2008-03-28].
- Religious Views and Beliefs Vary Greatly by Country, According to the Latest Financial Times/Harris Poll (ang.). Financial Times/Harris Interactive, 2006-12-20. [dostęp 2007-01-17].
- Social values, Science and Technology. Directorate General Research, European Union, 2005, s. pp 7–11. (ang.)
- Wg danych z raportu Departament Stanu USA: International Religious Freedom Report 2006: Czech Republic (ang.). [dostęp 2009-09-09].
- Brożyniak Ryszard: Struktura wyznaniowa rozszerzonej Unii Europejskiej. Racjonalista.pl, 2004-05-31. [dostęp 2009-09-09].
- W co wierzy Europa?. Reader’s Digest. [dostęp 2009-09-09].
- Robert (Ed.) Winston: Human. New York: DK Publishing, Inc, 2004, s. 299. ISBN 0-7566-1901-7. Cytat: Nonbelief has existed for centuries. For example, Buddhism and Jainism have been called atheistic religions because they do not advocate belief in gods.. (ang.)
- Humanistic Judaism (ang.). BBC, 2006-07-20. [dostęp 2006-10-25].
- S. Levin. Jewish Atheism. „New Humanist”. 2 (110), s. 13–15, May 1995 (ang.).
- Christian Atheism (ang.). BBC, 2006-05-17. [dostęp 2006-10-25].
- Thomas J. J. Altizer: The Gospel of Christian Atheism. London: Collins, 1967, s. 102–103. (ang.)
- Colin Lyas. On the Coherence of Christian Atheism. „Philosophy: the Journal of the Royal Institute of Philosophy”. 171 (45), s. 1–19, January 1970 (ang.).
- George H. Smith: Atheism: The Case Against God. Buffalo, New York: Prometheus, 1979, s. 21-22. ISBN 0-87975-124-X. (ang.)
- George H. Smith: Atheism: The Case Against God. Buffalo, New York: Prometheus, 1979, s. 275. ISBN 0-87975-124-X. Cytat: Among the many myths associated with religion, none is more widespread -or more disastrous in its effects -than the myth that moral values cannot be divorced from the belief in a god.. (ang.)
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 38. ISBN 0-19-280424-3. (ang.)
- Susan Neiman: Beyond Belief Session 6 (ang.). The Science Network, 2006-11-06. [dostęp 2009-08-20].
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 40. ISBN 0-19-280424-3. (ang.)
- Julian Baggini: Atheism: A Very Short Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2003, s. 43. ISBN 0-19-280424-3. (ang.)
- Martin Cohen: 101 ethical dilemmas. London: Routledge, 2007, s. 184-5. ISBN 978-0-415-40400-6. (ang.) Cohen w szczególności zaznacza, że Platon i Arystoteles przedstawiali dowody na korzyść niewolnictwa.
- Martin Cohen: Political philosophy: from Plato to Mao. London: Pluto Press, 2008. ISBN 0745324703.
- Sam Harris: The Myth of Secular Moral Chaos (ang.). Free Inquiry, 2006a. [dostęp 2006-10-29].
- Moreira-almeida, A., Lotufo Neto, F.; Koenig, H.G.. Religiousness and mental health: a review. „Revista Brasileira de Psiquiatria”, s. 242–250, 2006 (ang.). [dostęp 2007-07-12].
- Porównaj np. z Intrinsic Religion and Authoritarianism: A Differentiated Relationship. „Journal for the Scientific Study of Religion”. 16 (2), s. 179-182, czerwiec 1977 (ang.). lub .
Bob Altemeyer, Bruce Hunsberger. Authoritarianism, Religious Fundamentalism, Quest, and Prejudice. „International Journal for the Psychology of Religion”. 2 (2), s. 113-133, 1992 (ang.).
- Sam Harris: An Atheist Manifesto (ang.). Truthdig, 2005. [dostęp 2006-10-29]. Cytat: In a world riven by ignorance, only the atheist refuses to deny the obvious: Religious faith promotes human violence to an astonishing degree.
- Leuba, J. H., The Belief in God and Immortality: A Psychological, Anthropological and Statistical Study, Sherman, French & Co., Boston, 1916
- Jak tłumaczą Larson i Witham ([2]), Leuba jako wybitnych uznał naukowców desygnowanych przez redaktorów American Men of Science
- Leuba, J. H., Harper's Magazine 169, 291-300 (1934).
- Jak wyjaśniają autorzy badań, warunkiem wystarczającym do desygnowania na wybitnego naukowca było członkostwo w prestiżowej NAC. Dzięki przyjętej metodzie próba była bardziej elitarna niż u Leuba([3])
- Oficjalna strona NAS
- University of Cambridge: – The Nobel Prize
- Nobel Laureates – University of Oxford
- Larson, E. J. & Witham, L., Leading scientists still reject God, [w:] Nature, Vol. 394, No. 6691, p. 313 (1998) [4]
- Larson, E. J. & Witham, L., Nature, Vol. 386, 435-436, 1997
- ↑ Elaine Howard Ecklund, Religion and Spirituality among University Scientists, 2007
- American Religious Identification Survey
- Statistics on Religion in America Report – Pew Forum on Religion & Public Life. [dostęp 2011-03-18].
- The results of the Christians vs atheists in prison investigation.. [dostęp 2010-04-06].
- Jako świeckich Pew Research Center for the People & the Press określił w innym badaniu "ateistów, agnostyków oraz ludzi bez religijnych preferencji, którzy rzadko albo zgoła nigdy nie uczestniczą w religijnych obrzędach"
- Ankieta Pew Research Center for the People & the Press, 12-24 października 2005
- Joseph Carroll, Who Supports the Death Penalty?, Gallup Poll, 16 listopada 2004
- ABC News/Washington Post poll
- Porównaj np. Protokół 6 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka – zniesienie kary śmierci i Protokół 13 – bezwzględne zniesienie kary śmierci: oficjalna strona (pdf) Europejskiego Trybunału Praw Człowieka
- B. A. Robinson, U.S. divorce rates for various faith, 2000
- Ron Barrier, American Atheists Press Release 2000-03-01 (wolne tłumaczenie)
- Religiosity and teen birth rate in the United States
- "Encyklopedia religie świata" Gazety Wyborczej
- Dekret dla Jakobitów wydany w 1442 r. na Soborze Florenckim; Breviarium fidei. Wybór doktrynalnych wypowiedzi Kościoła , Poznań 1988 str. 67
- Breviarium fidei. Wybór doktrynalnych wypowiedzi Kościoła , Poznań 1988 str. 623
Zobacz też
Zobacz hasło ateizm w Wikisłowniku
Internetowa Lista Ateistów i Agnostyków
Out Campaign
Niewidzialny Różowy Jednorożec
Teoria inteligentnego spadania
Latający Potwór Spaghetti
Richard Dawkins Foundation for Reason and Science
ateizm państwowy
antyklerykalizm
materializm
indyferentyzm
dyskryminacja ateistów
Free Inquiry to amerykański opiniotwórczy dwumiesięcznik wydawany przez Council for Secular Humanism (Radę na rzecz Sekularystycznego Humanizmu). Jego redaktorem jest Paul Kurtz, emerytowany profesor filozofii na Uniwersytecie Stanu Nowy Jork. Zawartość Free Inquiry stanowią artykuły na temat wolnomyślicielstwa, ateizmu oraz teistycznego sceptycyzmu. Pismo opowiada się za rozdziałem państwa od kościołów, promuje naukowe podejście w odniesieniu do religii, wolność światopoglądu oraz racjonalizm. Nowy Testament ( gr. Καινή Διαθήκη, Kainē Diathēkē) - druga, po Starym Testamencie, część Biblii chrześcijańskiej, powstała na przestrzeni 51-96 r. n.e.; stanowi zbiór 27 ksiąg, przedstawiających wydarzenia z życia Jezusa i wczesnego Kościoła oraz pouczenia skierowane do wspólnot chrześcijańskich, tradycyjnie datowanych na drugą połowę I wieku; niektórzy bibliści datują część ksiąg również na pierwszą połowę II wieku; główne źródło chrześcijańskiej doktryny i etyki. Niektóre wyznania używają jako nazwy Nowego Testamentu określenia Chrześcijańskie Pisma Greckie. przejdź do podstrony: [1][2] 3
Czy wiesz że...? beta
Miłosierdzie to aktywna forma współczucia, wyrażająca się w konkretnym działaniu, polegającym na bezinteresownej pomocy. Samo współczucie nie przekładające się na działanie miłosierdziem jeszcze nie jest. Termin ten wywodzi się z Biblii
Deizm – pogląd filozoficzny uznający istnienie Boga jako stwórcy świata materialnego (w rozumieniu duchowej siły sprawczej), lecz odrzucający przekonania religijne, w myśl których Bóg ma moc ingerowania w życie człowieka i kierowania światem materialnym. Według deistów, o istnieniu duchowej siły sprawczej świadczy racjonalny porządek świata materialnego i stałość praw fizyki.
Nihilizm (od łac. nihil - nic) to pogląd filozoficzny częściowo lub całkowicie negujący sens życia. Jego najczęściej spotykaną formą jest nihilizm egzystencjalny, który głosi brak celu, znaczenia i wartości życia. Nihilizm moralny wyraża pogląd nieistnienia pewnych, ani absolutnych nie wychodzących poza abstrakcję wartości moralnych. Nihilizm przyjmuje również formy: epistemologiczną lub ontologiczną, które oznaczają odpowiednio, że poznanie nie jest w ogóle możliwe (skrajny sceptycyzm poznawczy) i nie istnieje żaden sposób otrzymania wiedzy pewnej (skrajny sceptycyzm metodologiczny) jak również zaprzeczenie istnienia jakiejkolwiek formy wiedzy pewnej, a w ontologii, że niektóre aspekty życia nie istnieją, jako takie, jak również, że nie istnieją konkretne obiekty będące desygnatami istniejących pojęć.
Ćarwaka ( dewanagari चार्वाक, transliteracja Cārvāka, ang. The Cārvāka school) - indyjski ortodoksyjny system filozoficzny (nāstika), w szerszym znaczeniu to wszystkie indyjskie kierunki materialistyczne. Często nadaje im się nazwę lokajata. Nazwa pochodzi od założyciela Ćarwaka.
|