Międzynarodowy szachowy turniej w Banja Luce po raz pierwszy rozegrany został w 1974 r., kolejne – w odstępach dwu i trzy letnich (do 1987), a po dwudziestoletniej przerwie – ponownie w latach 2007 i 2008. Turnieje rozgrywane były systemem kołowym w obsadzie od dziesięciu do szesnastu uczestników.

Banja Luka i Garri Kasparow

Garri Kasparow w 1980 r.,
po zdobyciu w Dortmundzie tytułu mistrza świata juniorów do 20 lat.

W 1979 r. w Banja Luce światową karierę, uwieńczoną zdobyciem tytułu mistrza świata, rozpoczął szesnastoletni wówczas Garri Kasparow. W turnieju, w którym startował były mistrz świata Tigran Petrosjan oraz trzynastu innych arcymistrzów, uzyskał w pierwszych 10 rundach 9 punktów, a ostatecznie 11½ pkt na 15 możliwych (bez przegranej), będąc teoretycznie najsłabszym uczestnikiem, który nie posiadał nawet międzynarodowego rankingu. Uzyskany przez Kasparowa wynik rankingowy (ang. rating performance) 2717 punktów był wyższy niż punktacja mistrza świata i lidera ówczesnej listy rankingowej, Anatolija Karpowa, który 1 stycznia 1979 r. notowany był z wynikiem 2705 punktów. Rezultatem w Banja Luce zdobył on pierwszą normę arcymistrzowską oraz ranking wejściowy 2595 punktów na liście z 1 stycznia 1980 r. (rezultat ten odpowiadał wówczas dzielonemu 15–17. miejscu na świecie), co jest niepobitym rekordem.

Sam udział nieznanego wówczas na arenie międzynarodowej Kasparowa tłumaczono faktem, iż federacja szachowa Związku Radzieckiego wysłała go do Jugosławii w przekonaniu, że startować ma w turnieju juniorów. Jednakże jednoczesny udział Petrosjana, bardzo dobre stosunki pomiędzy federacjami radziecką i jugosłowiańską (wykluczające pomyłkę wynikającą z braku szczegółowych informacji), jak również rezygnacja ze startu (w ostatniej chwili) Wiktora Korcznoja podważają taką ewentualność. Najbardziej prawdopodobny wydaje się fakt, iż już wówczas uważano młodego szachistę za wielki talent, a udział w turnieju był dla niego próbą, z której wyszedł celująco.

Garri Kasparow tak później wspominał swój start w Banja Luce:

czytaj dalej: [2], [3]