Baretka odznaczenia - Polski Serwis Naukowy

Baretka Krzyża Srebrnego Orderu Virtuti Militari

Generał Franciszek Gągor z odznaczeniami

Baretka odznaczenia – wąski pasek wstążki, barwy przewidzianej dla danego orderu lub odznaczenia, noszony (przede wszystkim) na mundurze zamiast pełnej oznaki.

Układ barw na baretce jest zwykle identyczny z układem barw wstążki przewidzianej dla danego odznaczenia. Szerokość baretki równa jest zazwyczaj szerokości wstążki stosowanej w najniższej klasie danego orderu lub odznaczenia. Według polskich przepisów, wysokość baretki wynosi 8 mm, a baretkę nakłada się na podkładkę sukienną koloru czarnego, która powinna być o 2 mm dłuższa i szersza od samej baretki.

Mundur, uniform – rodzaj jednolitego oraz standardowego ubioru przywdziewanego przez członków danej organizacji podczas czynności służbowych. Mundury są zakładane przez członków wojska, organizacji paramilitarnych, organizacji społecznych, służb mundurowych i medycznych, strażników, niektórych grup zawodowych, a także uczniów.

Order (z łac. dosł. zakon) — forma uznania zasług danej osoby lub organizacji. Tradycja orderowa opiera się na dziejach struktur rycerskich lub arystokratycznych, a więc obrzędowość z nią związana wskazuje na realną lub pozorowaną organizację orderu, na czele której stoi Kapituła pod przewodnictwem Wielkiego Mistrza (w Polsce jest nim w przypadku wszystkich orderów Prezydent RP). Potocznie używa się określenia order dla samej odznaki orderowej.

Baretki nosi się (z bardzo nielicznymi wyjątkami) po lewej stronie piersi, w kolejności określonej przez starszeństwo odznaczeń (zobacz np. kolejność polskich odznaczeń), od środka piersi i od góry do dołu. Sposób noszenia niektórych baretek (podobnie jak niektórych odznaczeń) określają dodatkowe przepisy, mające podkreślić ich wagę. Na przykład baretkę radzieckiego Orderu Zwycięstwa należy nosić oddzielnie, 1 cm ponad wszystkimi pozostałymi.

Franciszek Gągor (ur. 8 września 1951 w Koniuszowej koło Nowego Sącza w Małopolsce, zm. 10 kwietnia 2010 pod Smoleńskiem) – polski dowódca wojskowy, oficer Wojsk Lądowych, specjalista w dziedzinie rozpoznania i operacji pokojowych, generał i doktor nauk wojskowych, szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w latach 2006-2010..

Wyższe klasy polskich orderów oznacza się przez umieszczenie na baretce rozetki lub rozetki z poziomym galonikiem, a wyższe stopnie polskich odznaczeń – przez umieszczenie pionowego galonika w kolorze złotym lub srebrnym pośrodku, chyba, że odpowiednie przepisy stanowią inaczej (np. w przypadku Medalu "Za Zasługi dla Policji" stopień odznaczenia określa ilość pionowych, srebrnych galoników pośrodku).

Baretek nie powinno nosić się na ubiorach cywilnych. Zamiast nich tę samą funkcję (zastępowanie pełnych oznak orderów i odznaczeń) pełnią miniaturki, rozetki i wstążeczki.

Zobacz też

lista baretek odznaczeń

ordery i odznaczenia

Bibliografia

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 10 listopada 1992 r. w sprawie opisu, materiału, wymiarów wzorów rysunkowych oraz sposobu i okoliczności noszenia odznak orderów i odznaczeń (Dz. U. z 1992 r. Nr 90, poz. 452 z późn. zm.)