Bazylika archikatedralna św. Stanisława Kostki w Łodzi

Wnętrze archikatedry łódzkiej

Bazylika archikatedralna (zdjęcie arch.)

Archikatedra św. Stanisława Kostki w Łodzi

Prezbiterium (w architekturze nazywane także "chórem kapłańskim") – przestrzeń kościoła przeznaczona dla duchowieństwa oraz służby liturgicznej (m.in. ministrantów). Zwykle jest wydzielone od reszty świątyni podwyższeniem, balustradą lub łukiem tęczowym i wyodrębniające się wizualnie z bryły kościoła. Nazwa pochodzi od słowa prezbiter - ksiądz.

Arcybiskup (gr. αρχή, arché - pierwszeństwo, gr. επίσκοπος, epískopos - nadzorca, biskup) – tytuł honorowy lub urząd nadawany biskupom ważniejszych diecezji (archidiecezja), a także jako wyróżnienie samej osoby biskupa ("ad personam").

Komitet budowy powołano w 1895, w jego skład weszli najwięksi łódzcy fabrykanci: Juliusz Teodor Heinzel, Edward Herbst, Juliusz Kunitzer, Józef Richter i Adolf Hoffrichter. Kamień węgielny poświęcił 16 czerwca 1901 arcybiskup warszawski Wincenty Chościak-Popiel. Murowany, wykonany z nieotynkowanej jasnożółtej cegły (w tzw. stylu Rohbau) budynek kościoła wybudowano w latach 1901-1912 według projektu łódzkiej (niemieckiej) spółki "Wende i Zarske". Współautorem projektu był architekt berliński Emil Zillmann, z niewielkimi korektami architektów: Dziekońskiego z Warszawy i Odrzywolskiego z Krakowa. Trójnawowa bazylika wzorowana jest na niemieckiej katedrze w Ulm. Archikatedra łódzka jest najwyższym budynkiem Łodzi (ma 104,5 m wysokości) i jednym z największych kościołów w Polsce.

Józef Pius Dziekoński (ur. 5 maja 1844 w Płocku, zm. 4 lutego 1927 w Warszawie) – architekt i konserwator zabytków, przedstawiciel historyzmu. Pierwszy dziekan Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej. Współzałożyciel Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości, od 1893 był współpracownikiem Komisji do Badań Historii Sztuki w Polsce.

Dzwonnica – budynek lub wydzielone pomieszczenie, w którym zawieszono dzwony, mający charakter sakralny lub świecki (np. beffroi przy ratuszu).. Najczęściej w postaci wieży.

Fronton archikatedry w Łodzi

Ważne wydarzenia

1895 - Pierwsze plany o wybudowaniu kościoła parafialnego.

16 czerwca 1901 - Arcybiskup warszawski Wincenty Chościak-Popiel poświęcił kamień węgielny

1911 - Na dobudowanej obok kościoła dzwonnicy zawieszono dzwon "Zygmunt" który był darem mieszkańców Łodzi.

1922 - kościół stał się katedrą.

1927 - dobudowano wieżę i przewieszono dzwon "Zygmunt".

1935-1936 wybudowano kryptę w podziemiach katedry, gdzie spoczywają szczątki biskupów łódzkich.

9 listopada 1941 - ograbiona przez gestapo z wszelkich kosztowności i szat liturgicznych i zamieniona na składy wojskowe.

1945 - (po wyzwoleniu Łodzi) usunięto zniszczenia i odrestaurowano główny ołtarz.

11 maja 1971 - spłonął dach; natychmiast przystąpiono do odbudowy.

1972 - 16 grudnia otwarto ją ponownie.

1977 - położono granitową posadzkę i stopnie przed prezbiterium oraz wyposażono je w ołtarz soborowy i stalle kanonickie, zamontowano także 58-głosowe organy (poprzednie zostały zniszczone przez pożar).

1989 - przyznanie przez papieża Jana Pawła II łódzkiej katedrze tytułu bazyliki mniejszej

1991 - wykonano remont frontonu katedry.

1992 - papież Jan Paweł II utworzył archidiecezję łódzką i świątynia zyskała miano archikatedry.

18 września 2011 - na tymczasowej dzwonnicy zawieszono nowy dzwon łódzkiej katedry "Serce Łodzi".