Belize

       Artykuł - Belize - pochodzi z Wikipedii (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Suplement
Łotwa
Łotwa (łot. Latvija, Republika Łotewska – Latvijas Republika) – państwo w Europie Północnej powstałe w 1918 roku. Jedno z państw nadbałtyckich. Członek Unii Europejskiej i NATO. Od strony lądowej graniczy z Litwą (453 km), Białorusią (141 km), Rosją (217 km) i Estonią (339 km). Łączna długość granic lądowych wynosi 1150 km, ponadto Łotwa posiada 531 km wybrzeża Morza Bałtyckiego. Łotwa jest członkiem Unii Europejskiej od 1 maja 2004 i NATO od 29 marca 2004, poza tym należy do ONZ, OBWE, Rady Europy oraz Rady Bałtyckiej i Rady Państw Morza Bałtyckiego.
Światowa Organizacja Handlu
Światowa Organizacja Handlu (ang. World Trade Organization (WTO)) – organizacja międzynarodowa z siedzibą w Genewie. WTO stanowi kontynuację Układu Ogólnego w Sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT), została powołana w 1994 w Marrakeszu (Maroko), w ramach tzw. rundy urugwajskiej GATT.
Afryka
Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi, ma 30,316 mln km² powierzchni, czyli 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Zamieszkuje go 14% populacji Ziemi t.j. 950 mln ludzi (2008). Mówi się o nim, iż jest oryginalnie położony, gdyż przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.
Albania
Albania (Shqipëria, Republika Albanii – Republika e Shqipërise) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy z Grecją (282 km), Macedonią (151 km) oraz Kosowem (114 km) i Czarnogórą (173 km). Albania na zachodzie graniczy z morzem Adriatyckim i z morzem Jońskim na południowym zachodzie. Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km.
Alo
Alo (zwane również nieoficjalnie Tu'a) jest jednym z 3 okręgów administracyjnych (tradycyjnie zwanych "królestwami") wchodzących w skład francuskiego terytorium zależnego Wallis i Futuna.
Ameryka Północna
Ameryka Północna – kontynent o powierzchni 24 242 000 km² (co stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej), położony na półkulach: północnej i zachodniej. Do Ameryki Północnej należy Ameryka Środkowa.
Ameryka Południowa
Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkulach południowej i zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km². Od północy, przez Przesmyk Panamski, graniczy z Ameryką Północną. Oba te kontynenty nazywane są też przez Europejczyków Nowym Światem.
Andora
Andora, Księstwo Andory (katal. Principat d'Andorra [prinsiˈpat dənˈdorə], hiszp. Principado de Andorra, franc. Principauté d'Andorre), nazwa historyczna (tradycyjna): Doliny Andory (katal. Les Valls d'Andorra)[2] – małe państwo w południowo-zachodniej Europie, bez dostępu do morza. Leży w Pirenejach granicząc od północy z Francją, a od południa z Hiszpanią.
Anglikanizm
Anglikanizm – odłam chrześcijaństwa (podobny do protestantyzmu i częściowo doń należący), który powstał w Anglii w XVI wieku. Anglikanizm w części wywodzi się z tradycji protestanckiej, jednak w dużym stopniu zachował teologiczną więź z katolicyzmem.
Angola
Angola (Republika Angoli - República de Angola) – państwo w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, członek Unii Afrykańskiej. Sąsiaduje z Demokratyczną Republiką Konga, Namibią, Kongiem oraz Zambią. W przeszłości była kolonią portugalską. Posiada znaczne zasoby surowców naturalnych, w tym ropy naftowej i diamentów.
Anguilla
Anguilla – wyspa na Morzu Karaibskim w archipelagu Wysp Podwietrznych (Małe Antyle), terytorium zależne Wielkiej Brytanii. Składa się z wysp Anguilla (88 km²), Sombero (5 km²) oraz kilku mniejszych. Najbliższym obcym terytorium jest oddalona o około 7 km na południe wyspa Saint Martin/Sint Maarten należąca po części do Francji i Holandii.
Głównymi produktami eksportowymi są homary i sól.
Powiązane hasła:
Łacina, Łotwa, Światowa Organizacja Handlu, .bz, 10 września, 12 października, 19 listopada, 1 maja, 1 stycznia, 21 kwietnia, 21 września, 24 maja, 25 grudnia, 26 grudnia, 9 marca, Afryka, Albania, Alo, Ameryka Środkowa, Ameryka Północna, Ameryka Południowa, Andora, Anglikanizm, Angola, Anguilla, Ankole, Antigua i Barbuda, Antyle Holenderskie, Arabia Saudyjska, Argentyna, Armenia, Aruba, Aszanti, Australia, Austria, Autonomia, Azja, Bagno, Bahaizm, Bahamy, Bahrajn, Banan, Bangladesz, Baptyzm, Barbados, Bariera koralowa, Baron Bliss, Barotseland, Batat, Belgia, Belize City, Belmopan, Benin, Bermudy, Bhutan, Birma, Boliwia, Botswana, Brazylia, Brunei, Brytyjskie Wyspy Dziewicze, Bułgaria, Buddyzm, Buganda, Bunyoro, Burkina Faso, Burundi, Busoga, CARICOM, Cedrzyniec, Chińska Republika Ludowa, Chicle, Chile, Chorwacja, Colville Young, Commonwealth realm, Cypr, Czad, Czechy, Dżibuti, Dagomba (państwo), Dania, Dean Barrow, Demokratyczna Republika Konga, Dewiza, Dolar Belize, Domena najwyższego poziomu, Dominika, Dominikana, Dystrykt Belize, Dystrykt Cayo, Dystrykt Corozal, Dystrykt Orange Walk, Dystrykt Stann Creek, Dystrykt Toledo, Egipt, Ekwador, Elżbieta II, Estonia, Europa, Fasola, Fidżi, Filipiny, Finlandia, Flaga Belize, Francja, Góry Maya, Gęstość zaludnienia, Gabon, Gambia, Ghana, Godło Belize, Gospodarka leśna, Grecja, Grenada, Grenlandia, Gruzja, Gubernatorzy generalni Belize, Gujana, Guma do żucia, Gwadelupa, Gwatemala, Gwinea, Gwinea Bissau, Haiti, Hinduizm, Historyczne stolice państw świata, Hiszpania, Holandia, Homar, Honduras, Honduras Brytyjski, Hongkong, Huragan, Hymn Belize, Hymn państwowy, ISO 3166-1, Indianie, Indie, Indonezja, Irlandia, Islam, Islandia, Izrael, Język angielski, Język hiszpański, Język urzędowy, Języki kreolskie, Jamajka, Japonia, Jednostka monetarna, Jordania, Judaizm, Jukatan (półwysep), Kajmany (wyspy), Kambodża, Kamerun, Kanada, Katar, Katolicyzm, Kenia, Kirgistan, Kiribati, Klimat równikowy, Kościół Adwentystów Dnia Siódmego, Kościół Boży w Chrystusie, Kod telefoniczny, Kolonia (geografia polityczna), Kolumbia, Kongo, Korea Południowa, Kostaryka, Krewetka, Kuba, Kukurydza zwyczajna, Kuwejt, Laguna, Langusta (skorupiak), Lata 60. XX wieku, Lesotho, Liczba ludności, Liechtenstein, Lista państw świata według liczby ludności, Lista państw świata według powierzchni, Litwa, Lotnisko, Luksemburg, Macedonia, Madagaskar, Mahoń, Majowie, Makau, Malawi, Malediwy, Malezja, Mali, Malta, Maorysi, Maroko, Martynika, Mauretania, Mauritius, Meksyk, Metodyzm, Metys, Międzynarodowy kod samochodowy, Mołdawia, Monako, Monarchia, Monarchia absolutna, Monarchia elekcyjna, Monarchia konstytucyjna, Mongolia, Montserrat (wyspa), Morze Karaibskie, Mozambik, Mulat, Murzyn, Namibia, Namorzyny, Nauru, Navassa, Nepal, Niemcy, Niepodległość, Niger, Nigeria, Nikaragua, Nizina, Norwegia, Nowa Fundlandia i Labrador, Nowa Zelandia, Oceania, Oman, Organizacja Narodów Zjednoczonych, Organizacja Państw Amerykańskich, Pakistan, Palisander, Panama, Papua-Nowa Gwinea, Paragwaj, Parlament, Peru, Pigwica właściwa, Pole powierzchni, Polska, Pora sucha, Port morski, Portoryko, Portugalia, Premierzy Belize, Protestantyzm, Republika Środkowoafrykańska, Republika Chińska, Republika Południowej Afryki, Republika Zielonego Przylądka, Rośliny cytrusowe, Rolnictwo, Rumunia, Rwanda, Ryż, Rybołówstwo, Słowacja, Słowenia, Saint-Barthélemy, Saint-Martin, Saint-Pierre i Miquelon, Saint Kitts i Nevis, Saint Lucia, Saint Vincent i Grenadyny, Salwador, Samoa, Sawanna, Senegal, Seszele, Sierra Leone, Sigave, Singapur, Sosna, Spirytyzm, Sri Lanka, Stany Zjednoczone, Stolica, Strefa czasowa, Suazi, Surinam, Szwajcaria, Szwecja, Tajlandia, Tanzania, Terytorium zależne, Togo, Tonga, Toro (Uganda), Trynidad i Tobago, Trzcina cukrowa, Tunezja, Turcja, Turks i Caicos, Tuvalu, Uganda, Ukraina, Uniwersalny czas koordynowany, Urugwaj, Ustrój polityczny, Uvea, Vanuatu, Victoria Peak, Węgry, Władca, Władcy brytyjscy, Włochy, Wallis i Futuna, Watykan, Wenezuela, Wielka Brytania, Wietnam, Wilgotny las równikowy, Wspólnota Europejska, Wspólnota Narodów, Wybrzeże Kości Słoniowej, Wyspa koralowa, Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonych, Wyspy Salomona, XVII wiek, Zalesianie, Zambia, Zamieszki w Belize (2005), Zielonoświątkowcy, Zimbabwe, Zjednoczone Emiraty Arabskie,
Belize
Flaga Belize
Godło Belize
Flaga Belize Godło Belize
Dewiza: (łac.) Sub Umbra Floreo
(W Cieniu Kwitnę)
Hymn: Land of the Free
Położenie Belize
Język urzędowy angielski
Stolica Belmopan
Ustrój polityczny monarchia konstytucyjna
władca królowa Elżbieta II
w jej imieniu Gubernator generalny Colville Young
Szef rządu premier Dean Barrow
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe
146. na świecie
22 966 km²
0,7%
Liczba ludności (2005)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
179. na świecie
266 440
11,6 osób/km²
Jednostka monetarna dolar Belize (BZD)
Niepodległość od Wielkiej Brytanii
21 września 1981
Strefa czasowa UTC -6
Kod ISO 3166 BZ
Domena internetowa .bz
Kod samochodowy BH
Kod telefoniczny +501
Mapa Belize

Belize (do 1973 Honduras Brytyjski) – państwo w Ameryce Środkowej leżące na półwyspie Jukatan, nad Morzem Karaibskim, od północy graniczące z Meksykiem (długość granicy 250 km), a na zachodzie z Gwatemalą (266 km).

Spis treści

  • 1 Geografia
  • 2 Historia
  • 3 Ustrój polityczny
  • 4 Podział administracyjny
  • 5 Społeczeństwo
  • 6 Religia
  • 7 Gospodarka
  • 8 Przypisy
  • 9 Linki do innych stron:

Geografia

W północnej części kraju rozciąga się nadbrzeżna nizina, w wielu miejscach silnie zabagniona. W południowym Belize ciągnie się pasmo gór Maya, z najwyższym szczytem kraju Victoria Peak (1122 m n.p.m.). Wzdłuż wybrzeża natrafić można na liczne laguny. Kilkanaście kilometrów dalej ciągnie się łańcuch niewielkich wysepek koralowych (cayes), tworzących barierę koralową. Kilkadziesiąt kilometrów od północnej części wybrzeża znaleźć można większe wyspy, m.in. Ambergris Caye i Turneffe.

W Belize panuje wilgotny klimat równikowy z krótką porą suchą od lutego do kwietnia. Roczne sumy opadów dochodzą do 2000 mm, a średnie temperatury miesięczne wahają się od 23 °C w grudniu do 28 °C w czerwcu. Wybrzeża Belize są często nawiedzane przez huragany. Jeden z nich zniszczył w 1961 roku dawną stolicę kraju Belize City, stąd też podjęto decyzję o budowie nowej stolicy Belmopan.

Blisko połowę powierzchni kraju zajmują wilgotne lasy równikowe. Jedynie w nieco mniej wilgotnych miejscach zastępują je suche lasy podzwrotnikowe i sawanny. Natomiast wybrzeża porastają namorzyny.

Historia

Xunantunich, Belize
Stanowisko archeologiczne Altun Ha

Początkowo (1500 p.n.e.-900 n.e.) teren Belize obejmowała cywilizacja Majów.

Belize, wcześniej znane jako Honduras Brytyjski, było jedyną brytyjską kolonią w kontynentalnej części Ameryki Środkowej. Nie dotarło tu osadnictwo hiszpańskie, a pierwszymi osadnikami byli brytyjscy drwale, którzy przybyli tu w pierwszej połowie XVII wieku. W 1862 roku Honduras Brytyjski został oficjalnie ogłoszony brytyjską kolonią. Swoje roszczenia do tego terytorium wysunęła wówczas Gwatemala, uznając go za integralną część swojego terytorium.

W latach 60. XX wieku rozpoczął się proces zmierzający do przyznania niepodległości ostatniej kolonii w tej części Ameryki Środkowej. Nowa konstytucja z 1964 roku nadawała Hondurasowi Brytyjskiemu wewnętrzną autonomię. W 1973 zmieniono nazwę na obowiązującą do dziś. Na podstawie dwóch rezolucji ONZ z 1975 i 1980 Belize uzyskało niepodległość od Wielkiej Brytanii w 1981 roku. Belize weszło w skład brytyjskiej Wspólnoty Narodów i zachowało na swoim terytorium brytyjskie bazy wojskowe. Władze niepodległego Belize odrzuciły też propozycje przyłączenia się do Gwatemali.

W styczniu 2005 doszło w stolicy Belize do zamieszek z powodu ogłoszenia wzrostu podatków.

Ustrój polityczny

Belize, podobnie jak wiele innych państw członków Wspólnoty Narodów, jest monarchią konstytucyjną, a głową państwa jest brytyjska królowa Elżbieta II. Belize posiada dwuizbowy parlament.

Podział administracyjny

BelizeNumbered.png

Belize podzielone jest na 6 dystryktów (district (s)):

  1. Belize
  2. Cayo
  3. Corozal
  4. Orange Walk
  5. Stann Creek
  6. Toledo

Społeczeństwo

Główną grupą etniczną w Belize są Murzyni, Mulaci i Metysi, którzy stanowią blisko 3/4 ludności. Mniejszy udział mają Indianie (10%), potomkowie Majów oraz tzw. Garifuna (8%), czyli potomkowie Murzynów i Indian. Reszta społeczeństwa Belize to biała ludność pochodzenia europejskiego i północnoamerykańskiego oraz ludność wschodnioazjatycka.

Językiem urzędowym Belize jest angielski, choć wielu mieszkańców posługuje się językiem kreolskim. Indiańscy mieszkańcy Belize posługują się ciągle językami Majów. Przy granicy z Gwatemalą często można usłyszeć język hiszpański.

Religia

Procentowy udział wyznawców różnych religii w ludności kraju[1]:

  • Katolicyzm: 50,4%
  • Protestantyzm: 28,3%
    • Adwentyzm: 10%
    • Zielonoświątkowcy: 4,6%
    • Anglikanizm: 4,4%
    • Metodyzm: 2,8%
    • Kościół Nazareński: 1,7%
    • Baptyzm: 1,2%
    • Kościół Boży w Chrystusie: 1%
  • Bahaizm: 2,9%
  • Hinduizm: 2,3%
  • Judaizm: 1,1%
  • Spirytyzm: 1%
  • Islam: 0,6%
  • Buddyzm: 0,4%

Gospodarka

Gospodarka Belize opiera się na rolnictwie i leśnictwie. Na eksport uprawia się trzcinę cukrową, rośliny cytrusowe i banany. Ponadto na rynek wewnętrzny uprawia się kukurydzę, ryż, fasolę i bataty. Lasy Belize dostarczają wiele cenionych gatunków drewna, m.in. mahoń, cedrzyniec, palisander czy sosnę. Gospodarka leśna Belize prowadzona jest w sposób racjonalny czyli duży nacisk kładzie na zalesianie. Innym wartościowym produktem leśnym, jest pozyskiwany z drzewa pigwicy właściwej sok chicle, który służy jako surowiec do produkcji gumy do żucia. Na wybrzeżu rozwinięte jest w niewielkim stopniu rybołówstwo morskie, głównie homarów, krewetek i langust.

Przemysł Belize jest stosunkowo słabo rozwinięty, głównie z powodu braku większych ilości bogactw mineralnych. Rozwinął się na niewielką skalę przemysł drzewny i spożywczy (produkcja cukru, przetwórstwo owoców).

W Belize nie ma linii kolejowych, a sieć drogowa jest stosunkowo słabo rozwinięta, poza jedynie północną częścią kraju. Główny port morski i lotniczy kraju znajduje się w starej stolicy – Belize City.

Święta państwowe
Data Polska nazwa Oryginalna nazwa
1 stycznia Nowy Rok New Year’s Day
9 marca Dzień Barona Blissa Baron Bliss Day
Wielki Piątek,
Poniedziałek Wielkanocny
Good Friday,
Easter Monday
21 kwietnia Urodziny Królowej Queen’s Birthday
1 maja Święto Pracy Labour Day
24 maja Dzień Wspólnoty Narodów Commonwealth Day
10 września Święto Św. George'a Caye St. George’s Caye Day
21 września Dzień Niepodległości Independence Day
12 października Święto Ameryki Pan American Day
19 listopada Święto Garifunów Garifuna Settlement Day
25 grudnia Boże Narodzenie Christmas Day
26 grudnia drugi dzień Bożego Narodzenia Boxing Day

Przypisy

  1. ↑ Według portalu Kościoła Zielonoświątkowego w Bielsku-Białej za książką Patryka Johnstona i Jasona Mandryka Operation World i za innymi źródłami.]

Linki do innych stron:

  • Government of Belize
Suplement C.D.
Afryka
Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi, ma 30,316 mln km² powierzchni, czyli 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Zamieszkuje go 14% populacji Ziemi t.j. 950 mln ludzi (2008). Mówi się o nim, iż jest oryginalnie położony, gdyż przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.
Albania
Albania (Shqipëria, Republika Albanii – Republika e Shqipërise) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy z Grecją (282 km), Macedonią (151 km) oraz Kosowem (114 km) i Czarnogórą (173 km). Albania na zachodzie graniczy z morzem Adriatyckim i z morzem Jońskim na południowym zachodzie. Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km.
Alo
Alo (zwane również nieoficjalnie Tu'a) jest jednym z 3 okręgów administracyjnych (tradycyjnie zwanych "królestwami") wchodzących w skład francuskiego terytorium zależnego Wallis i Futuna.
Ameryka Północna
Ameryka Północna – kontynent o powierzchni 24 242 000 km² (co stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej), położony na półkulach: północnej i zachodniej. Do Ameryki Północnej należy Ameryka Środkowa.
Ameryka Południowa
Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkulach południowej i zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km². Od północy, przez Przesmyk Panamski, graniczy z Ameryką Północną. Oba te kontynenty nazywane są też przez Europejczyków Nowym Światem.
Andora
Andora, Księstwo Andory (katal. Principat d'Andorra [prinsiˈpat dənˈdorə], hiszp. Principado de Andorra, franc. Principauté d'Andorre), nazwa historyczna (tradycyjna): Doliny Andory (katal. Les Valls d'Andorra)[2] – małe państwo w południowo-zachodniej Europie, bez dostępu do morza. Leży w Pirenejach granicząc od północy z Francją, a od południa z Hiszpanią.
Anglikanizm
Anglikanizm – odłam chrześcijaństwa (podobny do protestantyzmu i częściowo doń należący), który powstał w Anglii w XVI wieku. Anglikanizm w części wywodzi się z tradycji protestanckiej, jednak w dużym stopniu zachował teologiczną więź z katolicyzmem.
Angola
Angola (Republika Angoli - República de Angola) – państwo w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, członek Unii Afrykańskiej. Sąsiaduje z Demokratyczną Republiką Konga, Namibią, Kongiem oraz Zambią. W przeszłości była kolonią portugalską. Posiada znaczne zasoby surowców naturalnych, w tym ropy naftowej i diamentów.
Anguilla
Anguilla – wyspa na Morzu Karaibskim w archipelagu Wysp Podwietrznych (Małe Antyle), terytorium zależne Wielkiej Brytanii. Składa się z wysp Anguilla (88 km²), Sombero (5 km²) oraz kilku mniejszych. Najbliższym obcym terytorium jest oddalona o około 7 km na południe wyspa Saint Martin/Sint Maarten należąca po części do Francji i Holandii.
Głównymi produktami eksportowymi są homary i sól.
Antigua i Barbuda
Antigua i Barbuda (Antigua and Barbuda) to wyspiarskie państwo na Morzu Karaibskim, w archipelagu Małych Antyli (Ameryka Środkowa).
W skład tego państwa wchodzą wyspy: Antigua i Barbuda oraz Redonda.
Antyle Holenderskie
Antyle Holenderskie (De Nederlandse Antillen) – holenderskie terytorium autonomiczne w Małych Antylach (Ameryka Środkowa), obejmujące 5 wysp na Morzu Karaibskim: dwie większe u wybrzeży Wenezueli: Curaçao (444 km²) i Bonaire (288 km²) oraz trzy mniejsze na wschód od Portoryko (Wyspy Podwietrzne): Saba (13 km²), Sint Eustatius (21 km²) i południowa część Sint Maarten (34 km²) – część północna należy do Francji i jest znana jako Saint-Martin. Zgodnie z planami 10 października 2010 Antyle Holenderskie powinny rozpaść się na pięć osobnych terytoriów.
Argentyna
Argentyna (Argentina, Republika Argentyńska – República Argentina) – państwo w Ameryce Południowej, nad południowym Atlantykiem. Graniczy z Chile na zachodzie, Boliwią i Paragwajem na północy, Brazylią i Urugwajem na północnym wschodzie. Argentyna rości pretensje do archipelagu Falklandów oraz części Antarktydy. Nazwa pochodzi od łacińskiego argentum (srebro), którym Indianie obdarowali hiszpańskich rozbitków Juana Díaza de Solís. Pod względem wielkości Argentyna jest ósmym krajem na świecie i drugim w Ameryce Południowej (biorąc pod uwagę liczbę ludności i powierzchnię). Argentyna jest członkiem organizacji gospodarczej Mercosur.
Armenia
Armenia, Republika Armenii (Հայաստան - Hajastạn, Հայաստանի Հանրապետություն - Hajastani Hanrapetutjun) – państwo w Azji na Zakaukaziu. Armenia graniczy od północy z Gruzją, od południa z Iranem i z azerską eksklawą Nachiczewan, od wschodu z Azerbejdżanem, od zachodu z Turcją. Niepodległość uzyskała w 1991 r. w związku z rozpadem ZSRR. Armenia nie ma dostępu do morza. Stolicą Armenii jest obecnie Erywań, który jest też największym miastem w kraju. Od 1991 roku Armenia należy do Wspólnoty Niepodległych Państw.
Aruba
Aruba – jedna z wysp wulkanicznego archipelagu Małych Antyli, zamykającego od wschodu Morze Karaibskie. Obejmuje ona powierzchnię 180 km² i zamieszkiwana jest przez 103 tys. osób, głównie pochodzenia hiszpańskiego, holenderskiego i afrykańskiego. Mieszkańcy używają języka niderlandzkiego oraz lokalnej mieszanki kilku języków zwanej papiamento. W użyciu jest także język hiszpański. 82% ludności Aruby to katolicy, pozostali to głównie protestanci 9,3% i ateiści.
Autonomia
Pojęcie Autonomia pochodzi od (staro)greckiego αυτονομία, (αὐτονομία) autonomía = możliwość stanowienia norm samemu sobie, samodzielność prawna. Dziś używa się go w zależności od dyscypliny (gospodarka, prawo, polityka) lub kontekstu w znaczeniu niezawisłość, niezależność, samorządność (całkowita lub częściowa).
Azja
Azja (gr. Ἀσία Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).
Bagno
Bagno – obszar o utrzymującym się nadmiernym nawilgoceniu, porośnięty przez roślinność przystosowaną do specyficznych warunków związanych z dużym nawilgoceniem. Bagna bardzo często tworzą się w zagłębieniach terenu we wszystkich strefach klimatycznych świata. Największe przestrzenie zajmują jednak na obszarach pokrytych wieczną zmarzliną (Syberia, północna Kanada) i w strefie równikowej. Poza tym tworzą się w dolinach i deltach dużych rzek, na pojezierzach, na płaskich obszarach bezodpływowych, w nieckach krasowych, w odciętych zatokach morskich i nad brzegami mórz i oceanów. W bagnach w wyniku procesów utleniania związków organicznych tworzy się torf.
Bahaizm
Bahaizm, Bahá'í – religia monoteistyczna, założona w Persji w XIX wieku przez Bahá'u'lláha, podkreślająca duchową jedność całej ludzkości[1]. Szacuje się, że obecnie na świecie jest około pięciu do sześciu milionów bahaitów w ponad 200 krajach i terytoriach[2]. Jako ruch religijny, bahaizm wyłonił się z babizmu.
Bahrajn
Bahrajn, Królestwo Bahrajnu (Al-Bahrajn, Mamlakat al-Bahrajn) – niewielkie państwo położone w Azji na archipelagu w Zatoce Perskiej. W roku 1971 uzyskało niepodległość. Od lat 30. XX wieku wydobywa się tam ropę naftową, a uzyskane dochody inwestuje na miejscu. Od 2002 roku emir Bahrajnu używa tytułu "król".
^ na górę



(C) by Polski Serwis Naukowy 1999-2010 - www.naukowy.pl dawniej: www.servis.pl)

Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group



Theme w niewielkim stopniu oparty na: xandgreen created by spleen & Programosy modified v0.3 by warna