Benvenuto Cellini - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy artysty. Zapoznaj się również z: opera Benvenuto Cellini.

Perseusz z głową Meduzy, Loggia dei Lanzi, Florencja

Benvenuto Cellini (ur. 3 listopada 1500 we Florencji, zm. 14 lutego 1571 we Florencji) – rzeźbiarz, złotnik, pisarz i medalier florencki, manierysta.

Manieryzm – termin, jakim określa się zjawiska w sztuce europejskiej XVI wieku. Dyskusyjny pozostaje zarówno sam termin, jak i jego zakres oraz geneza zjawiska nim określanego. Najogólniej poprzez pojęcie to rozumie się styl, występujący w od ok. 1520 do końca XVI wieku i charakteryzujący się dążeniem do doskonałości formalnej i technicznej, a także wysubtelnieniem, wyrafinowaniem, wykwintnością i swobodą form.

Medalierstwo - dziedzina łącząca rzemiosło i sztuki plastyczne, obejmująca wykonywanie drobnych form rzeźbiarskich w formie medali, najczęściej w celu uczczenia jakiejś osoby lub wydarzenia. Medalierstwo jest dziedziną sztuki dekoracyjnej (rzemiosłem artystycznym), którą umieścić można pomiędzy numizmatyką, a złotnictwem i sztukami pięknymi; rzadko niestety docenianą i pomijaną przez znawców sztuki.

Miał bardzo barwne i burzliwe życie, które spisał (Benvenuta Celliniego żywot własny spisany przez niego samego). Wiele podróżował, kilkakrotnie przebywał w m.in. Rzymie, Florencji, Mantui, Neapolu i Padwie. W 1538 r. wyjechał do Paryża, gdzie pozostawał w służbie króla Franciszka I. Wykonał dla niego arcydzieło sztuki jubilerskiej – złotą solniczkę (1540-1543, dziś w Kunsthistorisches Museum w Wiedniu) oraz płaskorzeźbę do zamku w Fontainebleau, tzw. Nimfę z Fontainebleau (1543, dziś w Luwrze). Jego Perseusz z głową Meduzy (1557), będący majstersztykiem sztuki odlewniczej, został ustawiony w Loggi dei Lanzi we Florencji.

Loggia dei Lanzi, zwana także: Loggia della Signoria lub Loggia Orcagni. Została zaprojektowana przez Benciego di Cione i Simone Talentiego w latach 1376 – 1382. Jest to niewielka, otwarta, florencka budowla przy placu della Signoria i odchodzącym od niego Piazza degli Uffizi (dziedziniec pomiędzy skrzydłami zabudowań Galerii Uffizi). Łuki arkad wspierają się na masywnych filarach o bogato profilowanych trzonach. Nad nimi, w ozdobnych kasetonach, umieszczono alegorie cnót zaprojektowane przez Agnolo Gaddiego w latach 1384 – 1389. Nad nimi herby możnych rodów florenckich. Przy schodach prowadzących do galerii ustawiono rzeźby lwów (jeden z nich jest dziełem Flaminio Vacciego z 1600 r., drugi zabytkiem z czasów antycznych. Loggia została zbudowana jako miejsce spotkań Signorii, obecnie znajdują się tu znane rzeźby:

Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu (KHM, niem. Kunsthistorisches Museum Wien) – jedna z największych na świecie galerii, posiadająca w swych zbiorach niezwykle cenną kolekcję malarstwa europejskiego, sztuki starożytnej oraz monet.

Jego grobowiec znajduje się w krypcie kaplicy di San Luca w kościele Zwiastowania NMP we Florencji.

Przypisy

↑ Dzieła Celliniego w kanonie sztuki manierycznej
Strona muzeum w Luwrze
Praca zbiorowa: Przewodniki Wiedzy i Życia – Florencja i Toskania. Warszawa: Hachette Livre Polska sp. z o.o., 2009, s. 98. ISBN 978-83-7575-692-0.

Bibliografia

Benvenuta Celliniego żywot własny spisany przez niego samego, przełożył Leopold Staff, Państwowy Instytut Wydawniczy, Wydanie pierwsze, Warszawa 1953, str. 368.

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Benvenuto Cellini