Bhakti - Polski Serwis Naukowy

Obraz czczony podczas pudźy – popularnej bhaktyjskiej praktyki

Bhakti (sanskr. bhakti – przywiązanie, miłość; termin zwykle oddawany jako pobożność) – forma religijności w hinduizmie przejawiająca się głębokim emocjonalnym i intelektualnym oddaniem Bogu, której metaforą może być miłosny związek z bóstwem, a zarazem niezwykle silny, żywiołowy ruch religijno-społeczny. Osoba praktykująca bhakti nazywana jest bhaktą.

Joga ( dewanagari योग, trl. yoga, ang. Yoga ) - jeden z sześciu ortodoksyjnych (tzn. uznających autorytet Wed) systemów filozofii indyjskiej i zbiór dyscyplin duchowych. Uznaje prawo karmy (karmana) i koła wcieleń (reinkarnacja, samsara) z których wyzwolenia dokonuje się przez odpowiedni trening ciała, przestrzeganie zasad etycznych, skupienie (medytację) i ascezę. Joga zajmuje się związkami między ciałem, umysłem, świadomością i duchem. W istocie nie jest religijna, ale jest obecna w hinduizmie, buddyzmie w praktykach tantrycznych, dzogczen, chrześcijaństwie, islamie i innych, w celu zniesienia uciążliwości, rozwoju duchowego, rozpoznania natury rzeczywistości . We współczesnym świecie zachodnim uznawana jest za wschodni system ćwiczeń poprawiających kondycję zdrowotną, sprawność umysłową i pomoc w samorealizacji.
Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego.

Nie należy myśleć o bhakti jako o jednorodnym, zwartym ruchu – poszczególne grupy zaangażowane w kulty pobożnościowe kierowały się ku różnym bóstwom (przede wszystkim ku Śiwie, Krysznie, Ramie i Kali) i przyjmowały odmienne stanowiska teologiczne. Dla wszystkich jednak kluczowe było uczestnictwo w Bogu, docieranie do niego i odnalezienie z nim bliskości.

Teologia (gr. θεος, theos, "Bóg", + λογος, logos, "nauka") dyscyplina zajmująca się badaniem natury boskiej oraz stosunkami, jakie zachodzą pomiędzy istotą boską a światem, ze szczególnym uwzględnieniem relacji między istotą boską a ludźmi. Etymologicznie teologia oznacza naukę (racjonalny dyskurs) dotyczącą Boga.
Brahman ( sanskryt ब्राह्मण ) - w filozofii indyjskiej i hinduizmie bezosobowy aspekt Absolutu posiadający w pełni cechę wieczności (sat).

Ruchy bhakti zaowocowały nowymi formami jogi, m.in. powstaniem bhaktijogi. Najbardziej charakterystyczną praktyką średniowiecznego bhakti była poezja religijna, ceniona do tej pory ze względu na szczególne walory estetyczne (m.in. poezja krysznaicka oraz poezja ramaicka). Nauki bhakti miały też znaczący wpływ na sztukę indyjską, w szczególności na malarstwo miniaturowe w północnych Indiach.

Paśupatowie – jedna z sześciu głównych szkół śiwaizmu. Jest ona najstarszą śiwaicką sampradaja. Składała się przeważnie z ascetów. Byli systemem monoteistycznym i dualistycznym. Dualistycznym, gdyż czynili rozróżnienie między trzema rodzajami bytu: Bogiem, duszami i materią.
Płaskowyż Dekan (mar. दख्खनचे पठार, ang. Deccan Plateau) - znacznych rozmiarów płaskowyż w centralnej i południowej części Półwyspu Indyjskiego. Nazwa pochodzi z prakryckiego słowa dakkhin, które wywodzi się z sanskryckiego dakshina, oznaczającego "południe".

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Kali (dewanagari काली, trl. Kālī, dosł. rodzaj żeński pojęcia "czas" trl. Kālā ,zwana również Maha Kali, trl. Mahā-Kālī) – hinduska bogini czasu i śmierci, pogromczyni demonów i sił zła; w oczach ludzi Zachodu najbardziej przerażająca ze wszystkich bogiń hinduistycznych. Jedna z czterech głównych postaci Śakti, żony Śiwy. Pierwsza z mandali dziesięciu głównych form małżonki boga Śiwy, władczyni cyklu reinkarnacyjnego[potrzebne źródło].

Alwarowie (tam: ஆழ்வார்கள் azhvargal) - dwunastu średniowiecznych poetów i świętych wisznuickich, tworzących w ramach tzw. ruchu bhakti, który sprawił, że ludowa religijność tamilska uniezależniła się od wedyjskiej tradycji sanskryckiej. Zbiór powstałych w tym okresie pieśni nosi nazwę Divya Prabhandham

Najanmarowie (tam: நாயன்மார்கள் nāyaṉmarkaḷ) - 63 tamilskich świętych śiwaickich, żyjących w VI-IX wieku, zaliczanych do przedstawicieli ruchu tamilskiego bhakti. Po raz pierwszy wyliczenie najanmarów pojawia się w utworze Arur Tiruttondattohej ((tam: ஆரூர் திருத்தொண்டத்தொகை Ārūr Tiruttoṇṭattokai, Zbiór świętych niewolników [objawiony/napisany w miejscowości] Arur) autorstwa Sundarara (tam: சுந்தரர் Cuntarar), tworzącego na przełomie VIII i IX w. Sundarar wylicza 62 najanmarów, późniejsi autorzy uznają go za 63. najanmara. Lista najanmarów zostaje ostatecznie zamknięta na przełomie XI i XII wieku, kiedy ma miejsce redakcja Tirumurej, tamilskiego kanonu śiwaickiego.

Pudźa (dewanagari पूजा , trl. Pūjā, ang. Puja, wielbienie, ofiara, szacunek) - hinduistyczny obrzęd religijny, podczas którego składa się bóstwu ofiarę.

Bóg lub bóstwo – pojęcie istoty nadprzyrodzonej leżące u podstaw większości wierzeń religijnych. Zajmuje się nim teologia, a także filozofia i jest ono uważane za zagadnienie metafizyczno-egzystencjalne. Ze względu na duże zróżnicowanie rozumienia tego pojęcia, trudno jest o jego jednoznaczną definicję. Jako najbardziej różniące się od siebie, należy wyodrębnić definicje używane przez popularne religie politeistyczne i monoteistyczne, deizm, panteizm oraz panenteizm. Wśród religii monoteistycznych należy wyróżnić monoteizm trynitarny.

Purany ( dewanagari पुराण, trl. purāṇa) - gatunek literacki świętych pism hinduizmu. Poruszają tematy takie jak: historia, religia, tradycja. Niektóre z nich zawierają opowieści z mitologii indyjskiej.

Saṃsara (dew., pali, sans.: संसार wymowa: sansara, chiń.: trad. 輪迴, upr. 轮回 lún huí, jap.: 輪廻 rinne) — w hinduizmie, dżinizmie i buddyzmie termin dosłownie oznacza nieustanne wędrowanie, czyli kołowrót narodzin i śmierci, cykl reinkarnacji, któremu od niezmierzonego okresu podlegają wszystkie żywe istoty włącznie z istotami boskimi (dewy). Po każdym kolejnym wcieleniu następne jest wybierane w zależności od nagromadzonej karmy. W buddyzmie wyzwolenie z saṃsāry następuje dzięki kroczeniu szlachetną ośmioraką ścieżką, która prowadzi do nirwany).