Mapa państw, w których emitowany był "Big Brother"
Legenda:
Ciemnoniebieski – państwa z własną wersją programu
Jasnoniebieski – państwa biorące udział w regionalnej wersji
Fioletowy – państwa biorące udział w zagranicznej wersji (oglądanie, głosowanie)

Big Brother (pol. Wielki Brat) – program telewizyjny typu reality show, stworzony w Holandii 4 września 1997 (pierwsza edycja wystartowała w tym kraju 16 września 1999), którego producentem jest Endemol.

W latach 2001-2002 odbyły się trzy polskie edycje Big Brothera (pierwsza wystartowała 4 marca 2001), emitowane na antenie TVN. Program stał się w ten sposób drugim – po Agencie – wydarzeniem typu reality show w historii polskiej telewizji. Druga edycja wystartowała 2 września 2001 a trzecia 3 marca 2002. Czwarta edycja (pod nazwą Big Brother 4.1) rozpoczęła się 2 września 2007 w Czwórce. 2 marca 2008 roku wystartował Big Brother 5. Program na licencji Endemol-neovision jest jednym z najpopularniejszych reality show na świecie. Do tej pory jego zwycięzcy zainkasowali łącznie 123 miliony euro.

Nagroda za zwycięstwo w polskiej edycji wynosiła 500 000 złotych. Wielki Brat nie był obecny na planie, można było tylko usłyszeć jego głos. O pozostaniu w programie decydowały zarówno osoby biorące udział, jak i publiczność, przy pomocy telefonów: dzwoniąc pod specjalny numer lub wysyłając wiadomość SMS.

W polskiej edycji programu głosu Wielkiemu Bratu użyczył Jarosław Ostaszkiewicz – reżyser. Został on producentem Big Brother 4.1, czyli pierwszej edycji programu w TV 4.

Zwycięzcą pierwszej polskiej edycji został Janusz Dzięcioł, drugą edycję wygrała Marzena Wieczorek, trzecią Piotr Borucki, czwartą – Jolanta Rutowicz, piątą (VIP) Jarosław Jakimowicz, a piątą (zwykłą) Janusz Strączek.

Nazwa

Nazwa programu wzięła się od imienia jednego z bohaterów antyutopii George'a Orwella zatytułowanej "Rok 1984". W której to był przedstawiony obraz państwa totalitarnego, w którym Wielki Brat kontrolował całe życie mieszkańców.

Zasady

Poszczególne edycje programu trwały 15 tygodni (trzecia edycja, jako jedyna, tylko 12). Grupa uczestników (ich liczba najczęściej wynosiła na starcie kilkanaście osób) wprowadzała się do tak zwanego Domu Wielkiego Brata - niewielkiego budynku, naszpikowanego kamerami i zupełnie odciętego od jakichkolwiek informacji od świata. W pierwszych trzech edycjach Dom Wielkiego Brata znajdował się w Sękocinie pod Warszawą, natomiast w dwóch ostatnich w Bielanach pod Wrocławiem. Program polegał na obserwacji codziennego wspólnego życia uczestników i śledzeniu ich wzajemnych relacji. Życie w domu dyktowane było poprzez głośniki przez gruby, niewidzialny głos, zwany Wielkim Bratem (we wszystkich edycjach był to głos Jarosława Ostaszkiewicza). Wielki Brat wydawał uczestnikom polecenia i dawał różnorodne zadania, których wypełnianie, podobnie jak wszystkich innych nakazów Wielkiego Brata było obowiązkowe. Oprócz tego co dwa tygodnie (w późniejszym etapie co tydzień) odbywały się tak zwane nominacje, w których każdy z uczestników musiał w specjalnym dźwiękoszczelnym Pokoju Zwierzeń odbyć z Wielkim Bratem rozmowę na temat współuczestników i wytypować dwoje z nich do odejścia z programu. Dwie, a w razie remisu więcej osób z największą ilością głosów zostawała nominowana do opuszczenia domu i przez kolejny tydzień widzowie mieli poprzez głosowanie SMS wybrać spośród nich jedną, która opuści program. Proces ten powtarzał się do momentu, gdy w grze pozostawała trójka uczestników, między którą rozgrywał się finał, gdzie widzowie mieli z kolei za zadanie wskazać zwycięzcę całej edycji. W czwartej i piątej edycji, organizowanych przez TV 4 zasady te były nieco zmienione. Eliminacje uczestników odbywały się już od początku programu co tydzień, przy czym przy większości z nich oprócz osób z największą ilością głosów, w sposób automatyczny nominowana była też przynajmniej jedna osoba, która w przeciągu danego tygodnia uczyniła choć jedno, najdrobniejsze odstępstwo od regulaminu. Pod koniec edycji natomiast w ogóle rezygnowano z nominacji i automatycznemu zagrożeniu poddawani zostawali co tydzień wszyscy. Ponadto w edycjach tych wchodziło wielu nowych uczestników, niektórzy nawet pod sam koniec show, podczas gdy w edycjach realizowanych przez TVN było to zjawiskiem bardzo rzadkim, stosowanym jedynie wówczas, gdy ktoś z wcześniejszych uczestników dobrowolnie opuszczał dom.

Big Brother 1

Program prowadzony przez Martynę Wojciechowską oraz Grzegorza Miecugowa. Akcja programu toczyła się w specjalnie wybudowanej willi w Sękocinie pod Warszawą. Średnia oglądalność programu znacznie przerosła oczekiwania producentów – w tygodniu wynosiła 4,5 miliona widzów, co dawało TVN 30% udziały w rynku.

Uczestnicy

kursywa – osoby, które dołączyły do grona uczestników jako nowe, już w trakcie trwania programu.

Nominacje

Pierwsza nominacja polegała na wytypowaniu gospodarzy Domu Wielkiego Brata. Spośród 10 kandydatów (Małgorzata Maier i Sebastian Florek, Patrycja Strzemieniecka i Wojciech Kromka, Agnieszka Broda i Artur Parlewicz, Agnieszka Podgórska i Jakub Denys, Iwona Górnicka i Wojciech Tęczyński) telewidzowie w głosowaniu telefonicznym oraz SMSowym zdecydowali, która z osób ma zamieszkać w domu. Głosowanie trwało od 25 lutego do 3 marca 2001.

Objaśnienia do tabeli